Funda- métum rationlg: D |quendoaurem quantumad.radicem, fic quia vna eft gratia gratum faciens, per quam inhabitat Filius & Spiritus fanctus, quz eft radix donorü gratuitorü, fic da ntur vel mittütur eodem dono. Loquendo aüt quantü ad habi- tüfic diftinguendum, quia quidá habitus funt pure atfe- &iuis quidá pure cognitiui,quidá medii.In habitib" pure affectiuis datur fiue mixtiturSpiritus fanctus, quia c ap- propriatur. In habitibus pure cognitiuis necFilius nec Spiritus fanc&tus proprie ficut dictum eft, mittitur. In ha- bitibusauté partim cognitiuis,partim affectiuis fecundü quod diuerfa in fe continent, & Filius mittitur & Spiri- tus fanctus, Nam cognitiui ducunt in manifeftationem verbi,affectiuiin manifeftationem amoris. Siautemlo-]. quamur quantum ad actus coníequentes qui funt illu- minatio intelle&us & affectus inflammatio, fic vocando donum,inaliis & aliis donis mittuntur: fed quoniá ifta coniuncta funt,ideo mitfio Filii & S piritus fancti inui- fibilis, funt diui, & fecundum hoc procedunt ratio- nes ad eppofíitas partes. Tamenillud quodadducit pro fimiliin miffiene fenfüibili,nequaquá eft (imile,quia non eft tanta vnio & connexio infi gnis exterioribus, quanta| eft in habicibus interioribus. | QV.ESTIO III As Filius, C" Spiritus [anclus ad eadem dona gratia augmentanda mittantur. Alex. Alenf-i.p.3.73. Mernbro 4.art.3.
V Trum miffio Filii & Spiritus fan&i fit fecundum . V eadem dona gratiz augmentata. Et quod fit,vide- tur exemplo, auctoritatc, & ratione. Exemplo fic:Con- L a Funda- tnent4.
flat in i Lib. 1, Dift. XV.
miflum non tantum vifibiliter, fed etiam inuifibiliter, quia miffio viübilis, fine inuifibili non confert: fed ipfi prius habebant gratiam: ergo, &c.
IrzM hoc videtur auctoritate Rabani. In baptifmo daturSpiritus fan&usad habitationem Dco coníecran- dam.ed in confirmatione cumomni plenitudine fan- ' [Gitatis venit inhominem: ergo datur in corfirmatione poltbaptifmum:ergo,&c.
Ir augmentum gratiz eft per gratiz additionem: fed vbi eft gratiz additio,ibi gratiz donatio:fed Spiritus Beda lib. fan&us mittitur vel datur, cum datur cius gratia, vt Hemi. — | dicit Beda: ergoin augmento gratiz datur, vel mittitur Spiritusfandus. — Ir&M non minus donum eft charitatem conferuare [quam inchoare:ergo fi mittitur Filius, vel Spiritus fan- &us,cum gratiainchoatur,multo fortius cum conferua- tut: fed coníeruatur per augmentum: ergo mittiturin augmento.
t. Cowrn A:Spiritus fan&us non mittitur in ho- minem vt de nouo (it inco:fed vtaliter fit in ipfo:fed in coin quo augetur gratia,non eftaliter vt prius; ergo ad illud non mittitur.
x IrEMÍ mittitur in augmento gratiz: aut ergo quia de nouo mittitur:aut quia abundantius mittitur nen quia de nouo:ergo quia abundantius. SED contra: Mitti eft procedere: ergo abundantius mitti, cft abun- dantius procedere: fed femper equaliter procedit: er- 3. IreM fi mittiturín grati augmento:cum ergo gra- tiain mobis quotidie augeatur etiam homine nefciente, videtur quod Spiritus fan&us, vel Filius mittatur, ho- mine nente & quotidie mittatur homini, quod non eft dicendum, kd 4. Iru« conuenit gratiam charitatis in aliquo per negligentiam remitti: ergo fi Spiritus fan&tus mittitur inaugmento,& recedit in remiffione: ergo quando alir^ peccat venialiter, perdit Spiritum fanQàum, quod um eft. |: Ad oppo- fitum.
