permanente; singula vero sua diei individua habuerunt. Sicut autem tempus aut quaelibet quantitates contrarietate carent, ita et quae ex eis nascuntur, contrarietatem non habent. Comparari autem for- tasse videbimtur, sicut de quantitate tractantes meminimus.
De ubi.
[Cf. Aiistot Gateg., pag. Soi. Boetli. in Pradicam., pag. 190. — De toi? Ubi natura et duplicî agnificatione, Becandmn qaantitativum et substantialem locum. PoBtea de Ubi et Quando, denique de sex uitimis pnedicamentis in génère.]
Ubi vero in loco esse definimus. Unde et ipse Aristoteles: « Ubi, inquit, ut in loco '. » Quum autem et Quando in tempore esse et Ubi in loco determinamus, non incommode hoc loco demonstrabimus quot modis esse in aliquo accipimus. Boethius autem in editione prima ' God. uU» ut supra loco pro fempor«. -** Sob. rov. — ' Aristot et Boetfa. habent Lycœo.
198 PETRI ABiELARDI DIALECTICA.
super Categorias^ novem computat: esse scilioet in loco, vel vase, sive in materia ut in subjecto forma esse dicitur, sive ut totum in partibus, vel partes in toto, seu species in génère, vel genus in spe- ciebus aut ut in imperatore vel quolibet honori présidente honor ipse dicitur esse, aut ut in fine, ut in beatitudine justitia. A qua qui- dem computatione maie videtur reliquisse esse in tempore, de quo ipse in sequentibus objectionem movet, ac maie post esse in loco adjunxisse esse in vase, nisi forte in loco esse secundum quantitatem loci acceperit, in vase autem' secundum substantialem. Sicut autem Quando ex adjacentia temporis, ita Ubi ex adhaerentia loci nascitur; tam ab ipso loco quam a subjecta persona diversa sunt. Esse autem in loco secundum loci aequivocationem duobus modis intelligi po- test. Locum enim modo substantialem, ut domum vel theatrum intelligimus, modo vero quantitativum quum corporis circumscrip* tionem dicimus; de quo in quantitate actum est superius. Secun- dum autem quantitativum locum Deus incirconscriptus dicitur; secundum vero substantialem ubique esse perhibetiu*. Similiter et esse in loco dupliciter potest sumi, sive scilicet cum loco quantitative sive substantiali. At vero de substantiali major est consuetudo, ut Romee esse vel Tarenti vel Antiochi(B. Si quis etiam Romœ esse sive alia nomina secundum circumscriptionem rei accipiat, non videbitur loca permutare secundum accessum nostrum vel recessum, ut cum ad eam modo civitatem, modo ad istam properamus; eamdem enim circumscriptionem eadem corporis mei mensura tenet, sive in bac, sive in illa maneat civitate. Quae quidem circumscriptio ita corpori monstrata est adhserere atque adjuncta esse ut singuiœ partes hujus sin- gulas partes illius obtineant, nec unquam alterum ab altero recédât, eademque dimensio utriusque credatur. Sic itaque idem locus quan- titativus permanere videtur, cum de bac civitate ad illam meamus, sicut idem remanet corpus; nec mutari circumscriptio ipsa videtur, Boethii editioDes duo in Gitegorias non habemus, ut in librum de Interpretatione: locum autem hic laudatum non in édite de Praedicamentis commentario et in neutra editione commentarii de Interpretatione invenimus.
PARS PRIMA, LIB. 11. IN PRiBDlCAMENTA. 199 nisî per angmentum corporisadjunctî vel determinati. Si îtaque Romae esse circumscriptioiiis nomen accipiatur, oportet ut xel ad horam ah împoaitum, ac quaaî sumptum ex prœsentia subdtantiaiis loci, vel nos confileri idem simi^ habere et id quod Romae esse dicitur et quod Anttoebi» esse nominatur, ciun tamen nullus simul et Romae et Anlîochiœ possit esse. Si vero Ubî ad substantialem locum potius quam ad quantitativum reducimus, illud annotandum est non omnia Gorpora loco contineri, ut firmamentum * ipsum, ultra quod nihil re- * ^oi- ^ > ^ v" peritur. lUud quoque animadvertendum est quod quandoque species secimdum ejusdem individui loci possumus intelligere continentiam. Gum enim Roma vel quœlibet civitas una sit vel quaelib'et domus, .esse tameA in bac civitate vel in bac domo multis esse commune poteiit; midti enim simul et in bac civitate et in bac domo poterunt. In quibu& etiam manifestum videtur multas species vel gênera ad actus nosiros pertinere, secundum id scilicet quod domos fabrica* mus vel civitates componimus, atque in bis fortasse aliud cassari quod omne genus duabiis speciebus sufficienter distribui possit, cum scilicet per operationem nostram specierum numerum vel nûnui vel augeri contingat.
