cti, & entis, & principii,dicendum quodibi eft fimplici- tas per priuationem com we tionem exaliis, non autem prout ítmplicitas dicit indifferentiam omnimodam. In omnibus enim vt dictum eft, cadit aliqua differentia, & dependentia:quamuis ením non fint compofita, tamen corum effe dependet à compofito,fiue compofitione. Vhde beneconcedendum eftillud quod vltimo dicc- batur, quod illud derogat fimplicitati rei, quod fit alteri componibilis,inquantum fimplicitas priuat — tatem, & differentiam inre fim plici, quamuis non dero- getinquantum priuet compofitionem ex aliis. Ó mnis e- nim dependentia facit ipfum quod dependet à fumma fimplicitate, & in differétia recedere. Solus autem Deus eft independens. Omnia auté alia funt dependentia,fiuc comparatione ad diei n ex quibus funt,fiue vnü prin- cipium cóponens complicetur ad aliud,fiue effe al denscomparatione ad Deum,fiue ab ipfoDeo.Nihi au- tem quod dependet eft fua dependentia: ideo nihil tale eft fumme fimplex quia omne fimpliciffimum eft abío- lutiffimum, &c. | QVAESTIO IIL QVAESTIO IIL An anima tationala fit tota in toto,C* totu in qu4- libet parte totius. 4lex. 4lemfir 9.4. dg. Et |.Sentent.di/.8.9. 1.ari. j. Et de amima «rt. 10. AE pid Rom.1.Sent. diff. 8.1. p.q.9; "dipbon/us Toletanmu 2. de anite q.5. 045. Efomne: anitmafftesin 6b. de tmmna. V Trumanimarationalis fit in toto corpore,ira quod |Fandant. in qualibet parte. Et quod ficviderur, Auguftinus dicit quod ficut Deus eft in maiori mundo, ficanima in minori:fed Deus fic eft in maiori mundo, quod in QUA- | a5j.on).1). libet parte totus: ergo anima ficeft in minori, fcilicet inr». corpore. | | Ir M quod dat effe toti & partibus, vniturtoti & tiam dat effe, & hoc non nifi ei cui effentialiter vnirur: | Arif: fed anima dat efle toti corpori, & omnibus partibus: er- Irt inoculoeft videre, fentire,& viuere. Quzroet- go vtrum fint hecvnusa&us, vel differentes.Non vnus, hocconflat,quia priuato vifu, adhuc fentit perta&um: priuato fenfu,adhuc viuit, ficut in paralytíco: cum ergo viuete fit à fubftantia, videre potentia, in oculo eftani- ma fecundum fübftantiam, eadem ratione poteft proba- ri & in omnibus partibus effe, IT £M anima operaturintoto Corpore: ergo eft per potentiam: fed potentia animz fimplex eft,ergo fi poté- tia vna etin manu, & pede, idem cft in diuerfis parti- bus:fed non eft fim plicior potentía quam fübftantia;er- go,&c.; Ir? M anima eft in corpore, aut in qualibet párte;aut in vna detetminate,aut in pücto. Si ín qualibet parte,ha- beo propofitum. Si in vna,cum illa habeat plures partes, & anima fit fimplex,erit in pluribus partibus: ergo non e(t inconueniensanimam effe in pluribus partibus. Scd: qua ratione eft in partibus partis, eadem ratione eft ín partibus totius. Si e(t in pun&o corporis: ergo cum pun- Qus non habeat proportionem ad totum corpus,anima eft improportionabilis toti corpori: ergo non poteft eífe perfectio, cum propofitio (it perfe&ionis ad pérfedibile. Similiter pan&us eft fubftantia pofita, fiue habens pofi- Gionem:ergo anima habet fitum in corpore:fed nulla for- ma fitualiseft motor fufliciens:ergo,&c.
I. $55 contta: Forma quz eftin coto & in partibus vna,denominat partes & totum ratione confimili. V nde qualibet pars ignis,eft ipnis:ergo fianima eft in qualibet arte, qualibet pars animalis dicitur animal, cum queli- et pars fit fubftantia animara fenfibilis, | ] 1, I?£ Mw exiftenfpiritu, 9d Ad eppoL BL "ea.
Art. I.