- Cowcrvs1e.e Spirits (ancius mitti dicitur non in prfelfu gratia prim. babite (clum, ed in coliatione nous doni,Cr noui vfu.
Refpófio Rs». ad Árg. Ad liocdicunt - quod gratiam aliorum. |augeti eft dupliciter, fcilicet pereeptibiliter, & inaper- ceptibiliter.Si perceptibiliter, tunc dicurt iri tali aug- mento dari vel mitti Filium & Spiritutn (an&á Si autem imperceptibiliter,tunc dicunt ipfum non mitti. Et ratio huiuseft,quia tunc dicitur dari vel mitti cum mente per- Refpéfio |Cipitur: Sedaaliter poteft dici quod augmenrum gratiz propria |eftdupliciter: aut fecundum profe&um in gratia prius pro expli- habita: aut eius víu, aut per collationem noui víus,vel catuonc.|eriam doni gratuiti.Si (ol per profectü,ficut oftendunt remm |vltima rationes, non dicitur mitti Spiritus fan&tus. Si autem percollationem noui doni ficut fuit Apoftolis in die Pentecoftes vel noui vfus, ficut eftin confirmatione, tunc poteft dici mitti vel dari Spiritus fanctus, quia ali- quo modo eft ibi de nouo quantum adillud donum vel víam doni, & quia abundantiuseft.
1 ÁPillud quod obiicitur quod noneft ibialio mo- do effendi, dicendum quod etíi hoc non fic alio modo eífendi,eft tamen perfectiori modo inhabitandi, & alio modo vtendi,& ideo nouo modo.: ;. Apillud quod obiicitur, fiabundantius mittitur, abundantius procedit,dicendum quod mitti abundan- tius, vel procedere eft dupliciter, velab hoc,vel in hoc: primo modo vniformiter eft mitti: fecundo modo non. " : Apillud quod obiicitur quod quetidie augetur]. dicer.dum quod quotidie augetur, quantum ad feruocollationem.
4. Àp illud g obiicitur q» gratia remiffa debet rece- dere,dicendum quod ficut infra patebit, gratia augetur quantüm ad fubítantiam: fed non remittitur nifi folum quantum ad feruorem, Spiritum autem fan&tum mitti nondiciturin augmento feruoris, fcd (olum fubftan- tiz charitatis.
INVNC DE MISSIO NE SPIRITVS SANCTI QV. DVPLEX EST: VISIBILIS ET IN- B|VISIBILIS: ET PRIMVM DE VISI- .BILI, Cvivs OccAsIONE TRACT A- tur, quod Filius ratione miffionis mi- nor eít Patre, & Spiritu fan&to, & etiam (ipa.
DISTINCTIO XYI.
Vije2is V NC de Spiritu [anco videndum eft, pra- - t terim ineffabilem ef eternam proc] SENI llopem,qua procedit à Patre qb Filio, dU: AS. DJ 209 àJetp[o.que fit etes temporalis procf- me ffo que dicitur moi[fto fiue datio. Ad qued dicimus quia ficut Filius duobus nodis dicitur itti: vffs mentibus percipitur 4a Ce» Spiritus f[anéfTus à Patre c Filo, ac à feipfo duobus modes procedere fiue mitti, ff dari dicitur: vnoyvifIbiliter:altero inuifibiliter.D atu eff enim vifibilis creature demonflratione, ficut in die Pen- tecofles,alijsque vicibus, ci" datur quotidie imafibiluer illabendo mertibusfidchum. — | Deviübill milione Spiritus fandi, Etprimo agamus deillo milionis mmodo,quifit vifibil ecie. De boc Augufl in 2. lb. de Trim. ait: In prompts eff intelligere de Spiritu [ancio cur milf c5 spfe dicatur.
