SigPhi · Cicero

De Inventione Rhetorica (llati original)

Page 58 of 76

In complexionem inferamue^ Leid. 11. in cemplexione L Ocs» td in conclusionem inf. B. //• Poierit, si compl, gen. intelligantur'] Leid. II. potesf. Scb, Vot«. I. 11. Leid. III. £d. Omn. intelligentur. Leid. 1. intelligu^ tur, OuD.

Jion poi, eodem facio'] Leid. IL n, p. et eod. Sch, Leidd. 0. Cd. Omn. pacio, Otro.

j4ui ita^ ut ex contrario eenieniia conficiatur, hoc modo] Li- ber nnu^ luMuutcriptut babel: Aut conirarium conclusionis infeti" mtfs hoc modo. Lamb. Molat Gotbofredut, al. aut,coMirarium coo- clusionis hoc modo, Quae netcio an velit regi per praecedeot fcr- bnra conducamus. Sed ti MSSiot rogemut, illi letitntur id dcle- cinm eite, quum opiimnt illorum habeat: aut conirarium conclu' eionis inferemusy hoc modo, Mox MSSli aut ex conduciionihus aut ex conirario, Ob.on. Leid. II. 111. aut conirarium conelusionis inferemusi Scb. a m. I. aut ex contrario facienda eU compiesie, Sch. s ro.!• ad hunc modum» Ooo.

DE INVENTIONE Lib. L Cap. ^o, iji. 494 tia couficialuT, boc mpdo: Summa igitnr amenda est, iu eoram fide spemhabere, quorum perfidia toties dec<3ptu8 818. Aut ita, ut id solum, quod conficitur, inferatur^ ad 867 hunc modum: Urbem igitur diruamus. Aut ut id, quod eam rem^ quae conficitur, sequatur^ necesse est. Id est huiusmodi: Si peperit, cum viro concubuit^ pcperil au- tem. Conficitur boc: Concubuit igitur cum viro. Utoc si nolis inferre^ et inferas id, quod sequitur: Fecit iigitur inceslum; et concluseris argumentationem^ et perspicuam fugeris complexionem.

Qnare in longis argumentationibns, ex conductioni- bu8, aut ex contrario complecti oportet: in brevibuis id 8olum, quodconficitur, exponcre: in iis, in quibus exi^ tus perspicuus est, conseculione uti. Si qui autemt ex una quoque parte putabunt constare argumentationem, pot- erunt dicere, saepe satis esse boc modo argumentaticmem facere: Quoniam peperit, cum viro concubuit. I^am boc nnllins neque adprobationis, neque adsumlionis, vel eius «dprobationis ^ neque complexionis indigere. Sed iiobia ambiguitate nominis videntur errare. Nam argumentatio nomine uno res duas significat, ideo, quod et invenlum aliquom in rem probabile aut necessarium aTgumemlatio vocalur; et eins inventi arlificiosa expolitio.

Quando igitnr proferent aliquid buiusmodi: Qnoniam peperit, cum viro concubuit: inventum proferent, non expoHiionem. Nos autem de expolitionis partibus loquininr.

CAP. XLI. Nibil igitnr ad banc rem ratio iila per- tinebit: atqne liac distinctioney alia quoque, qnae vide- buntur officere buic partitioni, propulsabimusy si qui ant Aut ut id, quod tam r9m\ Leid. III. €Uit ita ui id elc. Leid, II. ^amdem rem. Oud.

Bt perspicuam fugeris complexionem] Sic Irgeocliim, fugoris^ lion feceris, ut ({iii(Um edideruol: el ita habeiit dtio libri niauoftcr. longe oplimi. Nam et p«ullo aole diiil, id, qnod perspicnum ^it, in coinplexionem uon e^e inrereudniii, et id iriiium es«e vilaudtiin. '* Lamb. Fugeris complexionem. Sic Leid. 1. a m. I, et Leid. 11. la ceierit feceris c, Oud.

£x conductionibus] Leid. II. ar/t c, OtJD.

Bx una quo^ue parte] Deeat quoque Ed. Omn. OuD.

fiam hoc nulliu/] Leid. ]\, n h, putabnnt n. Ouo.

Veque adsumtionis vel eius adprobationis] Ilaec funt io Jiollo MSto oec Eil. Omo. Oud. Absuui eadem » Codd. Oxonn., BT. et Vicioiiuo. Eieceront Sch. et Ortll. X*. » Proferent aliquid huiusmodi] Leid. II f. proferrent» Ed. Omi». perferuntf et deiu proferunt, Scli. eiusmodi, Oro.

CAP. XLL Fidebuntur ojficere] Vom» 1. videbantur off, Oud.

495 ML T. CIC RHETORICOR. sec 568 •^snmtioiieiii aliqumdo tolli posM^ patent, «nt propan- iiomm. Quae n qaid habet pfrobabile, ant neGessannm, qaoq^no modo conunoveat auditorem necesse est Qaod si soluin spectaretur, ac nibil, quo pacto tractaretnr id, quod excogitatnm esset, referret: neqnaqaam tantnm inter anmaaos oratores, et mediocres interesse existimaretar.