Qu 1. Ire exiftentiaanimz rationalis non dependet ab Á' ma quzeft intoto, &c. dicendum quod triplex eft ge- |Formá Xm, | aliqua parte corporis,cum fit fixa in fe: €rgo non eft in |nus die Efl enim quadam qua perficit & extenditur, |'tiplex. ti qualibet. 0 u & dependet. Et hec quia totum perficit,eftin toto.Quiá tpe 3. ITEM operatio eius non dependet ab aliqua parte|. | vero extenditur, perfectionem totius communicat par- Átiote corporis, necalicui communicatur: ergo in nullaparte| [tibus Quia vero dependet,nec agit per fe, operationem moda. 4, e| TPOTis eft, nec inquantum perfectio, nec inquantum totius communicat partibus, vt patet informa ignis, quia it dez id 4. | motor. Vnde Philofophus dicit quod anima nullius cor- Dd pars ignis eft inis, & qualibet calefacit Eftalia Jultyj. nh poris eftaCt,id eft nullius patus corporis:fed in quoeft,| forma qua perhicit & dependet: fed non extenditur, & lon i. eft ficut actus, | talis forma, quia totum perficit, eft intoto & qualibe Ont. 4: IT £M corpusorganicum eft diuérfarum rationü parte.Q uia vero non extenditur: ideo adum totius non | its, in partibus,& toto ergo habetdiuerfam perfecionem:| lattribuit partibus, Quia vero dependet » operationem ene ergo cumanimaperficiat totum quantumadeffentiam,| [totius communicat partibus:& ili eft anima vegetabimal ' perficit partes quantum ad potentüam:ergoanimaratio-| |lis & fenlibilis,quia nulla pars animalis eftanimal,tamen - N nalis non eft in partibus, nifi folum quantum ad rationc quzlibet pars animalis viuit, & fentit. Eftiterum forma TE potentiz:& hoc etiam dicit Philofophus, icut anima ad B |qua totum perficit, tamen nec extenditur, nec-depen- Nlis. corpus,fic partesanimz ad partes corporis. det quantum ado perationem,& talis,quia perfectio eft,| - dis f: Ir£MÍfianimaeft totain qualibet parte corporis:| lintoto& partibus.Quia vero non extenditur, perfectiodid ergo tota eft in manu:fed quando aliquod totum eft in nem totius non communicat partibus.Quia non depen- det:ideo nec operationem communicat: & talis eftani- ma rationalis. Quia nulla pars hominis eft homo.&nul- la pars hominis intelligit: tamen etfi non communicat a- &um totius,vt toti; communicat, vt partibus: quiaquz-p | libet pars hominis viuificaturà perfectione hominis,&Lp ^ ideo perfectio hominis eft in qualibet parte. | 3. Er ficpatet refponfio ad illud quod nullius COrpo- ris eft actus, quia nulli communicat propriam opera- cum omncs partes per- de forma: quia forma[ fimultotum & partes, C nifi fit forma de pendens & extenfa:& loquor hic defor- accidenrali,- tar quod non funt eiufdem rationistotum & partes, dicendum quod in partibus cft & complexionem. Ratio- ne complexionis funt vniformes toti; & (unt difpofite adidem genus vitz,& perficitinturab vno. Ratione or- ganizationis funt diuerfe,& perficiuntur à poténuis. - $. À p illud quod obiicitur quod moüctur, inotà manu, C cetera, dicendum quod perfe&tio poteft fupra totum perfectibile, & quantum ad fubftantiam, & quá- tum ad potentiam:& cum anima fit perfectio totius cor- poris,füper torum poteft, & ideo mul minori quam fit totum corpus diflinitur eius fubftantia,nec potentia:dif- hinitur autem corpore fuo quod perficit, & ideo corpore moto, mouetur per confequens:partibus autem non dif- titur, quia fant minores toto: & ita eft in vna quod noneftextraaliam. Etideo quia in nulla parte eft diffi- nitiue,non mouetur ad motum alicuius partis, ficut nec Deus moueturad motum alicuius creaturz.
6. Er perhoc patet fequens, quia totum corpus có-| aratur ipli animz tamquam vnus locus;& idco in pluri- Es partibus non eft nifi in quantumn vnoloco.Vnde i| - leparentur,non erit in illis, Nec fequitur ex hoc quod riff. i. de lit infinita, quia omnium natura conftantium terminus |n». cos- eft, & ratio magnitudinis & augmenti,& ita corpus hu- | 5. ei.
manum non poteft cogitaritam magnur corpus, quod non poffit viuificati ab anima, 7. Ap illud :€rgo mota manu, mouetur anima:&(imiliter manu quiefcente »quieícit: ergo cum manus vna poffit moueri, altera exiftente in quiete,ani- ma vna & eadem numero fimul quicícit, & mouetur fe. ' cundumidem. — 6. ITEM fianimaeftin pluribustota, qua ratione in tribus. ea ratione in pluribus, & ita in infinitis, & quan- atur corpus: ergo anima nata eft e(Te vbique, & ita videcur quodanima non fit limitata, fed Ía manu.
