SigPhi · Cicero

De Inventione Rhetorica (llati original)

Page 26 of 76

182 RHETOAICORUM qaae necesstrio confeqnatar^ sed si qaa inciderit, cnm aiiqnod factnm einsi de qao loqn^nnry nobia narrandnm sit cnm lande, ant Titnperalione ^ praeceptio narrandi de primo libro repetetnr« Divi^ione hac ntemnr. Primo ex- ponemuB, qnas res landaturi snmns, ant vitnperatnri. I)einde nt qnaeqne^ quoye tempore res erit gesta^ ordine dicemus^ ut, quid quamque tute^ cauteque egerit^ intel- ligatur. Sed exponere oportebit animi virtntes^ ant vi- tia^ deinde commoda, aut incommoda corporis, ant re- rum extemarumy qnomodo ab animo tractata sint, de- 142 monsirare. Ordinem hunc adhibere in demonstranda- vita debemus, Ab externis rebus: genns ^n lande, qnibns t'fone Vost. ilL^ ia qno etiam, qaemadmodam in Ed. Med., anie tracfapimus. In Leicl. H. attractapimus* In Leid% lU. pr» tum a re, tum ab al» harum, g, a. com, rationum eumpto. Oud. Tracto ed. Eraefiiatf Principio tgitur traMo Scb.; neairum ab nUo codice confirmjitfur. j4b om. A£G. Comm^ a. h. a fractapimue GE. m- tione AGEk ratianem B. Sed God. Toric. haec: Principio qt^um a re, tum aliqua h. q, o* /. rationum sumpto. Ja% Si qua inciderit, cum aliquod factuin\ Erf. ei qaod inciderit, £uo aliquod factum. Al. ei qua inciderit^ut aliquod factum. G&ast. eid. 11L si quid inciderit. Oud. si quid AB. inciderit quo A. a m«a* aliquidf. B. L. Tum Leid. III. de eecundo librorep* Ood* Lib.pr» G. libro om. D. L.

Primo exponemue'] Natpiam eat yox illa primo» G&okot* Ab- ett yox prlmo ab Erfart. Gaachiano, et meo, nec non Mediceo^ teate GroaoTio^ %t editione piima. Mec Tideo cur hic reqniralQr. lllam ybcem introseront quidam tcioli, propter teqaens deinde» RetineC tamtn e.im Pith., in qao exponemus primo quas res, eC Ouis- burgenfcit. Sed melioribut >«idttipolor. G&Asy. Primo om. HSS* mei omnet cum Edd. pp. Deio eimus in quinque yctottioribut et Cd. Med., Don sumus. Ovd. Priifio om. BCET. C^m exp. A. JBt exp^ D. Sitnus A. ex ratura. L. Tam in yy. quove tempore om, ve Leid. 1. IL Yott. III. quoque Ed. Omn. Ocd. Quope ABGDE. L.

Quamque tute cauteque egerit] Erf. quamque tute egerif, Gtuch. quamque tute ut et e^erit. GRAsy. Abcti a Leid. IV. y, quid. Leid. II L Quidquid. Vott. 111. quam tute. Oud. Quid quis» que t, A. a m. pr. Quid rem quamque B. L. Tum Vott. III. Leid. II. III. IV. Ed. Med. virtutes atque vitia. OtiD. Sic etiam • AGD. L. Dcinde Vott. III. Pel incommoda. Lt\d. II. IV. atque inc, OuD. Atque inc, ctiam D. L.

Quo modo db animo tractata sint] Erf. qui commodo ah ani" . mo tracta sint. In Cauch. eiiam ett tracla. G^axv. TractcUa sunt B et A, in quo a m. t. additum oporfebit. L.

Ordinem hunc adhibere m demonstranda pita debemus] ErC Ordinem hunc ad/iibere ad demonstrandam pitam debeamus, Daith. ordinem hune in demonstranda pita habere debeamus* GaAxy* Huftp ordinem D. L.

Genus in laude, quibus] Pithoeanot codex: si genus erit in iaude, quibue maioribus^ Qaod rettiiaittenl, niti et in teqttCBtibot AD HERENNIUM Lib. lU. Cap. 7. 183 ntloribiu natus sit: ri bpno genere, parm aut exoelaio- rem faisse: si huniili genere, ipsnm in snis, non in ma- iernm Yirtntilms habuisse praesidium. In Tituperationey n bono genere, dedecori maioribus fuisse: si malo, tamen Us ipsis detrimeuto fuisse. Educatio, in laude, bene et booeste^ in bonis disciplinis per omnem pueritiam eduftic coocise loqui tcriptOrem hnne pateret.- Sie pott: Bducatio in laude^ bene €t honeite, qnamTJa «t ibi Pith. tcribat, educatio eel m laude quam bene et honeete, Grabv, Vots, II!• quibue maiori-^ hut ortue sit, Ocs, Ab externie rebde oetenditur genue. D. Tum: quibue maioribue natu eit, D, Veiba: guibue maioribue n. eit^ qoae omnes exhibent Codd. ab Ern. et Orell. nncit inclota, a bdioeizio deleta tunty ut ioterpretamentnm Tocabuli genue, L.