Yariare autem orationem magnopere oportebit Nim omnibus in rebus simiHludo est satietatb mater. Id fieri poterity si non similiter semper ingrediamur in argnmeH- ^tiouenu Nam primum omnium generibus ipsis distia- guere couTenit orationem, boc est, tnm indnctione nti, tom ratiocinatione. Deinde in ipsa argumentatioae Bon aemper a propositione incipere, nec semper quinqne par- tibus abuti^ neque eadem ratione partidones ezpolire: 9di tnm ab adsnmtione incipere licet, tam ab adprobatkme «Iteratra, tam ntraque, tam boc, tum illo genere com- ^i qui t\c ptttent^ Vom. I. Lcid. I.flf. #i quis pmiat rdpit- Ms •ed Sch. si qui putet, Bene. Oiro.

Commoveat auditA Leid, II. mopeett audit. Ouo.

SoLtm epectareturj LeSd. |. #• inventum ep, If. «• 'arptmentMm etpm £d. Omn. e, epect. id quod inventum eet^ Ono* {fuo pact6\ Ed. Omo. hoc p, Ocd.

ixcogiiatum eeeet^ Sch. a m. I. eet excog, Ouxn Jnter, eummoe oraioree et mediocreel Verbttm aratoree akic a P.'ill. omo. et Gfevenb. Videiur tamen neceMarinm. Gxvt. Dm>I tanitim Ed. Omn. oratoree non legat in Sch. Voas. I. II. Lcidi IIL pro intereeee in Leid. I. ftmpliciier eeee, Odj>.

Jngrediamur in argum,] Deeat praepouuo Leid. 11 1. male. Ovs.

Dieiing, cony. orationem'] Uliima tox in nullo MSlo acqM Ed. Omn. comparet^ e aoperloribof inieUigenda. Oco. Oraiienem omittunl T. et Oxonn. omifieruoiqoe Sch. et OrelL Paullo poM pro T. argumeniatione, quod bic nimit infinilum, ratiocinatioiu •cripiit Sch. de coniectura, qnam conflrmare Tidetitr ipti Vicio- riniit, qui haec habei: Propier faetidia^ inquii, t^ttria uti oratioee debemue, ut uunc per induciionem ar^umentemuTy nunc per raiiO' cinaiionem, Veinde in raiiocinationibue ut nune quinquepartiiae^ j nunc quadripariiiam, nuniT tripariiiam faciamue argmmemiatie' nem, cet. JL.

Nec eemper quinque partihue ahuii] Uii, qoemadiitfodom It- i;it Lamb.y in uno Grjpb. mano»cripto habetur; ceieri et impf^esti et manntcr.-a^ii//, praeier Leoniccnom, qni habet uti, Ald. Mctor. Sfanul. Lugdnni, et^Luleiiae escnti babent. finuT, Sch. Leid. IH. neque e, Leid. II. ra. eemp. eonvenit etc, Abest ahuti ai Voti. H. uti Leid. II. III. Ed. Omn. Ouo. Uti ^, Paullo pott />ar/M pro T« partitionee poiait Sch« de tira coniecturay feotu pottaiaBU» tkX ait. L.

Ab adprohatione'] Leid» lU ^ prohatione» Deest praep* Leid.in. OvD. Tum tcriptit Sch* tum ah utraqua tum koc ooo aonito!•- ekoxe \ od Tero tbctt ab 6i&nibiu Codd. ^ plexionis nti. Id nt |>er8]^iciataif, aut scribainiis, aut in quolibet exemplo de lia^ quae proposita sunt» boc idem ezerceamusy nt quam facile factu 8it« Ac de partibuk quidem argumentationis salis nobis di^ ctum videtur. lllud autem volumus intelligiy nos probe tenere, aliia quoque rationibus tractari argumentatioiies iu pbilosopbia mullis, et obscuris^ de quibus certum esi ax- tificium^ constitutum. Terum iUa nobis abhorrere ab tmu oratorio yidentur. Quae pertinere autem ad dicendum S69 putamusy ea nos commodius, quam ceteros, adt^ndisse noxi adfirmamus, sed perquisitius et diligentius conscripsissd Id ut ptrspiciaiur, aut tcribamus] S^,. id ut et pMficiaiur, 9crihamus snpr. t^ideamus, Mt in msrg. Oiut irucribamus ipsiy et aos exerceamus, aut si id ptget faeer^, V««s.tJ« X*eid, Ul. jE^^Onin» perepiciamus, Ouiu Verba uu oinnU: Id ut perepiciaiur ^^.quaia facUe faciu eit et ioterpMiu, iMiqfiam.Alb iuUKpolaiore adiACU^ Sch. uocia. inclaail.^.Hire iraxiant Codicee^ qaoruta, icciioaea e^ Mqq. eollige. £• i jiut in quoL exemplo] Sch. caret t^ [▼.] cuit* I.eid.,11« uoA liabet exemplo, Ouo. Aut in aiiquo exempto B. L* Hoc idem exerceamue] roat boe ▼erbum •equiiojr deinoeps ia Tulgaiit libria et noannllig manoscript.:> «*/ quam fiicile faclu eit^ in quibatdam aliii^ ut quam facile dictu -aii, experiamur. Hoc to- tum delevimut, ui alienumec inpervecaoeum; alioqnin iU-.l^fodoa& erit: id quod facile factu eit» Supra proxime libri vetffea^bebent} quae poeiia 4unt, pro.quo vulg. quae proposiia sunl. LAMHi.^ Ut quam facile sit faciu, lia^c verba Lamb. tollii taincjiuini \\\%, ora- tio reuundet; ea varie legunlur in vulgaiis, el mautt^^ilptji Jjfjrit, In quorum nno ita habetur, de hie, quae proposiia x-^unr hoc idetn txerceamus, quam faciie sii faciu, fn duobus Grjrpliii vt;tutiJoi ib, •ic •cripium leeilur, de iis quae proposiia sunt, quarri fnciit^ faciu *ii pericliiari, BkvT. Scb. quam id facile fattu sii pftmhtQri. "StA tulgatom lu marg. h^siA.X. /aciiirus sii; Leiil.ll.facium. j,, Vds», I, ^^ fuamff. sit, experiamur. CdutrA Ed. Oiiin. ^ar<?i th [v.J ^h Quid iude cot)fici 'debeal, iii(|uiranl, c^nibu^' plus otii eai- dcri>* Aa- •entior 'ScbilUiO; haec adiecliiia es«e a S^riore manu. L.