CoNcrvsro. Anita rationalis ef totam toto corpore; & tota in qualibet parte, potentiam vero eft, pore;ficut aranea eft in tela. corde,quia cor eft domiciliü vitz, & eiusinhabitator eft anima, Et ad hoc ponendum mouit eos cxperimentui cü|D defectu rationis. Experimentum,quia vifibilitera paret quod lefo corde (eparaturanima,&ab ipfo influit fenfus: [« motus,&eft membrum nobile exiítens in medio,ficut Defecus rationis, quia non potuerüt ponendum quod hitintoto,ratione cuiuflibet partis.Sed aliorü opinio eft, quodanima in qualibet parte corporis fit tota,& ad hoc ponendum mouet experimentum,exem- Experimentum,quia animain partibus diftantibus a corde ita cito fentit,ficu: En s quod obiicitur vltimo quod tuncvna pars non recipitabalia, dicendum quod ficut Deus in maiore mundo imrhediate eft in omni creatura, ipm continens,tamen per ordinem vniuerfi influit al; quid v-| ]na creatura in aliam: ic ititelligendum quod anima per contrarium, for- 1p illudergo quod obiicitur in — (ui prafentiam eft in qualibet parte immediate quá con- tinet,& conferuat,non tamen omnino fed influit in o- Ines partes per vnam: & ideo ceífante illa parte X cius influericia, pericordo corporis effentialis, & ita anima fe- paratur.
QV.ESTIO IV. | 4n Dew fit in aliquo genere determinato, | dexasider alenfi L.).3.€8. Membro 4.11.2. $, Thomae Lp 9g gent. s.
N ESSERE" PETERET Adeppo,. | & 7 Trum Deus fitin aliquo determinato genere. Et quod fit,oftenditurhoc modo: Quod diftingui- turab aliis entibus, eft aliqua natura determiriata: fed Deus eft huiufmodi, quia diftibguiturà creaturis omni- bus, quia nullum creatum eft Deus: ergo eft natura de- terminará: fed quod eft natura determinata, eft in gencte determinato: ergo,&c. | 1. It£M quod habet fuperius vniuocum & effentia- le,habet effe ín genere determinato: fed Deus habet fu- perius fe vcfubftantiam quz dicitur de Deo, & creaturis: & effentialiter & vniuoce,quia fecundum iftam rationé quz eft res per fe exiftens,ergo,& c.
3. IrEMquodftinquolibetgenere videtur. Quia omne quod eft completionis in creatura, attribuendum c(tDeo:íed omne przdicamentum habet aliquid com- pletionis: ergo res omnium pradicamentorum funt in Deo:fed quidquid eftin Deo eft Deus,& econuerío:ergo Deus effentialiter fübiicitur rei omnis przdicamenii:er- po eftinquolibet.
4. Irz M füummobononihil deficit de bonitate:ergo fummo enti nihil de entitate; ergo inDceoeft omnis en- titas, & omnis differentia Énritaus: ergo cum differente ehtíum fint decem predicamenta, omnia funt in Deo.
Fusda. CoNTRA: Áuguflinusinlib. j. de Trinitate" Deus . |eftbonus fine qualitate, magnus fine quantitate: ergo magnitudo Dei non eft in gencre quantitatis, necboni- tasin genere qualitatis:ergo nec fübítantia in genere fub- ftantiz:ergoinnullogenere, — — ITr£ M videtur quod non eft in genere determinate. &tt.4.5. |quiaomne quod eítin genere determinato, habet cffe nictum,& limitatum; Deus autem eít infinitus:ergo, & cetera. | IrEM quod nóin quolibet genere, videtur:quia quod habet in feres plurium generum, eft compofitum: Deus autem eltfimpliciffimusergo,&c. —— CoNcrLvsrIO.
Deus cum fit ilimitata natura, innullo eff de- terminato genere, R1 sr. Adarg. Dicendum quod non conuenit Deo effe in vno genere determinato, quia omne tale habet *Cemwmt |e(fe limitatum & artatum & compofitum. * In pluri- uta: bus etiam generibusnon poteft e(fe; Aut enim aliquid p? arm. | eftin pluribus propternaturarum & proprietatü diuerfi- tenet con. | tatem, vt album inquantum dicit fubiectum aliquod fi- taris? | ueremalbam,eftin genere fubftantia: fed in quantum ex 4sfuff.| dicic formam quz eft albedo,eít in przdicamento quali- ndn tatis. Aut propter generalitacé, ficut vnum,&ens.Et po concerdar| pter naturarum muliipiiciratem non poteít Deusefie in *.Tbom.1.| pluribus,quia omne tale compofitum eft, & multifor- contre. |me,Deusautem fimplex. Non propter generalitatéjquia Gent.t.93 cns tale nihil eft habés diftin&ü à rebus creatis. Deus au- $^ P1. Uemefthabensinfeens diftin&um à rebus, & habens ef- M15 4, | fc fimplex & infinitum: & idco nec in vno genere,neein ert.$. — |pluribus effe poteft. vl t. Ap illud ergo quod obiicitur. Quod diftinguitur ab aliis,eft nacura diftincta,&c. Dicendum quod verum eft fi diftinguatur per aliquid quod ipfum contrahat &artet, (icut per differentiam cadentem in genere, Deus autem nonfic diftinguitur,fed feipío.: 2. Ap illud quod obiicitur quod Deus habet fupe- rius vniuocum dee dus quod Dco non eft fuperius: PERCHE RN NERO EE i76. Lib. L Sentent. MIDI i^v " TREE. à "a. aadaten à —: Kt X, Senf. dyfó. 8.9.4. ari. Á|quiato noneft (implicius nec vnitiocü,quia fübftátiz ra- piu Lieeib i i) tio non conuenit vniformiter creaturz & Creatori.Deus pondo a enim cft ens per fe,quia nullo egens: creatura eft ens per Egidiw Rom. 1.5ent.4)9. 0.1.9.4. 5; f£, quia noneftinalio vc in fübie&to, eget tamenalio ad "in Üu«ff ds compafitm Ampel. fui conferuationem.