Facía efl enim quedam creatura [Dectes ex tépore, in qua pí«m Dominum corporali (peciecolumbe defcendit, ffr cumin die Vet factus eff fabito de celo forms quafi ferretur flatus vehemens, c vif funt illis inqua dai ficut ignis, qui C infedit (uper unumquemque eorum. Hac operatto vilibiiter expre[fa c? oculss oblata morta- libus, vui[Tio Spiritus [améfi dicia effznon vt appareret eit tpfa fubflantia,qua c tpfe irmefibilis edy tmcommutabilu eflftcut Pater eir Filim:fed vt exterioribus «vifss tarda bominum commota à temporali maanifcflatione venien- Cis ad occultaro aeternitatem femper prejentis conuerte- rentur. Ecce bisverbis aperit Augufltmus illum modum mi[Jronis,qui vifibiliter exbibetur,cum tamen tpfe [pii- tus i (ui natura non videatur, qui nec in illis creatur magis erat,quam in Als fed ad aliud. Im illas enim erat, vi per cas ad bomines veniensoffenderetur effe in illis, ad quos ille creatura veniebant. Non enim Spiritus fanclm temporali motu tunc venit vel in bomines defcendit, fed per temporalem motum creathve feonrificata efl fpirituait Crima[ibilis Spiritus [amcfiinfufto. Et ut apertus dicam per ium modnm mi[fanis Spiritus p» 6orpo- faliter exbibitüri, mon[fata efl (pirituali Qr interior »il]io fancti Spiritus ff Wedonatiodequaagem- —— dum eff.
Cüm Filitts Cüm Filitts PaslL —— | BUE TPERUPTERUANNST ENS n NENNEN M QNNM ult ca Ma Oa M EDI...ftat in dic pentecoftes Apoftolis eífe Spiritum fandhim A|rem:fed non quatumad nouorum donorum vel víuum Cast]. d » vifibiltter offenderctur Spiritus fancfus: ftue cum im t| Diftinct.
in quaapparuit, cur non & Spiritus fan&us fimiliter?
Sed prius querendum efl, cum. Filtus dicatur minor Pur tn mi[Jfionem qua informa creata apparutt, cur C Spiritus fanékus non dicatur fimiliter minor Patre, eum im forma creata apparus. Nam de Filio quod minor (Patre fecundum formam qua si[]us apparuit, aperte o- flendit Auguft. im 4. ib. de Trin. dicem: Mifit Deus Filii (aum, facfurn ex muliere, faéfTum [ub lege: vfque adeo paruum, vt facfTum:eo itaque mi[Jum,quo fadum. Fatea- mur ergo facfum, minorem dr intamtum minorem,tn- quantum facIum:ch intalfum fatIum, inquantum mif- um. Ecce babes,quia Filius inquantumefi mil]usid fl, atfus,minor eff Patre. Cur ergo Spiritus [ancius nón di- citur Patre minorum (i ipfe creaturam affurmpferit,in qua apparuit? Couia aliter Spiritus a/Jump/it creaturam inqua apparuit, aliter Filius: Nam Filius accepit per vnionemperfone, Spiritus vero nov. Filius enim accepit bominem itat fieret bosno. Spiritus vera fancfses non C.5.10.3. 94 accepit columbam, vt fieret columba. De boc Auguff.
in z lib. de Trin. ait: Ideonufquam feriptumefl quod Deus Pater maior (it Spiritu [atcTo, vel Spiritus Janéfus minor Patre: quia non [ic efl affumpta creatura, tn qua appareret Spiritus (anctus, ficut aj umptus eff Filius bominis: N columbam, velillum flatum, vel illum tqnem beatifiza- uit [ibique in unitatem perfona coniunxit im eternum.
Expradiéfis aperte oflenfum eft, fCenndum quid Filius (non Spiritus fancius.
Quod Filius fecundum quod homo factuseft, non mo- do Patre, fed Spiritu fan&to & etiam feipío minor eft.