Nobis abhortere db usi^ oraVdlrio i^id^biiur] VeierHiYia fitijiVei- •io: nobis ab usu oraiorio pisa sunt aiiena. Grev. ki Pall'. nobiM Abh, ab usu orat: i^isa suni. Grlt?.* MSS. lum aliorom^ lum do->' stri omoes ablh.^aS usu orat. pisa suni, Hoc tnnlari non' oporiue- Tit. Ed. Omn; iiia n. ab usu orat. pisa sunt dliend, Sch. o^ato^ ru, Bou malc. Oirk Visa sunt eiiam BT." X». ■ i ■ Sed perquisiiius etc.] Elegantius adyersaiiTa paHicu^a eajrent ScJi. a tn. I. et Lrid. II. quam crcberrime opiimis auctoiiboi infar- •eruot librarii, fcl iudocii ediior^. Vide modo LF.|Groo. ad Sy Bcc. £p. 24. ei quae laodaui Ilurm.,ad Vellei. L. 11. c. 72. Dra- Unb. «d LiT. L. VL c.52. Cortioi ad Plin. L, JJ. Ep, 17. Vlll, a. Sic emendaodui quoqoe e MSS. melioribua 2l Edd. Veti. Appuie- »•• L. Vill. Mel. p. |5S. Non sunt ioia deniJum pulnera. jLan- eeo maii ThrcuyUi me tibi fecit alienutn. Mon sed laneea. \n J^ior* H.i&.pari siudio, impari celertiaii, £d» Fioridi pravo 4€d 497 M. T. Cie. RHETORICOR. seu pollicemur. Nanc, iit institniiuus ^ proficisci ordine td relicjua pergemus.

C A P. XLII. Reprebeusio est, per quam argnmentando adversariorum conHrmatio diluitur^ aut in^rmatur, tat adlevalur. Uaec fonte inrentionis eodem utetur, qno nd- iur conllrmatio, propterea quod, quibus er locis aliqua res confirmari potest, ii^dem polest ex locis ihfirmari. Niliil enim consideraudum est ih his omnibns inYenlioni- bus, nisi id^ quod personis, aut negotiis adlributnm est imi»^ c, Atqne er kac okm^alioQC mt poet ▼•«•• aliorom oooieci urei ei inlerpreuiionee «rbiiror indngaMe Tcrem Lacjmi mcni— Tum long^ iungere fin9t yfg^ohtm, et guondahi ftmro suictna Camilli ^''omere, ei antiqu90 -Cufivhim paesa ligonet • I^fiilv; eaO ignotie etftendtrre wura eolonie^ fTQt'4M eir^mlei^ rura euh ign. ooL Teniummodo longa^ qmoA iorpiitftirouin eret, muUvi in nolle» Frequenliseima illa «»1 clljp*it Nulli peniius deecendere ferro Coniigii; etiia eedent eivUie milnera dextraei 8cd olim iem piene maiH» CAnf^etei cxempla ad L. II. t. 85» Non ilU favore -. ' ffuminie; ingenii euperum protectue ah ireu^ OiroBRooRrins.

Vt imiiiUimue proficieci o. ad r. pergemus] Scb. ut etatuimue projicisci, o, etc. In iribos ftliit inettiuimue profifieci iaofCi' rur. UU£>. Diflinzerat Etn.: prdficiscii ordine ad reiigua pergeeeu, Anie» di»tingoi solebat: proficisci ordiney ad r, p.. Omocm di«- ciuciioncni* •uatnlerunl Scb. ei Orcll. L.