Videntur autem nec generalissima esse UIh vel Quando, eo quod prima principia non videantur. Quœ enim ex alio nascuntur, prima non videntiir principia, sed ipsa quoque principia babent; Ubi autem ex loco, Quandô autem ex tempore, sicut dictum est, originem ducunt. Sed secundum materiam summa dicuntur principia, non secundum causam; si enim principium secundum causam quamlibet accipimus, poterit substantia aliorum principium dici, in quo omnia alia fiunt, ac dum per ipsam sustentantur, per èam esse babere non dubitantur. Solet autem a midtis in admira- ttone ac qusestione deduci cur magis ex loci vel temporis adjacentia prsdicamenta innascantur quam ex adbaerentia aliarum specierum sive generum.Tam enim bene Qualiter upius nomen generalissimi videtur, sicut Ubi vel Quando, cujus quidem species bona vel mala diceretur, sicut Quando beri vel nudiustertius, vel Ubi Romae vel Antiochiae 200 PETRI ABiELARDl DIALECTICA.
esse. Si quis autem Qualiter dicat nihil aliud quam qualitatem de- monstrare, et Ubi dicemus nihil aliud quam locum designare, vel Quando nihil aliud quam tempus. Unde et eanun definitiones recte vel in loco esse vel in tempore dicimus, quse, si grammaticœ pro- prietatem insistamus, nihil aliud a loco vel tempore diversum osten- dunt in quibus tantum loci vel temporis ponuntur, cum praepositio- nibus ipsorum, quas eamdem significationem cum casibus quibus apponuntur, constat obtinere. Cum enim dicimus in domo, non aliud per in quam per domo designatur. Videntur itaque magis pro nominibus accipienda esse esse in loco vel esse in tempore quam pro definilionibus. Hœc autem generalissima ipsa, ut arbitror, com- parationis nécessitas meditari compulit. Cum enim quantitates non comparari constaret, non poteramus comparationem Diu vel Diutumi vel Extra ad tempus vel locum reducere; indeque maxime inveniri prsedicamenta arbitror ad quae illa reducantur. Ac de his quidem prasdicamentis di£Bcile est pertractare quorum doctrinam ex auctori- tate non habemus, sed numerum tantum. Ipse enim Aristoteles, in tota praedicamentorum série, sui studii operam non nisi quatuor prœdicamentis adhibuit, Substantiae scilicet, Quantitatif ad Aiiquid, Qualitati; de Facere autem vel Pati nihil aliud docuit, nisi quod contrarietatem ac comparationem susciperent. De quibus quidem, Boethio teste \ ipse in aliis operibus suis plene perfecteque tractaverat. De reliquis autem quatuor. Quando scilicét, Ubi, Situ, Habere, eo quod manifesta sunt, nihil prœter exempla posuit. Manifesta autem hœc qua^ tuor vel inde dixit quod ex aliis innascantur, vel ex eo quod in aliis operibus suis de his satis tractatum sit; de Ubi quidem ac Quando, ipso quoque attestante Boethio^, in Physicis, de omnibusque altius subtiiiusque in his libris quos Metaphysica vocat, exequitur. Quae quidem opéra ipsius nullus adhuc translator latinse linguae aptavit; îdeoque minus natura horum nobis est cognita'.
Boetb. in Praedic, pag. 190. — " Ibid. — ' Cod. incognita. — Inde supra omne du- bium ponitur tempore Abaelardi nullam cognitam fuisse Physices et Metaphysices Aristo- telis latinam versionem, imo et Abaelardum graecœ linguae ignarum fuisse.
PARS PRIMA. LIE. II. IN PRiEDlCAMENTA. 201 De situ.
r Hune locurn omntno pretennittendum diudmus. Id tântum memoratu dignum videiur, quod lit de Maeistro suo, scilicet ab eo sitam non relationi, nt Arîstoteli et Boçthio placuerat, sed quaii- tatî adscriptam fuisse: tUnus, memini, Magister noster erat qui positionis nomen ad quaiitates qoasdam cquivoce detorqueret...Itaquidem ut sessio situa a sessionequaiitatedenominari dicatur. SicelÎD aliis».]