Si bono genere"] Erfurt, ei bono generi, Duitb. ei de bono genere, GaABT. Vott. 1. Leid. I. IV* ei de b, g. parem» Cd» Oma. patrem, Odb. Si in b, g. p, C. ei b, g, eic parem, D. X« jiut excellentiorem'] Sip rettituimus ^ librot dnos maDUtcr. leciitl, cum Tulgali haberenty exceleiorem, Lambiit. Kottri omnet libri exceUiorem, Sola Ciatandri editio prae te fert, exceUentio^ remp. ut Lamhiniana. Grabt. Exceleiorem omuet Ondendorpii e€ £<itiornm Mut. Criu Vrai. codicet «xhibere^ ez eorum ailentio conii- Si maloj tamrn] Erfurt. ei maie, tamen, Gbabt.. Paullo post dedecorem pro dedecori in duobut- Grirph. MSS. habetur. Dede-^ eorum quidem euie maioribue dixil Tacil. III. Ano. Ut aut hoo loco dedecorum, aut apud Tactlom i/tfc/ecore/n Tideatur legendom* Dtdecori dos tamen, ut etl iu Tulgnlit, edidimnt. Brvt.

Educatio in laude, bene et honeste'] Erfurt. educat bene in laude honeste, Ed. prim. Educatio in laude^ quod bene et ho^ neste, CraUnd. ed. educatio in laude quod vene honeete, Sed Piih. opiime: educatio in iaude, quam bene et honeete, Grabt* "V^^is. 1. in^ L quid et h, Vott. II. bene in l, quid hon. Leid. 1« in i'quam et hok. Ed. Omn. quam* bene et hon, Opiime« Ouo* Jn laude qua bene et hon, A. a pr. m. in l, quod bene et hon* A. a t. m. BC. Jn laude quod bene et hon. eiiam T, Z« In bonie dieciplinie tempore totius pueritiae fuerit'^ Huno locrnn, eui videaiur maiimR ftanut ettte, iii mendo cnbare Tarielat Kripiurae Oftteodit. Meut oodex et editio prima: in bonie discipiir nit tducatue tota pueritiajuerit. Duo prae^lantittimi codicet ErCurt* etCaucb.: in boniedieciplinis totius pueritiae Juerit. Grut. et aliae. cditiene» pUraeque: in bonis disciplinis per nmnem pueritiam edu-» cutum eese. Sed opltme Piihoeanut: in bonie disciplinis tempore totiut pueritiae fuerit, ' Hanc ette maoum aucioiis, cerlum habeo* Cqidk non iuiellexisstfnl locutiooem in honie disctplinis esse, addi* demnl educatum esse f vel educatus, Quod tamen in itfuliit eiiam etiitit ofoiiijiur, ni in Vicloriaoa, Prancofurtenti Wecheliaoa, iu Colooienti Maierni Cholini» idfia. io qoa Irgiinr: Jn bonis dieci^ plinit per omnem pueritiam, in pituperatione, Sic eiiam margo Aiccnsianae pro vliria lectiooe appotitam habuil haoc scripluram) dtta cain excidittet tempore, quod tervayit Piib. totiue puefitiae^ •ni rcfinxemnt iu tota pueritia, nt meut MS. et ed. priiuty aur, ^Qod Tolfaiae edilionet circumrerunt jjer omnem pueritiam, Re&ti- ^ aBtcm tic huuc locum aucioritato praestsutitsimoium codicumi Digitize*d by VjOOQ lC 184 RHETORICORUM 144 catmn esse: ih Titnperatibnei e eontrario* Deinde trans* educatio in laude, quam bene et honeete in bonie diec^lini» tem» pore totiue pueritiae fuerit. Quam bene ex MS. Piih, pto qno prima et Grataod. ed. quod bene. lam eese in hac re, totum esse in etudiie eleganter dici, qutf tam liospes est iii hia lilteris, qni igqoret? Sequenlia quoquc^ qv^ae aic Tolgantar itt pleffifj)iie edi* tioDibus: in pituperatione e contrario, Detnde traneire oportet ad corporie eommoda, interpolata essc clamati>t veteres libri. £rfurt. ih vituperatione inde trafii oportet ad corpcris commoda, Fitb. e co^tra in se retraxisse aperte, At corporis a natura, Cabeh. /» pituperatione inde trahere oportet, jtt corporis commoda a natura, Duisb, in vituperatione inde se retraxrsse a parte, ad corporis com» moda, Meiis codez et ed. prima: In vituperatione contra: inde se retraxisse aperte, A corporis commodis. Grut. et Tulgatae edl- tionea: In pituperatione e contrario. Deinde transire oportet ad corporis commoaa. A natura in iaude, si sit dignitas, Exisiimo recisis centonibus, quos asiuemnt