Pseud Ferd Mrd i 3. Áp illud quod obiicitur quod omne qued eft per- Sreyh Brulcf't. sent. 4. 9.7. fedionis & bonitatisponendum eftin Deo, died : quod hoc poteft effe dupliciter vel per diuerfitatem, & hocfacit effe in diuerfis generibus: vel fecundum om- nimodam vnitatem,& hocfacit effeextra omne genus, 4. Ap illud quod obiicitur vltimo,quod Deo nihil deficit de bonitate, dicendum quod Deus non dicitur non deficiensá bonitate nigris quod omnis dife- | rentia boni particularis (s in Deo per differentiam, fed B |quia eftineo per zquiualentiam: quia enim,fummum bonum, comple&iturin fe bonum omnt: fic intelligen- dum eftde entirate,& fic patet illud.
DE DISTINCTIONE TRIVM| PERSONARVM ET CO.E£. TERNITATE.
DISTINCTIO IX.
NS VN C ad difinctionem trium perfonars NO AN accedaomus. Teneamus erco,vt docet Av- Na QIY euffinus in libro de fide ad Petrum: Patri, AA SESE c Filium, c Spiritum fancium vmm eje Deum naturaliter: nec tamen ipfam Patrem (ffe - qui Filius efl:mec Filium effe ipfum,qui Pater eff:nec Spi- ritum fancfum cffe ip[(um qui Paterefl aut Filiu. Vi enim el e[fentia Patris, e Fil; et Spiritus [anti inqua non eff aliud Pater, aliud Filis, aliud. Spiritus [anilus quami perfonaliter alises fet Pater,alisee Filims,aliua $p- ritus [anéfus.. Genitus eff enims à Patre Filius, dr idt Hicde cozternitate Filii cum Patre agitur.
Nec tamen antefuit Pater, quem Filius: poatermat- nim Junt fibitres perfona. D Argumentatio Árrianorum.
Sed contra bocinquit bareticue vt refe Ambro: L4 IT. t. lib. defide ad Gratianum: Orne quod natum e]h pri " cipium babet:drideo quia Fillus natus efl principium b: bet ch e(fe caepit: quod hereticorum ore ic ditum efl. Ni — ip(e Arrius, vt meminit Augu[linus in 6. libro de Tri. Él dixiffefertur: Si Filius eflnatus efl; fi natus eff, eratttm- | ous quando non erat Filius. | | Refponfio Auguftini catholica.
Qui boc dicit,non iptellicit etiam natum effe dé Do 4g. enspiternum effe » "Ul fit coeternus Patri Filiw ficut ke- dor qui gignitur abigne atque diffunditur,coaum £j ili E d effet coaternus fi ignia efet. | Oppofitio Auguftini contia lizreticuri. | . [tem fi Dei Filius, inquit Augu[linusyvirtu efi: - | tía Deiefl necunquam fuit Deusine virtute Or Jeptt|— tia:coeterntu efl ergo Deo Patri Filius. Dicit autem Ap- V "1 olus, Chriflum e[fe Dei virtutem e? Dei fapientum. 4A4ut ergo non fuit, quando nón fuit Filius: aut alqhutu | Dette non babuit virtutem ct fapientiam, quod na tis eff dicere. Facies enims quia femper babuit [apientiam: femper ergo babuit Filiuss. | Reíponfio Ambrofii ad idem audtoritate fulta. Etdem quoque Arrianice queflioni Ambrefiuinbis | modum adiit y Va ha vij E jm - modum refpondet: F Er ies efje PATI cezft- Á lpre[feane deuiamus quia quod faéfum ton non peteji ley cmn 7 quod reliquum eft irnptetatis orrefco.Scriptum eff e-| diciproprieperfecIum.fe balbutiendo, vt poffemus, ex- Ud) — jmeees (rim Pm veteri d eflameto, vt vel-umum Epluribus dicam: celfa Deireonemus. Et Dáéminus no d IPfirPPRÉLALs ver - | Pidem. (0 [Efe p ante me nan [uit alius Deus, c poff menon erit. Quis bi condefeendens: Effate (tzquit) perfecfs, ficut ef Pagep. M 4t153.8 dd. ergo boc dicit? Pater,an Fibss?Si Filiusante me( mquit) vef'ercaleflis perfetfus efl Super illum lhcurm etiam Pfal- Des sed | M non futt alius Deéus.Si Pater:poft me (inquit) mon erit:bic mijIa: Ego bodse vemnite, De bag generatione Fily ita [o- ' paivs jo- dum Rh aq UPrierem Crilepofferiarem non babet. Inucernenimin| — |quitur Anouffipus: Onamquam er boc quod dicit Ho - (ses. lg, — [ 10 e, c * Paterip Filio,c» Filiusin Patre cognofcitur.Cum die,poffrr titelros dies tlle quo Chr; us fecundu bomi.