Notandum autem quod Filius fecundum quod bomo atfusefl,non tantum Patre,[ed Spiritu ancio ch etiam feibfo minor dicitur. Et quod ettam feipfo minor dicatur (72 femmdum formam ferm. Augufl.offenduin 1. lb. deTn- ^? jnit.dicens:Errauerunt bomines, ea que de Criflo fecun- dumbominem dicfa funt, ad eius fubflantiam que [em- dpiterma eft transferentes: fecut illud quod ipfe Dominus 4| ait; Pater tmator mmeefl:quod propter formam ferusV'eritas dici fecundum quem modum etiam feipfo mittor eft Fz- lius. p smodo enim non etiam feipfo minor factus eft qui feipfum exinaninit formar (erui accipiens?. Non e- "im y; accepit formam ferui, ut amitteret formam Dei, in quaerat Aqualis patri. 1m forma ergo Dei vntgemtus atris equalise[f patri:In forma ferui etiam feiplo minor efl. Nonergo intoverito feriptura dicit vtrumque, fcilieet C" equalem Patri Filium, ci" Patrem maiorem Filio: Il- : lud enim propter Dei formam, bot autem propter forma da eruiintelliostur. De boceodem in z.lib. de Trim. Auguft.
i Do. o qe E ape | nini rp, 4 Det Filius eff equalis Patr iecutidum Det forma tt id quaeff cj minor Patre fecundum formar [erui, quam accepit: im qua pon snodo Patre fedetiaso Spiritu fancto; ae nec boc tantum, fedetiam [eipfo minor inuentus efl. Pra- ^9. pterquod,vt idem in lib. Epifl. ad Maximum ait, non x S.Bonau.Tom.4. —— Lo Phil.2 4 Á diatur minor Patre:Cquare Filius dicatur minor Patre, | ———— — — —o—— ane mac EDEN TG RED" E Qr Cum Filius fit minor Patre fecundum formam creatam,! À] faz» Patrefed etiam 'feipfo,cirSprritu fancto B prior fa- Hluseff c etiam minaratuspaulominus ab Angeli, EP ergo Dei Filius, vt ipfe att in 1. lib.de Trinit.Deo patri ip (e 7 4^? natura equalie babitu. minor in forma ferui quam acce- it. Hw aucforitatibus. oflendit aperte Filius fecundum ormam ferui minor Patre, ch fetpfo, e$ Sptritu fancfo. Hilariusaliter dicit, fcilicet quod Pater fit ma- jor,necFilius tamen minor, Hilarius autern dicere videtur quad Pater minor fit Filio, nec tamen Filius sminor Patre, Pater enim dicttur qaior propter aucloritatem:quia im eo eff auctoritas qe- nerationis fecundum quam dicit: Pater maior meeft.. Ft Apoflalus: Denauit ei nomen quod efl fuperomne pom. Todn. 14.d Ciíergo ait: Pater maior me efl boc effsac fi diceret donauit | Phil.a.b smi momen. Siergositiquit Hilarius in p. lib.de Trinit. |: f med. Donantis aucforitate Pater maior eft, nunquid per doni| — ' confe[fionern Filius minoreft? Matar itaque donans eff: fed minor iam non e]l cui mum effe donatur: ait enim: XVI Ego C Pater vnum fumus. Si non hoc donatur Iefu, vt | Ioan.io. f confitendus [it in gloria Dei Patris,minor Patre eff fj an- tem in ea gloria ei donaturejfe qua Pater efl, babes c in donantis aucToritate, quia mator efl im donantis con- féffrone,quia vnum fant. Maior itaque Pater c» Filio ejf. eh» plane maior: cuitantum donat effe, quantus eff i- pfeicut immafcibilitatis effe imaginem Sacramento natin- tatis impartit,quem ex.fe in forma [ua generat. Audifli letfor quid fapev hoc dicat Hilariua:cuiue verba vbigum- que occurrerit diligenter nota,piea intellige 2. DISTINCTIO XVI De temporali proceífi one, vel miffione Spiritus (an-- Gi quantum ad modum fecun- dum quem. Nunc de Spiritu (ancto videndum eff prater illem ineffabilem, &c. . Expofitio textus. Ms egit Magifter de temporali proceffione Spiri-|Diuifio, tus fan&i qua procedit vel mittitura feipfo, hic agit| de eadem quantü ad modum. Et quoniam miffto Spiti- D [tus (an&i duobus modis eft fcilicec