imperilt, auciorem Ycripsifrse: in pituperatione ^ inde se retraxisse aperte. A corporis commodis. A natura, Non intellexerunt, qnid sit inde Se retrc^xisse ^ hoc est a benis disciplinis lempore pueriliae abhorruisse^ nolniAse iliis operam darc. Sic retrahi a rep, dizit Cic. io Orat. pro Sezl. [ c. XV. j TerentinsprologoPbormionis [iaii.]: Fostquam poeta uetus poetam non potest retrahere ab studio. A corporis commodis sc. laiudao- tur. Sic statim qnod in ediiionibus est: a Hatura in laude, si sit dignitas atquejorjna, io MSS. ut Erf. Caucli. Pith. Duisb. ct in Cratand. td, in laude uon legnnlur, ut toius locus sic repnrgandus essc a lot pannis, quibus ohsilus fuit, mihi Tideatur: Educatio in laude, quam bene et honeste in bonis disciplinis tempore totius pueritiae fuerit, In vituperatione, inde se' retraxisse aperte, A corporis commodis. A natufa^ si sit dignitas, Graet. Fer omnem pueritiam educatum sine \erbo esse Ltrid. II. UI. IV. Ed. Med. Sed. in Ed. Omn. educatus tota pueritia fuerit, In Tetoaussimis Leid* 1. Vos^* I. totius pueritiae fUerit. In Voss. II. simpliciter: n» bonis disciplinis fuerit, Ovu, Bonis omisit C. per totam pue^ ' ritiam fuerit educatus A. p. o. pu. educatus fuerit D, p. o, pu, educatum C totius pueritiae fuerit B. In bonis discipltnis fuerit T. tempore totius pueritiae fuerit Of. A. Tum tv. e contrario desunt MSS. O. Ed. Med Bene. Contra Ed. Omnih. Oitd, In , pituperatione ora. B. E contrario plane om. ABCDET. DeinHe: Voss. l. Leid. I. Ed. Omn. inde se retraxisse aperte. A corporis commodis, Verisfiime; siculi inde se retraxissejaperteprtktbeuiMSS, O. et Ed. Mcd. Sed ad corp, commoda exfiihent quidara, at c, commoda Voss. II. Leid. III. E<1. Med. Vt c. commoda Leid. If. Ooo. Inde se retraxisse apertcy a c, commodis AB (iu quo hinc cst pro inde) CD ( qui om. corporis) T. Deuique a anle t. wa- tura deest Vo^s. III. Leid. IV. Absunt in laude a Voss. I. U. Leid. I. IV. Ed. Med. Bene omnino [haud dubie]. Voss. II. a naturd dnta. Ood. Natura sine praep. d A. a m. pr. ( a m. s. a natura in taude) B. et natura Cl). Praeposilio etiam abest a Toric. Sch.: bene et honeste — educatum esse;'in pituperatione, contra, Delnde transire oportet ad corp. commoda, A natura in iaude: si sit d,, iudicanSy quHm bene et honeste — fuerit recta improbaium esse ab Ern. quia sic mutetu^ consiructio, quae a pnecedcnle non debeal ditcre^arej tum iila: ind^ se retraxisis AD HERENNIUM Lib. III. Cap. 7. 185 ire oportet Ad> corporis commoda, A naturai in laude t •i sit dignitas alqae forma^ laudi fuisde eam; non quem- •dmodum ceteris^ detrimento atqne dedecori: si Tires atque velocilas egregia; lionestis exercitationibus, et in- dustriis dicemus comparata: si valetudo perpetua; diligen- tia et temperantia cnpiditatum. In vituperatione ^ si erunt apette, cortDpta este ex verbis: deinde transire oportet. Et ai jnaxime Telimua breTioremformulam acorporie commodie lueri, la- snen 'viilgatam meliua coBTeoira sequeniibat: Deinde revertemur etd extraneae ree, Denique in laude recte defeDdiMe Ern., qune ab- case non posainl^ quia oppopaDiur seqq. in vituperatione. Grae?ii ralionem probavit nec lamen recepit Orell. Codicom conaenftiit eviDcit^ GracTii raliouem u&ice Teram esse, niai quod pro tt. tempore totiue pueritiae tuiiua videtur tcribere: per totam pueri-' iiam» Looge enim ett probabiliua, tempore totiue p, etie iuter* pretameDtum iUius diciioDis, quam cootri. L. Pro tv«' JhpitU'». pera/ione e contrurio duo Grjrph. B. C. Xn pituperatione inde <ftf- trahere. Brvt.

Si eit dignitae atqueforma] Erf. ei digna atque forma, Piib* ai eit dignitae et quaforma, Grabv.