[Cf. Ariatot. Gateg., pag. 474. Boeth. in Praedicam., pag. i55. Haec autem tantum excerpenda visa sunt.]
Ad aliqiiid* nomôn multis modis accipimus. Modo enim ipso in "Fol, mar*. rébus, modo in vocibtis utimiir. Est autem vocis nomen secundum hoc quod ipsas relationes nominat; honim videlicet nominum: pater- nitas, filiatio, ac Cîcterorum; in rébus autem multipiiciter accipitur. Plato enim omnia illa Ad aH({uid esse voiuit, qùaecumque ad se in- vicem assignari per propria nomina quoquo modo pessent, falsa con&- tructionis régula, secundum quam quidem significationem ipse Aristo- teles eiPlatone mutuasse creditur illam diffinitionem quam primam posuit, acpostea correxit.
...Cum * itaque Aristoteles tôt inconvenientia sequi conspiceret ex * Foi. 1 22 v'. ea dijffinitione relativorum quam Plato nimis laxam dederat, ausus est errorem magistri corripuisse, et ejus magister fieri cujus se fuisse discipulum recognoscebat. « Sed sunt ea, inquit\ potius « Ad aliquid, quibus est hoc ipsum esse ad aliud se habere », ut supra expositum est. Quae quidem ab alia in eo maxime diversa creditur, quod banc Aris- toteles secundum rerum naturam protulit, illam vero Plato secun- dum constructionem nominum dédit. Unde ille dixit « dicuntur » ad constructionem vocum respiciens, istevero « esse » posuit, exproprie- tate verachis intuens. « Pxior vero, inquit Aristoteles^, diflinitio omnia sequitur » id est comitatur « relativa »; sed non in eis confert esse ad aliquid, cum sît scilicet continentior. Plura enim sunt qu» quodam modo ad alia possunt assignari, quae relativa non sunt, ut in supra- posîtis continetur, cum videlicet esse unius ex esse alterius non pen- ' Arist., pag. A84. Boeth., pag. 169.—* Aristot, pag. 484. Cf. Boeth., pag. 169.
deat. Est enim, ut Aristoteles docuit, esse relativorum habere se ad allud, id est ipsa proprietas secundum quam ipsa substantia ad al- teram respicit. Ipsa est relatio, ut patemitas, quae banc substantiam cui adjacet ad illam cuî filiatio inest respicere facit^ secundum id sci- licet quod hic est illius pater. Multa vero ad aiia possunt quoquo modo assignari, nec tamea eorum sunt relationes, ut ala alati, quod potest dici non secundum relationem sed secundum possessionem, et remus remiti non secundum relationem sed secundum coaptationem et apparatum. Sicut enim Aristoteles in praedicamento relativorum docuit^ animal non bene ad caput, vel navem ad remum secundum relationem assignari, eo videlicet quod multa animalia sine capiti- bus essent vel multae naves quse remis non egent, sed solo conte rege^ rentur, ita etiâm ex eodem loco innuit nec etiam alam ad alatum nec remum ad remitum bene referri; sicut Plato voluisse creditur, cum sœpe nec alae sint alatorum nec remi remitorum. Ala enim abcissa nuUius est alati, vel remus absconditus nullius remiti. Secundum ergo relationem ea tantum ad alia possunt assignari quorum, ut dictum est, essentia ex se invicem pendet, ut sunt quaelibet relativa. Secundum autem possessionem* multa quoque alia habent assignationem ad alia, ut bos meus dicitur id est tneij ' non quod secundum suam essentiam, ut videlicet ex essentia bo- vis, ad me respiciat, sed ex possessione mihi sh sul^ectud. Platoni autem imponunt eum in diffinitione illa pon soium veram et pro- priam relationis assignationem accepisse, sedquamlibet, ut etiam in Ad aliquid ipsœ possint substantiae includi; largior est itaque illa diffi- nitio quam nomen Ad aliquid. Unde et Aristoteles ait eam sequi qui- dem omnia relativa, sed non conferre eis esse ad aliquid. Sunt autem qui quemadmodimi Platonicam diffinitionem nimislaxam vitupérant, ita et Aristotelicam nimis strictam appellant. Dicunt enim eam ' neque relatloni generalissimo neque individuis ejiis posse aptari, sed tantum speciebus Ad aliquid sive subalternis sîve specialissimis. Relationi quidem generalissimo convenire non potest, eo videlicet * Aristot, paç. 477- PARS PRIMA. LIB. II, IN PRiïDïCAMENTA. 