vifibilis & inuilibilis ficut tniffio Filii: ideo hac pars habet duas partes.In prima - Magifter de miffioneSpiritus fancti vifibili. In fecunda agit de inuifibili, & hoc infra:Iem nunc acce- dam; «d a[signandam mi[sionem Spiritus [ancti. Prima ite- rum pars habet duas. In prima Magifter explicat miffio- né Spititus fandi vifibilem;in fecundaad maiorem ex- planationem mouet & determinat dubitationem quan- dam,ibi:Sed Prius querendum efl, eum Filius dicatur minor Diff: | Patre,&c. Prima pars habet duas. In prima Magifter affignat duplicem modum miffionis Spiritus fancti (c- cundum duplicem modum miflionisFilii.Secundo ve- ro profequitur de altera, fcilicet mitfione vifibiliibi:Et primo agamus deillo modo mifsionis qui fit vifibiliter, vbidi- cit quod míffio eft vifibilis apparitio factain exteriori (igno,per quod monftratur miffio intcriot.Similiter fe- cunda pars in qua Magifter mouet dubitationem qux habétortüm ex comparatione miffionis Filii & Spiritus| fancti(cum enirn Spiritus fan&us mittatur vifibiliter (ic-| ut & Filius, quzftio eft quare non dicitur minor Patre vt Filius) habet tres partes.In primaopponit & determi- hatquod Spiritus indus non debet dici ex miffione minor ficut Filius, quiaSpiritus fanctus hon eft vnitus. Secído occafione huiusadiungit quoddam verum huic annexum, fcilicét quod Filius ratione miffionis dicitur minot feipfo, ibi: Noramtum autem quod Filius (ecundum quod bomo fatus eft. 'T'értio docet fane intelligere quoddá verbum dubiuin quod eft prafenti confiderationi con- iunctum,quod dicit Hilarius, fcilicet quod Pater fecut-| p;,,,, | dum diuinitáté eft maior Filio, Filius fecundum diuini- nd tatem - I 2 6 Lab. L. Dift. tatem nó eft minor, ibi: Hilarius eutem dicere videtur, qu pater fit, &c.
XVI Contra hoc,quod filius inquantutm miffus factus mi- nor fit ficobiicitur. Omnisactus fecundum quem ali- quem contingit fieri minorem, eft indignitaris. 51 ergo Filius ratione miffionis eft minoratus:ergo miffio perti- net ad Dei indignitatem. Item quandocumque aliquis dezqualifit minor. mutatur: fed Filius ante miffionem erat equalis,& modo eft minor;ergo,&c.
R £sr. Dicendum quod quadá dicuntur dc Filio Dei pereffentiam,quzdam per vnionem qua tanta fuit vt fa- ceret hominem Deum, & Deum hominem. Effentiali- terloquendo, nullo modo Filius Deieft minor, fed hoc dictuin eftper vnionem, quia ómnia quz dicuntur de hominc poffunt dici de Filio Dei, & itapatet quod nulla cx hoceft indignitas, nulla mutabilitas in eius perfona, & fic foluitur vtrumque obiectum, quia vtraque ratio procedit intelle&o quod fecundum eandem naturam fieret minot fecundum quam zqualis erat, & ita define- ret cfle qualis. Nuncautem fimul eft minor & qualis.
Eti«m [eipfo minor dicitur, &c. Dub, Il.
V idetur male dicere, quia maior diuerfitas importa- tur per hocquod eft maior & minor,quam per hoc quod et alius & alius, quia prima non caditin diuina natura, Íecunda fic. Si ergo hac eft vera: Filius eft minor fe: ergo & hzc:Filiuscitalius & alius, & ita dux petfonz, quod|C non conceditur.
Rzsp.Dicendum quod verum eft quod maioré diuer- litatem dicunt maior & mi nor,quia diuerfitatem virtutis & naturarum: fed ad diuettitatem naturz quamuis fit maior,non fequitur diueríitas in perfona,quia plures na- turs poffunt elle in vna perfona: quoniam ergo in Chri- [Lo cadit diueríitas naturarum, & ita virtutum nonau- tem períonarum:ideo dicitur maior & minor ratione di- uerfarum virtutum, non autem alius &alius, cum non| babeat diucrías períonas.