Laudi fuiese eani] Erf. laudi fuiaee ea* Nou male. Tdsm* Lcid IV. Ed. ftlcd. laudi fuieee ea. probe. Oud. £am Codd. reli- qui omnes. L. Tum eicut ceterie Voss. 111, Oud. Non om. B. £.

Honeetie haec exercitationibue et tnduetriie dicemue'] Erf* Cavich. et mullae edd. honeetie haec exercitationibue et induetriis ea dicemue. Cur Grole.rua delevit haec qood exiat in Pith. Caocb, Erfnru ecplerisqoe melioribns ediiionibos? Sic paullo aote Erfort.: ai eit dignitae atque forma, laudi fuieee ea, Grasv.. I/oneetie haec exercitationibue. 6io MSS. O. et Edd. pp. Vulgo male ab« c»i haec. Oid. Honeetie haec ex, ABCDT. L, Induetriie dicenme comparata"} Erf. induetriie dicemue ea com" pitrata. Lamb. ed. induetria dicemue comparata. Grabv. Leid.lL aique induetria. Leid. IV. ct £d. Med. et induetria. Sed plurali qooquc u»as esi Vitrov. I, i. et praef. Ub. Vll. OuD. ^tque in^ duetria C. et induetria E. ei Oxonn. duo. L, Si valetudo perpetuas diligentia et temp* cupid."] Est a PaL quarto et aexto^ neque aliler Becichenii codd. quam qnod ii prae- lcrca ei paletudo eet perp, \p9pi9 boc asqne impressi: ei paletudo, ex perpetua dilig. etc. nam perpetua 'poletudOp «adem est cum con- etante, coi upponitor poria, Grut. Sicest; conetanti opponi* tnr pariue, Sed ut iode probaturua sit paletudinem perpetuarfi ila dici apad Laliuos, Tcreor nt probet. Capite quidem Y., occnrrit incolumitae perpetua^ ut et IV, 43. Sed inde Taletudinem perpe- laamdc bona (nt vocat 1 Invenl. 60) dici vix sequclur, praeser- tim si vel ex ipso Cicerone la Attic. i3 audiamoa perpetuum mor^ bumjurabOf ex formula propria et aempiterna JuriscoDSultornm,, vei ex inftcriptioue apud Sponium adhibeamus ca verba. Qui trane mare erunt pel qui perpetua paletudine detinentur, Itaque ot recre ab Gruiero tb [v.] ex deletum reor, ita nibil Tidco caussae, car ooa retioeamus paietudo, perpetua diligentia. Ipsa valetudo ae saiia ptobat non fuisse variam. Gromov. Edd. 'muliae: ^ipaletudo, ex perpetuadiligentiaettemperantia cupiditatum, Ed. prim.: ei po^ litudo p, d, c. t, c. Jlecte GiODOfiua osteadit poletudinem perpe^' 02 186 RHETORICORUM 1451iaec coxporis coinmoda/inftle Iiis xuum diceniiMi qnae caaa et natura, tan/^nam quilibet gladialor habuerit; si Bon ertuit praeter formam^ omnia ipsins culpa> et intemperantia non fniBse dicemns.

fuam dici de itt» qiu perpetiio adverM cenilictentwr Teletndine* Itaqne distiDgoendam: si poleiudo, perpetua diligentia et temp^ . rantia cupiditatum, liimirum comparaiem etsc. G&abt. Si ^n* letudOy perpetua diligentia, Ite disiioguo. Voss. I. III. Lcidd. O. et £d. ued. si valitudt\, ex perp, d. In Leid. ili. si f*. esi sx perp. OuD. Valitudo -ex ABCD. Praepos. ex est etiam in £ ec Oxono. doobns. X.

Male hie ZMiim] Edd. His male usum, Erf. et Capcb. ds hU usumdicemus, Gauchius cooitciebatforte ffortftsse] tciipinm foTate: Ais deusum dicemus, pro commnniore ahusum, ^jon ntillae enim ▼ocrs in his Blietoricis leguntur, quae alibi non reperiat. Sic paullo antc industriis pro indnstria. Grasv.

fuae casu, et natura\ Sic habent omnet libri mattvecripti, quos qnidem viderim, et plerique Tulgaii. Qoidam tamen repo* •ueruot, casu et fortuna, plane temere et mendose. Ita antem eC SerriusSujpicius in epist. ad M. Tullium lib. 4. [ep. la. inii.] ha>c dno coniuogity casum et naturam. Sic enim ille: ^JStsi scio non iucundissimum nuntium me vobis aliaturum, tamen quontam t.asus et ntitura in nobis dominatur, etc, Lxihbih, $i non erunt praeter formam'] Meus codex: sin erunt praeter formam, Erf. si non erunt propter formam, Gbabt. Leid. I. sin erunt, Oud. Praeter formam, Uoc excipi docet Sch., quin for* mae digoiiasy si a nalura fuerit, malis moribos deprarari possit} sed si natora eam non dederit, nemioem posse, ut aiaC ille apnd Cic. de Orai. ll, sibi formam ipae fingere.