203 quod ipsa non habet^ ad quœ posait ^ referri* nequie videlicet in sqo pcœdicatnento neque ia alio. In alîo quidem non potest habere, eum non sint in aliis prœdicamentia.relativa; in suo quidem non habet, cum sit natura prier omnibus quae haec continet. Unde iilam diffini*- tionem Aristoteiis nullo modo ad Aliquid généralissime convenire judicaat; sed neque individuis relationibus» ut huic paternitati vel huîc filiationi. Si enim, inquiunt, bsec paternitaà baber^t suum esse hàbere se ad aliud, veluti ad banc filiatîonem, et jam utique habere se ad banc fdiation'em substantiale esset buic paternitati, quare etiam paternitati. Quicquid «nim substantiale est individuo, ^st substan- tiale spèctôi, cum vklelioet tota sit individui substantia* Quod si pa- ternitatis spéciales substantia esset babere se ad banc filiationem, utîque bac filiatioae destnicta omnino ipsa species perimeretur* Am- plius si, inquiunt, individua referri diceremus, ssepe conting^ret idem relativum multoruin esse, ut in homine babente plures filios qui unam patarnitatem respectu <M9»nium babet, vel in filio ba^- bente patrem €t matrem qui unam filiationem babet respecta utrius- que. Videntur insuper multa individua non posse in diffinitione Aristotelica includi,. quod ipse dixerit priorem diffînitionem quam Plato dederat, omnia sequi relativa *: oportet enim secundum eam ipsa quo- * Fol. 1 33 f. que individua per proprianomina ad se invkem reciprocarâ, sed nequa- quam constractionis prop;rietas patitur dici: hic pater bujus (iiii hic pater. Neque, Priscianoauctore, genitivi casus a singularibus nominibus possunt régi. Sed cum dkitur Marcia Catonis, uxor oportet subin- telligi; cui etiam congruit quod Àrîstoteles negavit omnes primas sdbstantias ad aliquid vider!, cum quaedam secundae videntur se- Gunduia constructionis ase^nationem. Neque enim ia bis coAstruor tionem valere uJlo modo vidit; quod eaim manus non dicîtur ali- cujus qttœdam manus, sed alicujus maaus, et qiAod ciB^put non dicitur.alicujus quoddam caput,:sed alicujus caput^; ac «i aperte ostenderet.constructionem quidem oooiuaunis >et sfiiecialis ad geni- tivum valere, non singularis. Unde etiam ipsa individua referri non l Cod. hahent, — * Cod. potsint. — * Arist., pag. 484.
204 PETRI ABiELARDI DIALECTICA.
vîdentur nec ipsa quoque in dififinitiotiem Aristotelicam venire; unde et Aristoteles de imperfectione restrictionis sîcut Plato de acceptatione nimiœ largitatis culpabiiis videtur; uterqne enim mô- dum excesserît, atque hic quasi prodigus, ille tanquam avarus redarguendus. Sed et si Aristotelem Peripateticorum principem culpare prsesumamus, quem amplius in hac arte recipiemus? Di- camus itaque omni ac soli relationi ejus diffinitionem convenire, ipsique relationi generalissimo, circa ipsa quoque ejus individua, id quidem quod est omni ei convenire. Si enim individùis aptari non possunt, nec utique speciebus essentise. Neque enim substantia spe- cierum diversa est ab essentia individuonun, sicut in Libro Partium ostendimusS nec res ita sicut vocabuladiversas esse contingit. Sunt namque diversae vocabulorum in se essentiae specialium et singula- rium, ut homo et Socrates et Piato, sed non ita rerum diversae sunt essentiae. Unde illam rem quae est Socrates illam rem quae homo est esse dicimus; sed non illud vocabulum quod est Socrates, illud quod est homo. Unde quod in re spedali contingit, et in ipsius individùis necesse est contingere, cum videlicet nec ipsae species habeant nisi per individua subsistere, nec in ea quae informant et ad invicem faciunt respicere, nisi per individua, venire; quia enim hœc pater^ nitas huic homini advenit, et paternitas homini necesse est adve* nire. Magis etiam propria ipsa individua referri videntur quam ipsae species, cum saepe relationem in speciebus deficere videmus quam in individùis tenemus, ut in aequaii et simili et inaequali et dissi- mili. Neque enim aequalitas vel similitudo vel caetera ad alias secun- dum relationem species assignantur, sed ad se ipsas gratia indivi- duorum; aequalis enim aequaii aequalis dicitur, et similis simili si- milis. Sunt tamen qui aequalis et inaequalis, similis et dissimilis inter qualitates contrarias recipiant, ex eo quod ea contraria comparant, quae privatoriis vocabulis designaatur ut aequalis inaequalis, par impar, quod omnino respuimus...