Mets enim Pátrem dixeris, eiusetiam Filium defigna[li, quia| |nem natusefltamenquis Hodie prafentiam [renificas, b ui nemo ipfe Pater efl fsbi-cum Filium nominas,etiam Patrz| lat NC1n eternitate nequepreteritum quidquam eff,quafí | | Pr 2T fateris, quia nemo ipfe fibi Filius ef. Itaque nec Filius fime df defierit:neque futurum,quafi nendum Jrtfedprefens| — - bs posi nec Pater poteft elfe fine Filio: Jemper ergo Pater, Ianium,quta quidquid eternum eff, emper eff: diuinus Unzy Jemper e Filius ef.: Inuectio Ambrofij contrahzreticum.— "rései-sias D ANugufiinus, quod eeneratia F. 2] d as pe |: teri IT E Mdicuinquamymibi heretice fait ne quandoo- p dai 4 hnecfutur «4 cfl quia eterna eff. Ideo t IAxenuine nouum putayetuy Jetlicet ne videretur mnipotens Deus Pater non erat, Deus erat? Nam fi Pa- 5. i Hodie dxtnepraterita i dm ter efe carpit, Deua ergo primo erat, cj poffea Pater factus J? Generatio videretuy, efl. Quo modoerao immutabilis Deus efl? Sienim ante,| Deus:poffea Pater fuit utique generationis acce[Tione mau- fatu c) (ed auertat Deus banc amentiam. | Ineffabile eft,quo modo Filius fit, & non habeat Patrem Origenes videtur dicerc contrarium:ait enim priorem:ficut modus generationis non intel- per generatur Filiusá Patre, | ligibilis,& ineffabilis eft. ORIGENE 5-vero fuper Hieremiapn dicit,quod Fi "| Origen. to. SED queris à me, inquit Ambrofju, quomodo f Fi. lius femper generatur à Patre bis verbis: Saluator noffer | 1.hemw. Vins fit, mon priorem babet Patrem? uero item abs te, | C |eff fapientia Dei: Jeptentia vero eff P Mendor eterne lucis. e ied quando vel qua modo Filium putes e[fe generatum: Mibi| Saluator eroo "offer eff [Mender claritatis, Splendor au- Reve enim imzpo|]tbile eff generatioriefeire fecretum. Mensde-| ten non femel nafcitur C defroit, fed qnoties ortus fue. | fmt. C1, "V6x [Ilet, non »sca tantum fed c "Angelorum, fapra| | |ritlumenex quo (Hendor oritur,toties oritur etíap;: [en- Poteflates, C fupra Angelos e)" fupra Chermbi»n, ch wpra| |dor claritaris:fic ergo Saluator feympey nafcitur." Vr ait 25 (Ni, ^. blserapbimyüpra omnernJenfum eff:quia feriptum eff: Pax| | Vindibro Sapientis; Anteornmes coles 4 generat pe Dosi- Tee | lide d | Chrifli fupra omnem vJenfum eft. Et ffpax dirjfifeor 0-| |mus. mon, ut quidam male lcgunt,generauit. Hisverbj; li mnemfen[um efl, quomodo non ifr ommem fenfum| aperte offendit Origenes, Janepoffe dici eh debere, Filia fanta generatio? Tuergo orimanum admoge:crutari non [femper najcitur, quod videtur contrarium il verboGrelicet [uperraa maleria. Licet fcire, quod natws (it, mon licet gorit prezatl/Jo feilocet,nos: polfumus dicere: Semper nafcj- difcutere quo smodo natus fie. Lllud pzibi nmegarenonlet,| tur. | "i boc querere vmetusefd. Ineffabilis esiím eff illa generatio. (— Munb. Unde Jaias:Generationem eius quis enarrabit?
qued fem- Exponit przmiífa verba Gregorij, ne putetur inter Dodores efle contrarictas.