Minoratus paulominu ab Angeli. Dub. Ll.
Videtur effe falfum: quia fuper illud ad Hebreos:eum q:imodico ab Angelis minoratus eft,dicit Glof. Natura humanz mcatis qualem Chriftusaffumpfit, quz nullo peccato poruit deprauari, fuperomnes maioreft. Ir x w beata Virgo qua cit purc creatura, eít fuper omnes An- gelos exaltaza:er20, ec. j Rzsr. Dicendum quodeftloqui de Chrifto in com- parationc ad Angelos quantü ad quatuor, fcilicet quan- tumad graciam,& quantum ad naturam métis, & quan- tim ad naturam -—, & quantum ad ftatum pafti- bilitatis. Quantum ad zratiá eft fimpliciter maior. Quan- tum ad naturam menus,laltem non fuit minor, quia fic- ut dicit Glotla: Minor Angelis fuit corpore, non mente. Quantum ad naturam corporis minorfuit.Quantum au- tem ad naturam pallibilitatis fuit minor & modico mi- noratus, quia ftatus paflibilitatis in ftatum gloriz & ho- noris paulo poft conuertendus erat.
Videtur quod Pater fit maior Filio. — Dub. IV.
CoNTRA:Si verumeftquoddicit,cum idem fic in Deo fapientia, potentia; bonitas, & magnitude:ergo fi maior eíl, & ett potenuor, &fapienzior, & melior.Prater- ca in Deo nou ceít magnitudo. molis fed vircutis: er go li patereít maior,cít potentior,quod ftare non poteft. r£w maior,aut dicit ellentiam, aut notionem. Non ef- fenciam,quia elfentia funt zquales. $1 notionem, quaro quam. Situ dicas quod paternitatem.. CONTR A;com- paratio fecundum maius aut minus non attenditur nifi in coinparticipan tibus, vnde non dicitur cygnus eft albiorcoruo: fcd Filius non eft comparticipans paternitatem:ergo,.&c. IrEM quaritur quare non dicitur ma- iorSpiritu fancto.
HÀ Heb.ti.d ediÀ T - Mancti,& ideo in Patre maior auctoritas, & maiorfecunucít. I.
—— R£sb. Dicendum - quod in Patre eft auctoritas re- fpedu Filii, & Spiritus (anctiin Filio refpectu Spiritus — ditas, & quia nullum nomenita competit ad exprimcn- dam auctoritatem, ficut hoc nomen, magnus: ideo di- cit Hilarius quod pater eft maior filio.Ex hoc patét obie- &a,quia maior non dicit effentiam, ficut potentia & fa- pientia;fed dicit notionem. Si quzras,quam, dico quod dicit notionem communiter: fed tamen in ratione prin- cipii,ficut fubauctoritas in ratione eranantis,& hinceft quod pater dicitur maior filio, quia etíi vterque habeat notionem in ratione sit pater tamen in ratione principiitantum; &ideo plus habet de ratione aucto. ritatis, Spiritus autem fanus nullius períonz eft prin- cipium,& idco non comparatur cis fccundum auctoritatem. Maiorit«que donant efl fed minor,& c. — Dub. V.
Videtur dieere falfum,quia quocumque modoacci- piatur maior, dicitur relatiuead mi norem:ergo fi eft po- nere Patrem maiorem,eft poncre Filium minorem.
ITEM Pater dicitur maior, quia habet auctoritaté fu- pra filium: ergo cum filius habeat fübauctoritaté rcfpe- cu patris,debet dici minor.