^, GAP. XLll. j4ui aHevaiur] Tres libri TCleree babent^ eUe- ri^/ttf. Xamb. P. Viciorio», levaiur, Pall. noMri nt ei ediii aoU- ^ilua Meviqiur. GauT. ^ilevaiur, iic babet Mannt, a patrc d»*- •euiiiens» ^ui ^eltfvaiur emeudal, ^uemadmodum icripiofn repeiitor io du6()us Gr^pb. czemplar,, Lamb. levaiur edidlt^ BayT. Leidl* yofBf^XX, ei adlev* Tom mir^i confUutia perperamVcxiiibeot USS. cuiii £d. Omn. alieviatur praeier Leid. t. • m, X.levaiur e«i apod yic|diin. p. 177. Hinc quia <^niicere poasft elevaiur. Sed recte »e babei.(]i{oque adlevaiur* Ni»i forie du^e voi^rs aut- allevatur • g^lotia priuiia if\firmalur 8iiit adsuue. lofra sic diiuere ^i iefir- mare, ei porro. Ouo. Diiuiiur aui eievaiur Sc||. afiiptic^ ex Ki- xolii leclione, TOce»(}ue: aui infirmatur pro gluUa habrt. Vicio- riniVs In lenlniaietegii: ditUiiur auf infirmaiur aut l^atur ^ qiiQd, ' (^«'inde itc eiplicial: aui omntno idtlit, quod advertarhtt dixii, vet 1 infirmat aut levius reddit; iiodehbc saliem coiiiUi, Vict. Irgisse { tbeea aut infirmaiUr. Cod.' B. dituiiur aut infirma^ur itut aiievaier, Sed Cod. T. lesle OreUio diserte: diiuilur.aut infirmatur aut ele^ vOiur, qtiod recepii Orelt. t-ecte tamen monea^, in ■eqq. doo Uo- tum isia recnrrere, dituere n infirmare, Paullo iofeiiuv toc. iji- veniionlbas post t. omgtibus omisit Scb. In Cod. 6. cst: in kit adinventiOnibus aliud nisi id, L, DE INVENTIONE Lii. L Cap.^.JS.

QnaFC^^iliiveiitibireni j et' ttr^mmeiitalioiiBiii \ eaq^oUtioBem' eK illis, q«4ie aiite praecepta svml^ hanc qui>que' iii parLem orationis tranBferri oporiebit. YerumtanieB ^ ut \quaediu» praeceptio deUur hidua quo^e partia, ex^nemna modo^ repreaensioniB; quos qui obaerTabunt, faqiiiua^ay.i^uae centiTa ditentur, diluere,. «ut dnfinnave potecunt.^:u. i; Onmig argnmentatio reprefaendituT, siailt.exi ii«f.i^UAe somtajsmt^ bon conceditur aliquod unum,.pluraye,^ auti hiii eopcesmp complescio oonfici' ex bi».negatur;i SiUk^H conUiti ifixBNim ai*gumentationem ^. alia. ae^ue^ firinay. W% finnior^poiriUH*. £x 4isy quae enmttnlur) aJiquidi^on 0Qii-f ceditur, cum aut id, xjuod ceedibile.dicuntv inegatifi' ^e^ eitiBaiodii: iaut qubd caai)^aJule putant^ laysakuile'. oslen- ditmr: aut indicatum Uiliam in partem trtuittciLiir^ aut 370 omnino iudicinm improbator:. nut» qubdiaJgauU' ease.adr Tertaani xtixerunt^ id:ei(ulmodi*Mgatiir essttL «ayt ai comr plea^o^ ant una^ aiit ex utraqiie parte i^epntbfittdilur: aut si enumenatio falsa osteudi*ar^<«ut ai siitoplf x coiiclusio falsi aliquid continere demonstratur. Nahi omne,- ^uod samilnr adHnrgnmentandum» sive pro probabili^r-^sive pro necessario* necesse est sumatur ex iiis locis. ut aiite ostendimus.

CAF. XLIII. Oaod pro credibili sumtum erit, idl infinnabitur, si ant perspicne falsum erit, boc modo: Nemo est, qui non pecuniam, quam' sdpientiam malit« .£t drgumsntorum evpoUtionvn] f.ibcr iinui ni{iiiu«c. babel': et ^guff^entfttionemt ^t expolJt ionem, ^iou pJiicei. L^mb.

Miquod unmn jd,'] MSS. quaUior oli^uid u* pL. Ooo.

Neg^atur esse eiusmpilQ LeiH. |. II, >i. e, huhismodi; Outo. Hiinp )uciim 'ika. exhib«ul '.^t b.T' flfl/ id quod credihile y aut guod signum ctse aduersafii diiterhht,' hegatur esstf etusynddi,' diiteu^l teib« iiu': aut quod — dixerunt', qu«e vut^o s^qUuiiiUr poit y; ifnprobffilor y pcrpcriini iraii»|io&iia e«te, quo<l {^aleat ex ordhre^' <)uo baec merabra' d«iuceps U^^ctanfur. Qnae nulla cauisa eity cur hoc loco Iraiicianlur. Neqti^"' tedufut ett Orell. XJ '^ ' Si.^maplexie aui unati *ait ^ex.utraque p» r.] Sc^ Voaa. 1!« teid. tjliJ. j« comprekens i6, ».Tum aut ex unm Leid. 1. VoiS. II. Beae. Lrid. II. aut utraque p. Oud. j^ut una, aut ntra^e ea porte T. Lamb. LalUmaod.^ OJiv. Alque iia.Scli. et Orcil. L^ Palsa ostenditur] Lrid. 111./.. esse ast, Ood.

Continera demonstratur] Sck, Voaa. I. cont, monstratur, Oio.

GAP. XLllL Qui mm pcik ^ic. malit] Sck. quin pec ctc.