Quidam przfümunt difcutere genera- [P].SEDnetanti Auctores fibicontradicere ip re fanta (i tionis feriem. videantur verba Gregor benigne tnterpretemiur. Do- 5^ [mum| -QVIDAM tamende tngeniofuoprefarnentes, di PUITS (iquat ) 1 ef Ane temporanatus ej! depatre ve i ent nj (Hat illam cenerattonerm pole intelligi, cb» alia buiufpso- DOLIMS MIA fiEC Cp nafei.nec dejit:dicamus verius,fepn - B Bi P diinberentes ili au&Tortati Hieronyyu fuper Ecclefraffe:| per nnatus. Sedquomodo Verus dicitur boc, fetlicer, quo muc jenny | facris feri terio, Q uis, fepilfimenon proimpo[fibii, |. |felius femper natus ef, quam illud, [calicet, quod M : j M Jed pro difhaliponitur,vt ibi: Generationemeiusquise.| |amietemporanatusef]? Illud entm [mcera, ej» Catholica "mrrabifSed boc H0P dicit Hieronymus ideo quod gene.| |fidestenet.ac pradiat vt Mud. Quare ergo ait: Dicamus ratio Fily eterna plene intellio; velexplicari po(fit a quo.| |UT1M5, cum vtruma ue pariter fit Vtrum: Hi quia vole- quam mortaliurn:[ed quia de ea Aliquid intelligi, veldici batotelligi boc ad mmatoremeuident IAPI Cs expre|fionem y, ateff. Quidam tarnen bocacciptunt dicium detemperal| Veritatis diciequam Hiud? Hisetenim verbis enis calu- TT Chrifli ceneratione. ». niandi "Ver/urts hereticis obffruitur 4ditus:quibus Chrijfs á | Vtrum debeat dici:'Semper gignitur, vel femperge- Jt var deitatem generatiofi BeTHtto, Cr fine neceffe E nitus cft Filius, p cperfeéfa manratur. Non aute adeo aperie corp HICqueripoteflcum generatio Filj à Patre necprin- manife latur veritas cum dicitur.Filius ante tempor 46^ s qulasan | eiim Debent nec finem wia terna efl, vitrumdebeas| | usd depatrervelfilius femp "acing -mipa TUE aou. yn Eben d / di €o dicit Gregorius quod mon po[fumus dicere, eymperna[ci- zs e HW femper v dnd » Uti femper er efl, vel Iur, Non,inquam,ita conuententer, no ita congrue adex- M niai a Fin ur. D * ocGr qgorime fuper / dd 4t. Jon icd planationem veritatés-potef tamen dici, fffame tntelliga- ih na: E qi vá in Jepientia " 4e, oup: Semper enim nafGitur filius depatre, vt ait Origenes: [I| fideamerceraferpormas mmaempfea|'ertued uideretur la gerat d uper "ur dire fem, UE MAGI-TMEHMS Mi of mas eff. Semper ergo nafcitur, id eft, PATIILAS CÓ S femmpiterna| lo per nafcitur, ne tmperfecfus effe videatur. 4t [2g ZONE di KE VETO/UE &ter nus deffevtari valeat ej perfectus femper di- i! | MAPM Ce natus:quatenus ci natus adperfecfionemperti-| Quodflius girone Confirmaturez Hat, C femper ad &fernitatem: quA per boctpf/um: aid quodperfeium dicimus » "PIltum ab illius veritatisex- Hilarius quod, dicitfibum nafci Ex patre, libro y. de: e ut y ps "sedem.
4 wentis potefLas efl: ch» quod cum. Sacramento fcientte fue exeo nafcitur mon potuit aud efje quam viuens.. Nam CN? Xil: Stcut rni[it rye viens pater, C ego viuo propter atrem-docuit vitam im fe per viuentem patrem ine[je. Ecce bic babes,quin filius nafGitur ex patre. Item imeodem, eum dicit Chryflus: Sicutpater habet vitam infe:fic c fi- liodedit vita babere in femetipfo, omnia viua fua ex vi- nente toflatusc. Ouodautzex vino viuum natnm efi, babet natiuitatis perfecfum [ine nouitate natura. Non c- sum nouum c/) quod ex "viuo generatur in viuum, quia necex nibiloefl: et vitaque natiuitatem (umit ex vita, nece[feef perature unitatem, c perfeéim natiuitatis CTAICBIUIP VUL C in viuente uiuat Co infe babeat vi- tam viuentem. Ecce (y bic babes, quia generatur ex viuo viuensfilsue. Itera ineodem:In Deo totum quod efl,viuit: Deus: enim vita efl, c ex-vitanonpotefl amidqqarn effe nifi viuum-nequeex deriuattone, (ed ex seri, wh; tas efl. Ac fidum totum quod efl viuit, c dum totum q ex eo na[citur virtus efl, babet natiuitatem filius, non de- muulationem. Ft bic dieit,quia nafcitur. Item in nono b bro de Trinitate: Donat pater filio tantum e[fe, quantum eft ipfe:cui innafcibilttatis e[e imagine rn [atramento na- tiuttatts impartit,quem ex fesn fua forma generat: Hic dicii,auia generat pater filium.
lpdu.6. f dons. y. d -€ Breuiterdocet quid de hoc concedendum fit. Dicamus ergo filium natum de patre ante tempora, C eyiper nafci de patre fed congruentius femper natum: c! eumdem fateamur ab eterno effe e" patricoaternum, id eff aucfort. Pater enim generatione auctor fily efl, t in fequenti offendetur. Vtergopater efl eternus, ita co fiue eternus eff: fed pater fime aucfore, filius vero non:quia pa- terinnacibils filius natus. Et vt ait Hilarius in 12. libro de Trinitate: Aliud ef fine aucTore femper effe eternum, aliud patri, id efl auctori effe coeternum. Vbi autem pater auclor eft, ibi c matimitas el:quia fitut natiuitas ab. au- Cloreeflita crab eterno aucfore eterna efl natinites.Cyn- H«c defd.
