SigPhiSigPhi

De tranquillitate animi (ed. 2)

Lucio Anneo Seneca

Lingua:
latino
Stato:
Opera completa
Autorialità:
Scritta dall'autore
Stato del testo:
Nessun rumore di scansione rilevato (misura automatica su tutto il testo, non verificata a mano)
Estensione:
~12.600 parole · 60 passi
Cita quest'opera
  • APALucio Anneo Seneca. (n.d.). De tranquillitate animi [De tranquillitate animi (ed. 2)]. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/it/works/seneca/de-tranquillitate-animi
  • MLALucio Anneo Seneca. De tranquillitate animi [De tranquillitate animi (ed. 2)]. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/it/works/seneca/de-tranquillitate-animi.
  • ChicagoLucio Anneo Seneca. De tranquillitate animi [De tranquillitate animi (ed. 2)]. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/it/works/seneca/de-tranquillitate-animi.

Riferimento all’edizione riprodotta. SigPhi è la riproduzione digitale. Anno, editore e traduttore compaiono quando noti; «n.d.» indica un anno sconosciuto.

Di che cosa tratta

Un amico gli scrive che si sente inquieto senza sapere perché, e Seneca gli fa la diagnosi e gli prescrive la cura: né ritiro totale né bruciarsi nell'attività, ma trovare la misura.

Contesto e storia

Il testo antico che descrive meglio una cosa che non aveva nome: il malessere di chi ha la vita sistemata e non sta bene. Seneca lo chiama displicentia sui, il dispiacere di sé. Questa scheda è l'originale latino; il catalogo porta anche la traduzione inglese come opera a parte. Si citi l'originale.

Contesto editoriale, non una fonte citabile: a differenza dei passi dell'opera, questi dati non si possono verificare sul corpus.

Estratto dell’edizione disponibile
1 Transeamus ad patrimonia, maximam humanarum aerumnarum materiam. Nam, si omnia alia quibus angimur compares, mortes, aegrotationes, metus, desideria, dolorum laborumque patientiam, cum iis quae nobis mala pecunia nostra exhibet, haec pars multum praegrauabit. 2 Itaque cogitandum est quanto leuior dolor sit non habere quam perdere, et intellegemus paupertati eo minorem tormentorum quo minorem damnorum esse materiam. Erras enim si putas animosius detrimenta diuites ferre: maximis minimisque corporibus par est dolor uulneris. 3 Bion eleganter ait non minus molestum esse caluis quam comatis pilos uelli. Idem scias licet de pauperibus locupletibusque, par illis esse tormentum: utrique enim pecunia sua obhaesit nec sine sensu reuelli potest. Tolerabilius autem est, ut dixi, faciliusque non adquirere quam amittere, ideoque laetiores uidebis quos numquam fortuna respexit quam quos deseruit. 4 Vidit hoc Diogenes, uir ingentis animi, et effecit ne quid sibi eripi posset. Tu istud paupertatem, inopiam, egestatem uoca, quod uoles ignominiosum securitati nomen impone: putabo hunc non esse felicem, si quem mihi alium inueneris cui nihil pereat. Aut ego fallor, aut regnum est inter auaros, circumscriptores, latrones, plagiarios unum esse cui noceri non possit. 5 Si quis de felicitate Diogenis dubitat, potest idem dubitare et de deorum immortalium statu, an parum beate degant quod nec praedia nec horti sint nec alieno colono rura pretiosa nec grande in foro faenus. Non te pudet, quisquis diuitiis astupes? Respice agedum mundum: nudos uidebis deos, omnia dantes, nihil habentes. Hunc tu pauperem putas an diis immortalibus similem, qui se fortuitis omnibus exuit? 6 Feliciorem tu Demetrium Pompeianum uocas, quem non puduit locupletiorem esse Pompeio? Numerus illi cotidie seruorum uelut imperatori exercitus referebatur, cui iamdudum diuitiae esse debuerant duo uicarii et cella laxior.…

Leggi questa edizione →

← Torna a Lucio Anneo Seneca