499 n. T. CIC RHBTORIGOR. sev Amt €X 'ebntourio qndqm CM^mule aliqud Jmb«^, Iwe modo: Quit fflt, qui.iion offioii m^idior sit, qiMa pecn- in«e? =i>Adt erit onmiiio incredftiiey nt si qnis^ qnem c<^stet ew6 svjumniy.diGat^aiicaint mediocris ofEcii caoiiay sei maximam pecuniam neglexssae* Aut si, qnod in qiii- busdam rebns., an^ homtnibhs: accidit, id oamibQs dicam tettu;evtuir&, hoo pacto:; Qui panperes sont, iis antiqiiior officio^peeimia.est Qui locus desertus est, tn «# -caedeM fiicUuu esse ififportet^ In loco celebri bomo occidi qni po» tuit?' Ant siid^-quod raro fit, fieri onmino negntmr; nt GoriiBi pro. Fniviot Memo potesjt.nno adqpecta, aieqitt prmeterieQs^ in omorem. inddjere*.

Quod> antem pro «igno sometar, id ex iisdem lod% qnlbns confirmatUri infirmabitnr^ iJtiam:in signo, priau vffrnm esse* ostenldi.<iportet: deinde eius ease rei sigDiiiB jmprium^ qu» de re agitur, mt.cmorem oaedis:..deiaife lactum' Meylquod non oportnerit; aut non factamf qnod oportaerit^ postremo scisse euai^ de qua quaeritiar^ eiB% JSr c9nlr(via,guofU6 md, oL Mebii] Sd^ fm^mtr. quoitiyt, Officii cupidior «/V, quam pecuniae] lASS, O, praeter Sch. offi quam pec, cup. sit. Oud. ' jM* eiHi^mitno] Scli. a mw I., Stit koc omn. Ov±L i 8i quis^ qunm comtet e^ie ^arum^ Miaai] Sclu Lfid, II. ti fdffiipm cifu^ai e^ a. d^ Vom. ll^ Leid.I. IIL si,aiiquem cousiet #• a. d. £(i« Oidn. si aliquem coiutei eic. et' dfcat» Sed Vou. I* #i aliquis, quem constet clc. dicai. fieoe, doniakodo coastat Mti- Biiiiiut, OuD. Ut 4i aliquis B. Ui si alioutm consfet T. ^r^c Sch. ut ei aliqui^, quem cdnstai', Falso Orclliut potai, lectioata ut ei aliquit, quem eonsiat ori«iii esce ei corrupiioae kac: ut si 4diquem coast,0t.. Noa opnt cfti eooi.miciivo.,I#.

Dicatur usu,e¥enir«l MSS^ 9UMnQr.<^ic//ar.. Sch» Lfud^ I. IIL Voat. \i. Msu^ penire. Vid. ed Ca|>. X. Tum Aoc mo<fo Lcid. IH* Quo. ttsu epenire Cod. 6. usu penire C^A., T. ^cn|k*etaoi Sdi. ct Or^n. usu p^nire^ aed •cribeudum x/^tf' e^e/iiW. Falsua e»t ad hniBC locifia Orelllua,, non dici potse opiuaiot usu evenire* Sed Tidey quae noUf^ ^n excuran ad calcem adieclo. L.

Fifrf ojfinino negatur] Lcid. \, f,o, negetur, &eDe' nt tapn. V. et VicioV. p. 179. Oin. Negetur ac|:ipnt Sch. tccutiu eat Orcl- lint; aed TB, baBent indicatiyum.. j^.

Curius pra Fatuio] Scb. Vom. I. Ltid. I. a m. IL et Lcid. IIL Curio pro P» Quod- verom paio. • Vid* -Conun. ad Saet. Ceea. c. l^. Ouo. Curio sori^aeffiuit £ro, Sch. OrelL Atqne Ua etiain Cod.T« apud Ofell. h. ' Infirmabiiur] Vott. I. infirmatur, Oun.

Ostendi oportet] Leid. II. oeiendere op, Oiro. \ 'tft cruorem eaedie] Voaa. \m ui cruor eet e, Ouo.

Ve qusL qfuaeriiur} MSS. O. et £dL Omn. de quo q^ Ovo. D^ quo queritur o* £*• DE INVENTIONE Lnul. Cap.44. 500 rei legem et consuetadiiiein. Nam eae res snnt ngno aJU tribnUe: quas dilig^ntius aperiemus, cnm separalim de ipsa ooniecturali constitutione dicemiia. £rgo hornm S71 nnomquodque in reprehenaione, aut non esae signOy aut parum magno esse, aut a ae potiusy quam ab adyersariia alare, aut bmnino falso dici, aut in aUam quoque suspi-- donem dnci posseydemonstrabiLur.