Omnia ipsius culpa et intemperantia nonfuisse] Pall. yerioret ignoraot negalivam. Secuiidus vero habet, et intemp, accidisse, Ut Tideatur rescribendum afuisse f hoc est abfuissei G&utbkos. Eadem plane, quae ditpuiat Gruierus, iu noslris deprehendimos, a quo^um duobus exulat t6 [v.] non, Sed cor ideo faciendum. ab^ fuisse? Noone peregtegic id ipsom declarator ab Terbo fuisse? a quo tion iaiud suhsianiiirnm pro perisve, CTfeouJste, nsorpatnr? £c qooiiet ab Cicerone? qnod hic qin<lem Yidelur perelegans ct pcropporiUDum. Mox praecUrut ille Medicaeut cnm alio deinde vertemur, Gronov. Pall. Erfurt. Caocb. et alii MS^. ipsius culpa et intemperantia fuiss^, Sed Pjih. ct Ouisb. stant pro vul^aiif. Non reftpuit qnoqoe cum Cancb. et Erfort. edii. prima, •ed Pilh. et Duitb. tuetur ifctam particulam. At Grooovios delen- dam censety ei poni fuisse pro periisse, evanuisse, quod non le* iicio. ' Mox ex Erfurt. et Medic. scripsimus ftfr/emur/ qoomodo qnia revertatur ad res, de quibos uibil mnttc dixerat? edd, vulgg. de^ inde reuertemur ad, Gbaev. t,e%i{. \\{, defuisse dicemus, Non •%'* •ulat a Leid. I. Voss. III. £d. Omo. Dicemus accidisse Voaa. III. Tum Voss. If. dein pertemur, In Leid. I. quoqoe periemur, In ceteris ac vulgo repertemur, Ono. Non fuisse ADE. Fuisse BC Tum Vertemur B. Accidisse et pertemur T. Felioi conicctnra Scb. restitoit oceidisse pro vulgato non fuisse, Grooovius <defeQ- dit leotiboem////tf«e, omissa v. nonp qaod prdpicr diccionii am* phiboliam iam Sch« dispiicuii. JU AD HERENNIUM Lib. Ut. Cap. 8. 187 .Deinde vertemnr ad extraneas res^ et in Iiis, animi Tiftatea, aut vitia quae fuerinty considerabimus: diyitiae, inpanpertas fuerit^ et quae potestatesy quae gloriae, quae amiciliae, qnae inimicitiae, et quid fortiter inimicitiis ge- mndisfecerit^ coius caussa suscepcrit inimicitias; quafide, l48 beneTolenlia^ ofQcio gesserit amicitias. In diviliis qualis, inpaupertate cuiusraodi fnerit; quemadmodum habuerit iu potestatibns gerendis animum. Si interierit^ cuiusmodi mors eins fuerit, cuinsmodi res mortem eius sit consecuta* CAP. Vlil. Ad omnes anteqi res^ in quibus animus bominis maxime consideratur, illae quataor animi virtntea Animi virtutet aut vitia quae fuerint^ Al. animi quae pirtu» teSf aut quae vitha fuerinl, Lamb. Ed. animi pirtutee atque vitia considerahimue, Graev. Quae fuerunt* A. X.

Divitiae an paupertas} l'iih. dit^itiae an paupertate4, GaXBT* Fai^ertQfi fuerint fiO. L, Quae potestategy quae gloriae] Caucb. quae poteettu, quao gforiae- Grabv. MSS.- O. et C<1. fi^ed. quae poteetae, Leid. 111« IV. et quae gl, Vost. I. Leid. IV. gloria, Ovd, Poteetae quae gloriae ABD« Potestas et quae ^loriae £. Poteetatee et quam gloriae C. Poteetae T. quae gloria Oxoo. nnut. Verba qua^ gtoriae nt barbariini gloMema eiecil Soh. Sed recte Ore1I« coiiferiri iubet locam, qui legliur supra »ilb iaitio cap« VI, dit^itiae, poto^ etatee, gloriae, cipitae cet. L» '• ' Quid fortiter inimicitiie gerundie] Pilh. quid fortiter in ami^ dtiie gerendie, Vnlgg. quid fortiter in inimicitiis gerendis, Ke« •cripti aecutuf Erfurtensem, et Cauchianum: Quid fortiter^ inimi^ citiit gerundis fecerit. Sic sexccniies Cicero, ubi in muliit locit iDcnlcaront praepotilione» inepti hominet. Grabt. Vesa. II. Leid« IV. £d. Med. in inimicitiis. Gerundis deett Vois. III. a pt. m* Gerendts Leid. IV. et Edd. vett. Odd. In om« ABDE. fn A. a m. f. factam est in amicitiis. Verba qaae iequualur: cuius caussa susceperit inimicitias Soh. antc Tcrba: et qutdfortiter cet. po»uit; priiit enim de suscipieiidis, qnam de gerendis ioimlciiiis dicendiiii& fnifse. ' Mihil opus. Praeterea gerttndis in E. JU Benevolentia^ officio gesserit] Piil>* benevoientia, quo cffi^ cio gesserit. Graet.- Leid. II. Vosi. \tU ^ qua fide ^ qua b,, quo offl Oun. Qua f, oua b. quo off, A. U, In dipitiie qualis, in paupertate] Volgg. Tn dipitiis qualis, <ait inpaupertate, flic eliara nixus praesidio praesiantissimi Cod. Grf. deievi t6 [▼.] aut, ut rotundior sit oratio. Grabt. MSS, O. et Edd. pp, daut aut in p,, nisi quod in deslt Leid. f. Voss« II, futrit npn est in Leid. U. Fuit exbibet Leid. IIL Otrxi. Jn omit- tit ctiam A. ante paup, jiut est in ABCDE. h, In potestatibus gerendis animum] E^furt. in pauperiatibus gemndis animum, Grabt. In potestatibus gerundis. Sic Voss. 1« Leid. I. li. Deest y. gerundis Voss. 11. Leid. iV. Volgo gerei^ dw, OuD. Gerundis iu E. L. -—, Cuiusmodi mors eius fuerit] Non legnnt^^r in Erftirt. Grabt.