/ Pene és »1edes fs. àrs, z anter qud femper efl,etiam ezernum eff: fed tamen. nóomnequod eternum efletiam innatum efl: quia quod D ab eterno nafcitur, babet eternum e[fe quod natum eit. Ord autem non natumefl, id cum aternitatenonnatu c/:atiod veroex eterno natum eff td fi non eternum na- tum efh iam non erit c pater auclor eternus. Siquider- gnei qui ab etermopatrenatus efl, ex etermitate defuerit, - |edipfus mom efl auctori ambiguum defuil]e, quia ft giene- tt efl infeattum gtonere, Cr nafcentietiam infinitum na[(ci efl, Medium enim quid inter nativitatem Dei fil ch ge- nerationem Dei patris,nec fenfue,nec ratio admittit, quia jn generatione nativitas efl et in natiuitate generatio efl, uallo fui aff, o uallo fui aff, o Argumentatio Hzretici. Hier. sh — Sedinquiet hereticus: Ovzne quod natum efl,.non (em- ea que 1n rebus burani nata funt,aliquando monfue.
eff ex eo natum effe,quod fempereff.1bi nec (emper fuit,qui ater eff mecfemper pater eff: C quinon [emper pater eit, "on femper aenuit: vbi autem femper pater eft, femper fi- "i efl pater,neceffe eff filio femper proprium e[fe quod fern- I per efi filius. C)uo medaergo cadet in intelligentiam no- ffram,vt mon fuerit fesmper, cui praprium eft femper effe guod natum ef? Natum evgo vintgenitum Deun confitezd Ld Lib. 1, Sententiarum, Paulo 9eB T yinitete is yerbis: Viucnis Deut, C nature «terme vi- A pur: fed natum "nigri B Expofitio textus, quia fire vtroque neutrum ef! vtrumque ergo (rne tnterrfuit:quiainid natum eflvt e[fct. Nemo ambigit quiz; rint. Sed altude]l ex eo nafct,quod non femper futt: aliud Mises eff. Ouod femper Deopatriprapriwm eff quod fem-|.
ora,nec ante cffe quam natum, necantenatum quam effe, er EY&L AID, won nafci cff. fed feipfum demutare rajcendo. Hec autem hy. »nanum [enfam, c intelligentiam excedit mundi. Nen boccapit ratio bumana intelligentie:fed prudentia fide Bis profe fro eftn DISTINCTIO.IX.
Deproprietatibus, & conditionibus perfonalibus s Nunc «d diffinclionem perfonerum. acct» ut damu,&c — Vpra egit Magifter de proprietatibus, qus refpiciüt |Diuia. JEilentiam. Hicagit de his, qua refpiciunt períonas. [Et hac pars habet duas partes. Quia enira diftindtio per- Íonarum artenditur fecundum duplicem emanationem, fcilicec generationis, & proceffionis, ideo primo agit de generatione: fecundo vero de proceffione, infra diftindt. 10.- Nuncpoft filij eternitatem de Spiritu [ando, &c. Item, prima párs habet duas partes: In prima oftendit quid de generatione filii eft feneiendum, Secundo ex incidenti, quo fermone eft ipfa exprimenda, ibi:Hic qu ri potefl, cum generatio filu apatre: Gc. Prima iterum pars habet quatuorpartes. Primo proponit veritatem, quz eftà catholicis retinenda, fcilicet quod generans, & ge- C [nitus funt pergenerationem diftinGi, & coaterni, ita quod generatio eft diftin&tiua,& zterna.In fecunda con- tra hocopponit per oppofitionem hateticorum,ibi: 5 conira bocinquit beretieu. In tertia determinat conta ar. guendo perrationes Catholicorum Doctorum Auguft- ni, &Ambrofii, ibi: Qui boc dicit, non intelligit, etiam n«- tum effe, &c. In quarta, & vltima refpondet, compeícé- do inquifitionem füperfluam hzreticorum, & etiam Catholicorum fuperborum, ibi: Sed queris à me,inquit Ambref. vbi oftendit quod infcrutabile eft Sacramentum generationis. Similiter fecunda pars hufus diflin&tionis, in qua Magifter determinat quo fermone generationis aeternitas congruentius exprimatur, habet quatuor par- tes. In ptima ponit Doctorum apparentem controucifis Nam quidam dicunt eam debere exprimi per verba prz- teriti temporis, alii per verba prafencis. In fecunda prz- di&am controuerfiam reducit ad concordantiam, ibi: Sed ne tanti auCorcs inve tenia [ibi contredicere videantur: In tertia per verba Hilarii confirmatrefponlionem fuam ne videatur dictis Origenis inniti,ibi: Eilarius queque dicit f- lium naf ex patre, &c.. In quarta concludit fummaum I dicendum,(iue quo modo ipi ur E mo- o etiam de generatíoneaterna fentiendum fit,ibi: Dice- mw ergo filinm matum de patre,, vbi confirmat veritatem perauctoritatez Hilarii, per quam etiá foluit obiedio- nem heretici. Non eff aliud pater.— Dub. I. Videturfalíum quod dicitur, quia benc fequitur:Pe ttus efítalbus homo: ergo eft animal album:quia idem fi- gnificant albus & albuin: ergo pari ratione, quia idem agnificant alite, & aliud. Sequitur:eft alius:ergo eft aliud E lens.$r rv DICA$ € non eft ens fimile de hoc nominc tiu, & dehocnomine aliud ens, Co N TR A: Bene [e- quitur; Eft lius homo: ergo elt aliud animal:ergo à Íuni- li illud fequitur.