CAP. XLIV. Cum autem pro comparabili aliquid ui« dncetur, quoniam id per similitudinem maxime tractatur^ in reprehendei^do conveniet simile id negare esae^ quod cenferelur ei, quicum conferelur. Id fi<;ri poteril, si de- monsjtrabitnr diversum etse genere, nalura, vi, magnitu- dine^ tempore, loco, personay opinione: ac si, quo in namero iliud, quod per simiiitudinem adferetur, et qno in loco hoc genus, cuius caussa adferetur, haberi conVe- niaty ostendetur. Deinde quid res cum re differat, de« monatrabitur: er qno docebimua, aliud de eo, quod com* parabilur, et de eo, quicuro comparabitur, existimari oportere. Uuins facultatis maxime incUgemus, cum ea ipsa argumentalio, quae per inductionem tractatur, erit reprehendendo. Si iudicatum aliquod inferetur, quoniam id^ex his locis maxime firmatnr: lande eorum, qui iudi* carnnt: simililudine etus reiy qua de agitur^ ad eam ren^ N<Wk eae resl Deett eae tel hae Leid. I. Ouo^ A ee potlue] Ed. Omn. ab se p, Oud., Faho dici] Sch. • m. I. falsum <L cum Ed« Omnft faJsa Sch* am. II. Old.

CAP. XLIV. £i, quicum conferetur] Sic P«U., at GreTtBb.-tfl cui confertur t gaod malebat GulJelinias. GaOT. Quod conferetw eif quicum conferetur. Primo locoMSS. O. et Ed.Omn. daiit con« fertur, Secuodo loco in Sch. • m. I. Leid. ILIII. et Ed. Omnlb. eiiam confertur, Bene, ti primo loco legamnt confercUur, Oud* Ac si quo in n.] Vom. L aut s, etc Oud.

Et quu in loco hoc genus, cuius caussa adferetur] 1n Leid. II* III. dciideraiur genus, Sch. ct £d« Omn. acf/ertur, Oud.

Demonstrabittu^ S«h. L«ad. II. 111, Ed. Oma. dsmoristrabimusm OuD. Demonstrabtmus B. £§, Quicum comparah, ] Vott. I. cum quo e, Ouo.' P^tiUo p*tt maxime indigebimus Sch. de L.imbiui ei Erneilii •enlenlia. Alqne iia Cod. B. Orelliu» rftiouii praettns, qnod lularum in nullo ad- hic Codice repertum inieUexvral. L» Sin iudicatum aliquod inferetur] Ezhiboi sin e MSS. O. ot Ed. Omn. pro «r, Leid. IIL aiiquid, Vokt. L affcretur, OuD.

Quo/iiam id ex his locis maxime firmatur] BeVocaTi Ai# CX libril, teinere oraiMum a neoiericia, cer<e • LambiiiiAnia. GaVT* Qui iudicarunt] Sch. q, iudicayerunt, Ed. Omn. iudicare» Qv9« Qua ds agitur} Sch. Leid. L de qua ag. Ouo.

qmi de iodicatiini etty eonmieinoTaiido noa modo non tm reprehensom ittdiciam, fed ab omnibns adprobataoi: et demonstrando, difficiliaSy et mains fniaie id JndiratMi, qnod ftdferahUTy qncm id, qood instet: ex contrariu locti, fi ret ant vera^ ant Terisimilis permiti^t, iniirmari opor* lebit. Atqne erit obflervandum diiigenter, ne nihil td id, 872 qno de agalnr, pertineat id, q^od indicaUun sit, eiYi« dendnm est, ne ea res pf oferatnr, in qua sit ofiensami nt de.ipso, qni iadicarity indicinm fieri videalnr.

Oportet antem animadTertere, ne, cnm aliter nnlla ■int indicata, solitarinm aliqaod, ant ramm iadicatam ad- ierat|ir: nam. fais rebus auctoritas iudicati maxime poieit infirmari, Atque ea quidem argnmenta, qnae quasi probs- bilia somuntnr, ad linno modnm tentari oportebit.

Qua dM iudicaium «•] Sch» Vosa. I. Lcid. L dm qua L On, Commemorahdo\ MSS. O. cam £(L Oam. et cammem Qfpd probo. OoD.

Et maiusfuis4e id iudieatumt quod ud iudieandum tftnhff] lu legiior in duobuf Grjph. ei io uoo meo exempUri. Birr. Sch. Leidd. tres qUod ad iudicandum adferatur i nm qtod » Leid. II. tii inferatur, Ocd.

Jkstet ex cont^ariie locie] Vott. H. Letdd. tret careal pncpo- •Idone. £d. 0<na. ineet eontrariie L Ousk ' Si ree ete, permittet] Xott. W, permittit, la rcliqoit H SA> m m. If. ai^ue Ed. Omn. permittat^ Bene. OuD. Permittet hv^ rum rcijouerunt Sch. OrelU, licet e(i«m Codd. BT. permittat (X- hibeaot. Recie. Z>.

jid id f quod agatur"] Legen<lam erbitror: od id^ quo de Of^o^ tur» Lamb. Lambitii hanc coniecluram adprobat Palatiant fec, v«l- ga(a enim quod agatur. GiiUT. M8S. O. Ed. Qmn. ^uod ag, Ovs. jid id, quod agitur B. ad id quod agatur T. Sed recte ScL <l Orelliua Lambiui cooiecioram a Cod. Palatino confiriuacam Moaii Bt vtdendum est, ne ea res pr.] Leid. I. caret yerbo est. Rf cte. Leid. II. an ea r. Ed. Omn. non ea r, Ouo.