CAP« Vlll. jinimus hominis maxime/consideratur] £rfurl« Digitized byVjOOQlC 188 RHETORICORUM ernnt adcommodaiidae: ul^ si landemns; aliud iust^} aliad fordter j alind modeste; idiad pradenter factnm esse dioa- mas: sin Yiluperemas, e contrario, aliud ininste, 'alind ignaye, aliud immodeste, aliud stnlte factum esse dicemus* Perspicunm estiam nimirum ex liac dispositione, ^uemadanitmu hominU maxime considerabilun GaABT« Leid« 111« ad o. ha* res ^ con*iderabiiur. Oud.

Aliud modestef aliud prudenier] Evt aliud modeetep el aliud prudenter, Grabt.

Prudenter factum eeee dicamus'] Ouisb. p, f. e, praedicemus» Idbk. Leid. I. 11,1. dicemus. Vom. 1. UL Leid. II. IV. Ed. Med« praedicemus. Vere. Ouo. Dicemuk C. Fraedicemus AD. Dicor' mus T, L, Sin pituperemus, e conir, aliud iniuste'] In lib. ytilg. et noo* ntillii manascr. iu legitar: Sin vituperabimus, e contrurio,.fioc •UDtum; deindey Perspicuumi elc. alque hAMC este puto recUm scri- ptoram: alieram auiem fuiste ad oram libri adicriptam, quam olim tecuti somns tameo, lam qoi» plaoa et probabilis esl, tonr qoia a me reperu est in exeroplis Caroli Scephaoi ^ et in ono li- bro item manoscr. Alii Tulgati antem sio habeot: sin riiupere^ mus, e conirario, cUiud iniusie, aliud ignave, aliud Immodeste, aliud siulie factum esse dicamus: quam nuoo secnti tomuj. Lami. Erf. si viiuperamus, Edd. sin viiuperemus, MSS. Piih. et Doisbt sin vifuperabimus, Gbabt. Vid. Gronof. sopra ad cap. VII. Buax. Si pituperemus, e contrario aliud iniuste, aliud ignave, aliud mo^ desie aliud siulie factum esse praedicemus, Ilaec verbA, qoae io noonoUis non habenlury Aldi, Victorii, Leooic. Teierem cditio- nem^ atque auctorilaiem manuscr* secuti edidimua, io hia Grjfph. BaVT. MSS. qoioqoe meliotes et Cdd. pp. ei i/ituperabimus, Ooo. Verba: sin viiuperemus om. A a m. pr. si viiuperabimus A (a sxu ••) GO. si viiuperemus B. sin vituperabimus E« L* B conirario aliud iniusie] Non legontnr in Erfnrt., margo CraUnd. e contrario aliud inique, In Dnisb. non est e conirario» Grabv. E^ conirario, Haec delcnda aocloriute MSS. O. et Edd. pp. Pro iniusie Vpst. lU. Ed. M<ed. inique. Oud. Omissit Ter- bis: e conirario in A cUiud iniuste,.aliud inmodeste, aliud ig- nave, aliud stulie; in marg. a m* s« D. ) jiliud inmodesie aliud ignave aliud siulte aliud inique fi.; Aliud inique aliud immode^ ste aliud stulie E. L, Miud immodeste'] Pi\h. aliud incomniode, Grabt.