' ScSicet in commentario qui excidit de Porphyrii Quinque vocibuA. Cf. infra, pag. 2oby PARS PRIMA, LIB. II. IN PRiEDICAMENTA. 205...Iliud quoque quod dicitur: substantiaiis esse speciei quicquid est individuo substantialis, nihil obest; de formis enim substantia- libus est accipiendum. Non enim sicut species a generibus diffe- reQtiîs abundant, ita individua speci^us. Uise enim solae differentiœ Socratem constituunt, quse hominem faciunt, yeluti rationalitas, mortaiitas et estera, quae quidem universales sunt, non singuiares; nam fortasse hâec rationalitas Socrati substantialis, non homini. Quod itaque omnes formae qua& individuis substantiales sunt^ substantîaies etiam sint speciebus secundum species non secundum individua, absquè omni caiumnia dici potest. Si qwe vero de speciei aut indi- viduorum natura hic minus dicta stmt, in Libro Partium requi- rantur^ Solet autem in questione iliud duci, utrum relationes ad se per singularia tantum nomina referantur, sive etiam per substan- tiva; utrum scilicet, quemadmodum dicimus pater filii pater, ita etiam dicamus patemitas filiationis'' patemitas. Sed mihi quidem *Foi. l23v^ nihil videtur sonare haec constructio substantivorum. Rationem qui- dem protendunt ut valeat; aiunt enim ipsas relationis essentias ex sua subsistentia sese exigere, et quod ipsa subjecta sese respiciant • aut ad se invicem secundum eas referuntur, ex eis habere. Unde et ^ ipsas id principaliter, oportet tenere et ad se invicem substantias earum referri; unde etiam recta videtur substantivorum nominum relatio quse eas in essentia désignant.
...Hsec quidem de relativis Aristotelem plurimum sequentes dixi* mus, eo scilicet quod ex ejus operibus latina eloquentia maxime sit armata, ejusque scripta antecessores nostri de graeca in hanc linguam transtulerint. Qui fortasse ^ si etiam scripta magistri ejus Platonis in hac arte novissemus^ utique et ea reciperemus, nec forsitan caiumnia disdpuli de diffinitione magistri recta videretur. Novimus etiam ipsimi Aristotelem et in aliis locis adversus eumdem magis- trum suum et primum totius > pbilosophîœ ducem, ex fomite for^- tassis- inyidiae aut ex avaritia nominis, ex manifestatione scientiœ * Hiac coBJici potest in isto libro dispuUtum fuisse de generibus, speciebus et indi- vidais et eorum natura. — ' làipiet ergo Âbfldardum iibris Fiatonis omnino carubse.