Sit offensum] Sic MSS. et Edd. Vetl. non fit. Ood. Qui iudtcarit] Leid. II. £d. Oran. q, iudicauerit, Oitd. Solitarium aliquod aut rarum ludicatum] Voss* I. II. L«d. f. et Sch. ik m. II. tUiquld. Abeat iudicutum Leid. I. et pro eo ift Sch. tul^tascripium atiquid* Oun. * His rebus auctoritas iudicati] Sch. sic A. r. Extnlat imdicsii a Vo»9. I. LeiO. III. Ed. Omn. OiD.

Ea q. argumenta] Ultima Vox deett MSS. O praeier L>id. U OvD, Bu argumenta quidem B. V. argumenta omiiiii eiiam T. omiifruntqne Sch. et Orell. iam ab Erneaiio (leleiam. i.ccc; Oaieodit.hoc etiam poiitio eius Tocit in Cod. B. L«- ,,Quas q-.p* sumuntur] Enulat pfonoiQea L«id« UU ia fito •> SoIh cum £d» Omo, sumentur* QuSi i ^ DE INVILNTIONE Lib;!. Cap.45. 592 ' CAP. XLV. Quae yero aicuti necessaria indncentar, ea ti forte inlitabantur modo necessariam argnmentalioneniy neqiie erunt eiusmodi, sic repreiiendentur. Primum com- plezio, quae, utrum. concesserisy debet tollere, si vera est, numquam repre}iendetur; sin.ialsa, duobus ^iodis, aut con- versione, aut alterius pai^tia infirmalione. Conversione, hoc modo.: Nani ti ueretur, qiUd eum acouaeSy qui ^at probue?. Sin inuerecundum dnimi ^ ingenium pdssidei^ Quid Sum aec^eee^ qui id pdrui auditu adetuMt?

Hic^ ei rereri dixeris, sive non rereriy conclndendnm Iioo putat, ut neges esse accusandum. Quod conversione sic reprehendelur: Immp yero accusandus est. Ifam si ve- .CAP. XLV. Inducentur] MSS. O. E<1. Omn. dicentur, nu| qood Leid.l. Vost. II. dicuntur, Supr. io Sch. ducentur. Ooo, Utrum conceeeeris] MSS. qaatoor utr, conceseerit, Okd.

Sin inperecundumj MSS. O. Ed. Onm. hic et moK *i inp» VoM« I. si t^ero inu* Leid. 111. nam ei iav, Oud. Si iaperecun'» ' Quid eum aceueee, eto.] Hoc idem exemplam poMDit tapra Ub. 1 1*. ad Hercnniumy quamqaam paullo aliler; N^m pra- accuseep' quod bic bi» oaorpaiom,esiy ibi toties, accusem, pokituln «eat. Qao* niani aolcm^omnee libri - veteret on6 coDtenan habaot, aestimetp Hon, ot vutgatiy exietimet, tic edendum curavi. Meque me fugit vennu poeire^am claudi«ftre«. Lamb. Voia. I. non aec. Oud. Mon •aiis ioiflkiftiar ex hae OodeAdorpii aDOOialionet pr^ qna voct noam Vosa. L acriptum ait. Kquidem pulo, acriplum ibi Aiiaae: Quid non aecusee. Ceicrom hic et io primo vertu Sch. et Orell. eccusem, qoam- neceaaariiim eaac Sch. correciiouem, es loco ad Uerano. U, 26* obi idem loeua, ted uoo verakolo anctior, citator, oticndere vuli Orelliua. Non cooteritio. Doiait eoim Cicero noria (n\\\, Ceterom de reliqoa lectioae cf. qaae aolavi ad «llnnt ftbet. ad Uer. locam,. Xr; ■ Parpi auditu aestimet] Ita etiaip Doalri, ted oon omoea, nam MH. -existimet, fidilio Victorir existimat; ut et mox existimabH «terqoe. GauT. Sch. a m. I. auditum. Voaa. f. Leid.ll. Ed^ Oiiiii. 9xistimstm Vid, Aoct. ad Herenn. L. IL c. 36. Oud.

8i pereri dixeris, eips hon pereri] Ed. Omn. sipe Pereri dixe^ risf eive non* Odd.'

Concludendum hoe putat] Primitap coai^ et Pall.' coneeden» dum hoc putc^t! niai qnod aee. eoncendum hie putat, GaUT. MSS* Q. Ed. Omn. concedendum h. p. Oud.

Ut rieges esse accus.] Leid. III. negst* Voii. I. Ltld.!• ut n. sum accus, Oud.

Conuersione sic reprehendeiur] Sie Voaa* I. Ed. Omn. In ce« Uria ciMn cenpsreione eic r. Leid* II. reprehenditur» Ouo.

