SigPhiSigPhi

Topica

Cicerone

Lingua:
latino
Stato:
Opera completa
Autorialità:
Scritta dall'autore
Stato del testo:
Testo pulito
Estensione:
~8420 parole · 40 passi
Cita quest'opera
  • APACicerone. (n.d.). Topica. SigPhi. https://sigphiai.com/it/works/cicero/topica-marcus-tullius-cicero
  • MLACicerone. "Topica." SigPhi, https://sigphiai.com/it/works/cicero/topica-marcus-tullius-cicero.
  • ChicagoCicerone. Topica. SigPhi. https://sigphiai.com/it/works/cicero/topica-marcus-tullius-cicero.

Di che cosa tratta

Un breve manuale su come trovare argomenti, scritto a memoria durante un viaggio per mare su richiesta di un amico giurista.

Contesto e storia

Adatta i Topici di Aristotele al diritto romano, e fu per questa via — non direttamente da Aristotele — che la logica dei luoghi comuni entrò nella formazione giuridica europea. Uno degli ultimi testi di Cicerone, del 44 a.C., l'anno in cui fu ucciso Cesare.

Contesto editoriale, non una fonte citabile: a differenza dei passi dell'opera, questi dati non si possono verificare sul corpus.

Come comincia
[1] Maiores nos res scribere ingressos, C. Trebati, et his libris quos brevi tempore satis multos edidimus digniores, e cursu ipso revocavit voluntas tua. Cum enim mecum in Tusculano esses et in bibliotheca separatim uterque nostrum ad suum studium libellos quos vellet evolveret, incidisti in Aristotelis Topica quaedam, quae sunt ab illo pluribus libris explicata. Qua inscriptione commotus continuo a me librorum eorum sententiam requisisti; [2] quam cum tibi euissem, disciplinam inveniendorum argumentorum, ut sine ullo errore ad ea ratione et via perveniremus, ab Aristotele inventam illis libris contineri, verecunde tu quidem ut omnia, sed tamen facile ut cernerem te ardere studio, mecum ut tibi illa traderem egisti. Cum autem ego te non tam vitandi laboris mei causa quam quia tua id interesse arbitrarer, vel ut eos per te ipse legeres vel ut totam rationem a doctissimo quodam rhetore acciperes, hortatus essem, utrumque, ut ex te audiebam, es expertus. [3] Sed a libris te obscuritas reiecit; rhetor autem ille magnus haec, ut opinor, Aristotelia se ignorare respondit. Quod quidem minime sum admiratus eum philosophum rhetori non esse cognitum, qui ab ipsis philosophis praeter admodum paucos ignoretur; quibus eo minus ignoscendum est, quod non modo rebus eis quae ab illo dictae et inventae sunt allici debuerunt, sed dicendi quoque incredibili quadam cum copia tum etiam suavitate. [4] Non potui igitur tibi saepius hoc roganti et tamen verenti ne mihi gravis esses--facile enim id cernebam--debere diutius, ne ipsi iuris interpreti fieri videretur iniuria. Etenim cum tu mihi meisque multa saepe scripsisses, veritus sum ne, si ego gravarer, aut ingratum id aut superbum videretur.…

Leggi l'opera intera →

← Torna a Cicerone