Siulte factum esse dicamus] Erf. siulie facium dicemus ViXh, stulie factum esse dicemus Graet. MSS. qnaitoor et Ed. Med. f, esse praedicemus, Sed VossT I. factum dicaiur praedicemus, pnoctis Tocabnlo dicatur subductis. Esse fioo comparet iiidem io Voss. IF. OuD. JP. e, dicamus ACE. iiem - in marg. a m, s. D. Facium e, dicemus B. Scb. reiectis ceteris omoibos scripsit omnem Utum locum: sin pituperemus, e contrario, Anliihesi» enim pro- lixiutem glossatornm prodere. Sed omissis e conirario cetera om- nia •ezhibeot longe plorima para MSptorum^ quapropter etiam Orell. sic edidit. X. Tnm pro est iam Voas. II. est srgo, Ooo. Est nam D. L, Pro dispositione Vossl II. disputatione. Onn, lu euam C. L.

AD HERENNIUM Lib. in. Cap. & m mpdiuiisit tracUnda tripartila diviaio laudis et leitap^atio-t 147 208 f si. illud edam adsamseriinus; non ueceMe esse noa: omnes haa partes in laadem, aut vitaperationem transferre^ propterea quod saepe ne incidnat quidem; aaepe ita tenui- ter iocidunt^ nt non sint necessariae dictu» Qu^ropter eaa partes, quae firmisaimae yidebantur^ legere oportebitr Conclusionibas breyibus ulemur: in ipsa cauasa crebras et Tfactanda tripartita dipi9io\ Al. tractanda^ tripertita dipisio» Propterfa quod saepe ne incidunt quidem, saepe itd tenuiter mcidnnt, ut non eint necessariae dictuj] Habentur itta qnidem omoU ia Pall. qualuor numero, Std qnarins et sextns solum ha* bent: propterea quod saepe se indicant, ut non sint n^cessaria dictu, QuoiQodo ilem ruii io Biuil. et vero mnlim prae vnlgatiSf Gkut. Grnteri et al. edd. propterea quod saepe non incidunt qui» dem^ saepe iia tenuiter incidunt, ut non sint nacessariae dtctu» Pith. Propterea quod saepe non incidunt quldem, saepe ita lepi^ ter et tenuiter incidunt^ ut non sint necessaria dictu, Duisb. Dro- pfcra quod saepe non incidunt quidem, saepe ita tepi^iter tnci-- ■ daiU, pei se indicanty ut non sint necessariae dictu. Com Pa- laiiDO.sexio et quarto conseaiiunt Erfurtensis et Gaucbiauas, (niii qao^ in Erfurt. *«« desideretur } - ai d« vera horam librorum le- ciiooe non ait dubilandom, cum valgata valde sit frigida. Saepe U indicanti est, saepe se produnt ipsae. Terent. Heaut. III. ^»33« Acium est, fiic prius se indicapit g q^tam ego argentum efferro^ Gc. IV. Verr. Magna pis est conscientiae ^ quam qui negttgent, cum me piolare pelint, se ipsi indicajtiunt. Graev. Voss. lil. quod mon omnes saepe incidunt. In solo Leid. III. est ne al. non, A Voss. II. I»eid. I. IV. Edd. pp. abest quidem. I>id. 1. a m. pr« quod saepe indicant» Oud. Non incidunt quod A. Non i. et, B« Non i, C. Non incidunt quidem et D. L- Tum vv. sflepe ita tenuiter ineidunt desunt Leid. I. a m. pr. i^uod saepe etc. Voss. 111. OuD. Eadem omisit C. L. Quod saepe indicanty ut non, eint necessaria dictu. Grjph. B. C. BRu;r.

Conclusionibus brepibus utemur enumeratjone ad exitum caus" ioes in ipsa caussa crebras etc,\ l^on miror inhia»ileAtium Gra- leri; id entm ante indicavit. Miror onde haec \tc\\o velut. onica sactofi sioe ambiguitate attribaatur ab omnibus. Quam vero io- leUtgit enumerntionem? £a yoce ubi utitur, ^tolet «ddere caia« geDcris rerom« Quonodo autem in conclusione ipsa.cansa poiest dici? quom haec agaiar vere aoie eonclusionem. Immo tolam e*t absvrdum, et ideo praecipae tolliciior altera lectiooe: conclusiani'' ftttt hreviter utemur; nostri causa crebras et breyes amplificationet. iiUerpenere cportebit per locos comm. lllud nostri causa prRebet Medicacas cum aliero, quornm posirerons agooscit isiud brepiter^ ^aod mihi videtur habere ven^rem. Gronot. Meriito improbat tal-* Kalam Gronovius. Medicaeo et alteri, quem vidit amicus oosterj plan^ adstippUtov Erfurt., in qiiibns legiiur: Qor^clusionibus bre^ ^ibus utemur, nostri causa crebras etc. liaque religioni mihi non ^it iila fatii» et aboorda verba, eriumeratione ad exitum causae^ qosc ohsident ediiiones et muUo» scriptos^ in<lucei;e., Nostri C€u*sa, *t •rgQm^nlam Uudia aot vituperaiioais sit p^criai el floridiuo, 190 RHETORICORUM 190 RHETORICORUM breved ampli&catSones intetponemns per loeot commmies*' 14^ Nec hoo genus^ caossae, eo qaod rato acoidit in Tita, ne— gligentios condderandam est Neqne enim id, qnod potest accidere^ nt faciendum sit aliquandoy non oportet yelle quam adcommodatissime posse facere* Et^ ai separatim ' haec caussa minus saepe trabtatur; at in iudicialibus, et in deliberativis caussis saepe magnae partes verdantur laudis.