206 PETRI AB^LARDT DIALECTICA.
insurrexisse, qaîbusdam et sophisticis argumentationibus adversus .ejus sententias inhiantem diimcasse, ut in eo qiiod de motu animae Macrobius meminit ^ Sic quoque et hic fortasse oblita^ est ipsius corrosio, cum vel non |^^e in positione nominîs Ad aliquid secundum eum accepit, vel prave diffînitionis sensiuB exposuit, pravaque exempia ex se adjecit, ut quod emendare posset, iave- niret. Sed quonîam Platonis scripta in bac arte nondum cognovit latinitas nostra, eum defendere in bis quae ignoramus, non prsesu* mamus. Unum tamen confiteri possumus: si^ attentius Platonicae diffînitionis verba pensentur, eam ab Aristotelica non discrepare sèntentia. Nam in eo quod dixît quod« hoc ipsum quod sunt aliorum dicuntur, » non tam visus ad vocalem con84;ructîoneai, ut aiunt,,re9- pexi^se, quam ad naturalem rerum relationem. Cum enîm ait hoc ipsum qmod sont, essentiam demonstravit, non vocabulum. Neque enim ipsa res ipsum est vocabulum; nec vocabulum rei esse dici potest, sed rei essentiae demonstrafio; quod vero posuit dicuntur, nuncu^* tivum est verbum quod vim habet substantivi, ac si videlicetdiceret: sunt. Quum ergo dixit quod hoc ipsum quod sunt aliorum dicuntur, non quamlibet- assignationem, «icut volunt accipere, sed propriam relationem monstravit. lUa enim assignatio unius ad alterum, quum secundum substantiam sit, propriam rerum ostendit relationem. Unde haec assignatio: bos hominis bos, non est secundum rela- tionem, neque bos in eo quod bos est homiais. dicitur, sed in eo quod ab ipso possid^tur. £x posséssione ergo hoc habet quod ho* minis dicitur, non ex substantia propria; ex acctdenti casu quidem, et quasi non ex natura. Unde hujusmodi assignatio in relaCionem non vénit, cum non sit in substantia respectus, m. natura t)omitatio, nec unins substantia ex subsistentk alt^erius pendeat, quippe et absque assignatione ' eorum substantias intégras esse contisiget. TaJJs itoque videtur sèntentia Platonicàe diffiaitionis: ea dicuutur ad aiîquid tpue hoc ipsum quod sunt aliorum dicuaitur, id est, quorum substantia ex ' Cf. Macrob. in Somn. Scip., lib. Il (edit. 1670, Lugd. Bat., in-S*)» pag. 170 sqq. — * Sic Cod. — ' Assignatione supplevimus.
PARS PRIMA. LIB. II. IN PRiEDICAMENTA. 207 altero pendet, ut patemitas et filiattp quarum essentiae ex se.murtuo consistunt.Videntur quidemverba sonare relationem genitivorum esse in substantivis quoque nominibus, quod nos superius negavimus; sed potius sensus quam verba pensandus est; vei possumus illud quod. dixerat alioranv correxisse per iliud quod subjungitur: vel quo modo libet altero, ac si dixiss(9t: si non per genitivum, qui in alioram intel* iigitur, referentur in essentia, quocumque modo aliter ad se di- cantur, dummodo osténdatur eorum ad invicem relatio. Oppo* nuntur autem de appositis exempla, quse non essentiœ relationem sed adjacentise demonstrant; voluti cum dicitur: pater filii pater. Nec ista quidem per exemplum sed per comparationem recipimus. Ubi enim ipsaB substantiae ex ipsis relationibus se respiciunt, patet eas relationes esse. Cum enim dicimus: pater est pater filii, ipsamque patris substantiam in eo secundum quod patêr est ad filium res- picere dicimus, ipsarum essentiarum relationes ex se pendere mani* festum est; cumque dicimus: pater est pater filii,' relationem no- tantes, maxima vis in nomine patris est attendenda, ut in eo quod pater est filii esse intelligatur; alioquin simplex esset assignatio, non rdiatio, veluti cum dicitur bos hominis. Atque de relativis suffi* ciant haec.
^De qualîtate.
[Cf. Aristot. edit. Buhie, pag. 4S6 sqq. Boeth, pag. 179 sqq. Sub hoc Utulo oontÎDentur: De hahiia et Hspasitione (foi. 1 24 i^); <2e pa$dbiU quditate sea patsione ( fol. 1 34 v** JT; de poUntia nataraU et impotentia; déforma etjigura (fol. 1 aS r*); de supraposiia divisione utrum sitper species ( fol. 1 aS v'); de prima proprietaie; de secundo, (fol. ia6 r*]; (f« Urda; de qaarià. Extreroum faune locum, qui de I inKiibitur^ uaqm edimua. ] De quarta.
[Cf. Aristot Gateg», pag. 49S. Boefh. in Prodioam., pag. 187. — De duplici aecundum Phi- tonem et Aristotelem relativi definîtionë. 1 Hoc * autem est hujusmodi quod solœ^ qualitates similes ac dissi- * Fol 126 r*. miles dicuntur. Qui enim albedinem suscipiunt, secundum eam similes dicuntur ad invicem, ab bis vero dissimules qui nigredinem vel cae- ^ G)d. tolas.
20« PETRI ABiELARDI DIALECTICA.