R 25r. Dicendum quod quia in Deo eft fingularisa- lietas: quia alietas eft (appofiti cum omnimoda vnitate natura: idco fingulari modo oportet exprimi, & quo niam mafculinum genus importat quandam diftin&io- nem,veldiícretionem:ideo refpicit perfonam: fed neu- trü propterindiftinctioné refpicit naturam, & idco «elis: importat alietatem in perfona: alid, aliecatem in natura: & ideo in diuinis nen idem fignificanc. Poffec ctiam dici quod in creaturis aliud fignificat, cum dico, ifte eftalius abillo: & aliud, cum dico eftaliud,& vnum fequirurad D | aliud l pue SE NERSAESCQUM EUOENCIDEETRDD EUNSECALER ET vài Diftinct...L bum imponitur forma fpeciali,qux eft albedo. bi erdo durationis,quo alter eftaltero prier: fed ordo o- Coeterne enim funt fibi pres perfone,— Dub. 11. riginis,quo alter cx altero.
Videtur hoc falfum, quia fi cozternz, & aterna:ergo Bhulcem enim im (e, Cr pater in fie, C filim in paive Itres terni, quod eft contraSymbolum,vbidiciturzNon| | cegnofütur. Dub.VL. —. treszterni. Eriterum contra rationem, quia numerus Hat cft quara ratio, & eft talis: Relatiua fimul funt pluralis multiplicat formam.V nde non vere dicitur;Tres| | | natura:fed pater & filius funt relariua: ergo fi mul:á pater func Dii. eftaternus:ergo filius cozternus. Probatur quod pater Rzs». Dicendum quod nemen fignificans fubftan-| |eftaternus,quia fi prius fuit Deus, & poftca pater, muta- ciam in diuinis reperitur fecundum triplicem modum.| [|tuseft. ' Quadam enim fignificant fubftantiam, & per modum S gp contta iftam ratienem poteftargui pariratione: l(ubftantiz, vt nomen fübftantiuum, vt Deus,& talenul-| |Priusfuit Deus,& poftea dominus;ergo mutatus eft.
lo modo plurificatur:nec dicitur pluraliter, fiue fit fub- R £s p.Aliqui volunedicete quo difta ratie valet,quia ftantiuum, fiue fubftantiuatum: & hoc nomen eternw,| | igeneratio eít de (ubftantia generantis: & idco fi incipit ficaccipiturin Symbole. Quadam ügnificant fübftan- B generare, fübftantia mutatur: fcd hoc non videtur, qpia tiam per modum adiacentiz, (icut neminaadiedtiuaad-| |generatioin diuinis non dicit motum. Alij dicunt quod ic&tiue tenta: & alia quz trahunt numerum à fubftanti-| quiagenituseft confubftahrialis gignenti, fi mutatur ge- uis,dicuntur pluraliter,&de genere talium funt verba,S | nitus, & gignens: fed genitus mutaturíi de nouo genera- participia. Alia funt nomina quz important fubftanriam | 'tur:ergo & generans per confequens Alius modus dicen- inadiacentia, connotando intra, relationem mutuam,| |dieft quod paternitas veram dicit habitudinem in patre, qualia funt, cozterni: & talia, ex duplici cauía poffunt non ficcreatio,vel dominatio, & ideo paternitas veniens dici pluraliter, tum rationc fignificationis, fiue modifi-| |mutat,non fic dominatio. Sed nulla predictarum ratio- gnificandi:tum ratione connotationis, & fic patet quod| |numdatvigorem huicrationi contra hzreticos:quia Kíx- nulla eft cótradidio. Quodautem obiicitur quod plu-| reticus dicebat quod filius non erat cozternus patti, ac Iralisnumerus plurificacformam, dicendum qued hec perhocnon coníubftantialis, nec idem fubftantia. Pro-