Gbaet. Conclusionibus hrepthus uiemur,^ Sie Leid. II. IV. Ed« Omn. lo eeierit breviier, Oud. Breviter solof £• Xr. Tam tt. enumeratione ad exiturn caussae toentor Voss, O* Leid. I. III, £d. Omn. Ex enumerationibus ad exitum causa Leid. IV. JBnu^ meratione sed ad exitum causae £d, Med. Erfnri. Codici accedic Leid. 1. nisi qnod praebeat: si nostrae causae. Ood. Retineot pa* riter ABCD£T., oisi qood exnumeratione C. Tom.causae ei in ipsa c. A. Ceterom Tiodicat ista en. a. e. c, Ero. £.

Amplificationes interponemus"] Erf. amplificatione* interpO'» nere. Gb.aev. Interponere oportebit AB» L.

Eo quod raro accidit in pita] £rf. et,Lsmb. -cd. eo quod raro accidat in pita. Gaaet. £d. Omo« reuo accidat* Otro* iL aceedii D, R. accidet. T. L.

' Negligentiu^ considerandum est^ Vox penoliima alia est ia Pal.y oam io ^rimo Tisi^or commandandam. lo sec commodart» dum, lo tert. et qoart. iiem Br. et Fabr.. commendandum. la qoioto commemorandum, io sexto commendatum. Gulielm. for— loabat commentandum. Gaut. Verom ttt commendnndum, Ali— J|ois Gomraendat stbi geons stodiorom, qoi io eo diligens esi ei^ ervide se exercct; cootra negligeoter commeodat, qoi operae pre« tiom io eo ooo p.onit, oec laoti facit, imo ot mox se expooit, in hoc geoere caosae nihii iodosiriae coosomendom potat. Gboeiot. Erf. Caooh. Doisb. et elii molli MSS. ac edit. prima: negligen'» tius commendandum. Alii aliter. Grooovio etiam placet commen'» dandum, loierpretalio tameo hoios Tocis argntior mihl Tidetor» quam Terior, aot cerle a simplicilate et perspicoitate harom prae- ceptiiooom alienior. Mihi probabilior Tidetor cooiectiira Golielmii, qoae Cauchio etiam io mentem yenit. GaAET. MSS. O. et £diU pp. commendandum, pro commentandum. Est exsoUt a Vota.1L OuD. Commentandum AC. commendandum BD£T. Z. Grjph. BC. oommendandum est. BH.irT.

Neque enim id, quod potest accidere'] I>aisb« neque enim id guod pideri potest aecidere. £d. prima et Crataod. Quod pideri potest aceidere. Gbabt. Voss. I. IH. Leidd. tres. Edd. pp, ^. p. videri accidere^ Tel quod pideri potest acc. Oup. Potest inderi accidere. CG. L. Tum ut faciundum s. Voss. I. Ouo. Deiode Ern. Sch. ex aliqnot Codd. commodissime, Sjcd accommodatissime libri ad onum omoes oostri, nisi qood accomodissime D. el uoiis Oxoo. L.

Et si separatim Haec oausal Erf, et si separatione. haeo cQHsa^ Gbabt.

In iudicialibus et in deliberatipts] Pith. in iudicialibu^ ei de^ liheraiipis. loxtf. Atiamen in iudicialibus Voaa. III. Oirii. jM AD HERENKIUM Lib. IH. Cap. g. 191 Bot ▼itopertlionis. Qiiare in lioc ^oqne gener« cftame iiomiihii indastriae consummandom patamns.

NunCy absol^nta nobis difficillima parte rhetorioae^ hoc €8^ inventione perpolita, atqn^ ad omne cauMae genns ad- 149 oommodata^ tempus est ad ceteras part^s profidsci. Dein« • c^ igitnr de disporitione dicemns.

CAP. IX. Qaoniam dispositio e^^ per quam illa, qnae inTenimm, in ordinem pedigimas, ut certo quidqae Quare in.hoc quoque genere} Malim legl, quare in ho^ quo^ que genas caueae, etc, Lambin. In I^ith. quoque oon habetar, URASV. Deesi quoque Voss. 111. cafiesae non legitur in £d. Med. Ovo. Quoque om. etiam B, ii.