503 M. T. CIC. HHETORICOK sEXf relnr^ accuses: non enim parri an<ltla acstimaUt i^n inverecnndum animi ingenium possidet, tamcn accnftes: lion enim probns est. 573 AUerias autem partis infirmatione^ boc modo rcprc- bendetur: V«rum si verelnr, accnsarione tua corrcctot, ab errato recedet. Enumeratio vitiosa intelligitur, si aot praeleritam quiddam dtcemus, quod velimns cbncedere, aut infirmum aUquid adnumeratam, qood tnt. contra dici possit, aut caussa non sit, quare non honeate posiimiu concede». Praeterilur quiddam iu,eiuamodi «nummtio- nibus: Quoniam habes istum equum^ aut emeris oporlet, aut herediiale possideas, aut mtitrere acceperis, aut domi tibi natus sit, aut, si horuni hibii est; surfipueris neeesse cst S«id neque emisti^ neque hereditate vemt, n^ne domi natus est, neque donatus est, necesse est ergo nir- tipueris. ', * Hoc:commode reprehenditnr, si dici possit ex hosti- bns equus es^e captua, cuius praedae sectio n^n Tenient: Accuscm] Voh. II. aceusandtts esf,. Ovd, Aesttmahit\ Lejd. 11. Ed. Oiqq. exisfimabit. yokt. II. etkti- mat, OuD.

A/vimi ingenium] Deett Dldma tOx Lcirl. 11 f. Otm.

Accustttion^ tua correctu^] Vom. 11. £d. OfHA. ace. t» tsh fsftus. OuiK In eiusmodi enum,"] Leid. III. inkuiusm, «n. <Ovd.

J>omi tihi natus sit] Sch. d, t* nu^iius s. Ouo.

Neaus domi naius estp neque donatus sst,'] Wkc loeau oppeoi poMet iroihorredo oounii ad ciip. a& otiliueMi ibi bone «ervari le- beire tempuSf occasio, modus, quom •ic-iDfrA iii explicaudif Mogiilif proce<lai. Seil biuc paiet ab aDciore noB babitam eioa doioiua ralionem, ubi non eo ordiue repeiii, qno primQin reconauii. Sed iciaa oportel iu oplimo nottro legi: neque donatus est ^ nequedo* minatus est, Ei in allero loco babuit auai canaaas, «nr mnlare placuerit. GrOk. Gor odUorOi jnniarint priorem ordinein, netdo. iSed BISS. mei omnes exhibent neque donatus e, neque dotmi matss «•^ Vttt, qaao interpolavit Oranioouiit neque domi tibi natus ut^ neqUs dono accepisti. Ooo. Tfeque donatus est neque domi natoi sst fir. «tquo iu Codd. ad unum omneay dediiqat iu OrcUiafc Reote. L» JErgo surripueris'] Voss. II. ergo ut tu *. Odd.

Comm, feprehenditur'] Voaiiani cnm Scb. • m. II. e. reprshsn* detur, Leid. III. reprehendatur, Ori>.

Cuius praedae sectio penierii] Eiempla Venefa, Aldina, et?•* rislentia a Rob. Slephano impreasa habent, cuius praedae seetione peni^ritf et item quidam manoaciipli; in nounollis atiik vulgaiis l«* giiur," cuius praedae sectio non venierit, quam l^iiobeia probo. Quidam viri docti legendom cenacntj cuius praedaesectioifenierit: * qoibtu disieutio; utator tamen aoo qnisque arbiirato. Lahb. Uaa<i aliler editio prima, qutm qaod ipia, i^eneritm teqaeotat tfSBieritf Dfe INVEN riONE tre.!. Cap. 45,4«- 504 ^no illato, i^Ennatiii; enumeratio, quoniam id sit.indactunii^ quod praeteritura, sit in enumeratione.

CAP. XLVL Altero autem modo repreUendetur, si ant conira aliquid dicelur: Iioc est, si,, cxempli caussa, ut in eodem versemur, poterit ostendi liereditale venissej aut si exti'emum iilud non crit (urpe concedere: ut si $74 guis.i ^um.di^cerint adversarii: Aut insidias facere volui-* stiy aut amico morem gessisti, aut cupiditate elatus eai, amico se morem gessisse lateatur.

Simplex autem conclusio reprehendituri si.id, quod •equitury nop videatur necessario cum eo, quod antecessiC^ cobaerere. Nam hoc quidemj Si spiritum ducit, vivit: Si dies est, lucet:« eiusmodi est, ut cum prio^e necessariot posteriua fcohaerere videatur. Hoc autem, Si mater est^ diJigit: Si aliquando peccavit, jnumquam corrigetur; sip coQveniet reprehendiy ut demonstretur non necessario cum priore posteiius cohaerere. Hoc genuSy et cetera necessii* ria, et omnino omnis argumentatio, et eius reprehensip maiorem quamdam viba conti^et, et latius patet| quam hia uiqQe ad Viciprtanain credo; ea namqae iectione penierit, quomodo item fnre Pall. nostri. Nam pr. qui praedae sectione venvrit, teo. ac lert. item Grer,' jeclione evenerit; qua« nltima babef qnot^ toeatiir. Coosnlaniur lamen commentaria Fabii Vi<toriM. GaVTw Koi cuius praedae sectio penieritt probata Lambioi couieciura, edi- dimu». BavT. ln matg. Scb^l. et aupraacr. in Vuaf. 1. mal<^ «tf<- ctione, ut in Leidd. O. hiu<: io Leid. UL et £d. Omo. sectione pen^ perperam OfDoino» In omuibua quoque penerit, niii quod in Voaa. L •it eyenerit, Oud.

Quod praeteritum sit} Ed. Oron. q. pr, set. Ovd, Scripsit Sch, quoniam id est inductum, quod praeteritum sit, quia hoc looo ooq obliqna sii oratio, aed defiuita* si»n aecutna eat Otell. />•