Rzsp.Dicendü quod nihil impedit, quare filius non dicatur minor patre ratione fübauctoritatis, ficut pater maior,nifi quia nomina indignitatis in Deo non debent ad vfum trahi. Vel quia fancti Do&ores quantum pof- funt fe elogant ab hereticorum fallacia, idco cum Hila- rius dixiflet patrem maiorem, noluit quod filius dicere tur minor, ne videreturilla maioritas,non tantü aucto ritatis,fed ctiam inequalitatis:&quamuis Hilarius dice- rcc in patreauctoriratem, non tamé legitur in filio dixif- (e (ubauctoritatem:fed illud verbum à magiftxis eft addi tum in confuetudine difputantium.
ARTICVLFS I D euidentiam huius partis quzruntur tria de mif- fione vilbiliprimo quid fit, fccundo ad quid fit v- tilis,tertio queritur quibus modis facta fit.
QVA£STIO IL Mifio vifibilis quid fit.
Alex. Alenft.p.4.74. Membro. — "Scots in Reportati v.Sentent ife. 16.q.1.
Stenditur primo quod vifibilis miffio nó eft aliud...1, OQ quam apparitio exterior. Auguft. dicit quod tunc | seni. Spiritus fanctus, vel Filius mittitur, cum ex temporc cu- Lib. 4. iufquam mente percipitur: ergo tunc vifibiliter mittitur. | 7772? cum vilibiliter percipitur: fed vifibiliter percipitur, cum i apparetin creatura vilibili:ergo vilibilis mitlio non eft a- liud quam apparitio.
I12M hociptum videturpet fimile, quia mitti inuift- biliter non cít aliud quam per cffcétum inuifibilem in: uifibiliter manifeftan:ergo mitti. vilibiliter, non eft a liud quam per cieatuirá vitibiliter manifeftarizhoc autem non cialiud quam vitibiliter apparere, erzo,& c. | Ir£« hociterum videtur exemplo, quia Spiritus fan- Cus in columba fpecie dicitur millus sd Filium,ficut di cit Auguftinus,& habe. ur in littera:fcd runc non tuit fa-| r4 cta aliqua donatio filio:quia plenius fuit femper Spiritu!Trin.e. lancto:ted folam exterior apparitio;:ctgo,&c. 0m.j. c: L1, Stp contra. Quod mitfionis vitibilis non fittota|Ad oppo-| — 7. ratio ipfa apparitio vifibilis, videtur ftc: Pacerin fubiccta ' ficum. creatura apparuit, & ramen non dicitur vifibiliter n.if- fus:ergo plus eft mitlio, quam apparitio. Maior patet; Carte quia Auguftinus dicit inlib.z. de l'rin. Temerarium eít dicere Pacrem Prophetis & Patribus per aliquas vilibiles formas nunquam apparuifle.
"LL 2. Irr Filius Dit. XVI. Art, ].
1 IrgM Filius, & Spiritus fanctus in veteri Teftamen- -— multotiens apparucrunt vilibiliter, & tamen tempore Quib-4. c6 illo neuter vilibiliter dicitur miflus, ficut dicit Augufli- wi. nus inlib..de Trin.vbi hancquaftionem mouet, &c.
;.Ir t M omnequod vilibiliter apparet eft corporale, cum fenfu percipiatur: fed Deus cum fitfimplex, cft omnino incorporalis: fiergoad Deum non fpectat vifi- Ee apparere:ergo fi vifibilitery mittitur mifíio viübilis và - appantio.51 dicas quod non apparet in fe, fed in effectu.
CoNrR A:Sicappatet in omni creatura, & vbique, & femper: ergo fecundum hoc vifibiliter mittitur in omni creatura ferhper & vbique,quod ftultum eft dicere.
4- ITEM vbieftmiffio,ibicít manifcftatio perfona, vt dicit Auguftinus:fed períolam apparitionem nunquáeft manifeftatio nifi adfit reuelatio: ergo de ratione miflio- nis vifibilisnon tantum eft apparitio, fed etiam reuela- tio:ergo apparitio non eft tota ratio.
CoNcrivsio Mifío vifibilis eft apparitio, in qua manifeflatur diuina perfo- t4, VL operans, C inbabutant,Ó" vt euanans.
Rxs». Adarg. Dicédum quod miflio vifibilis przfup- ponit miffionem tanquam füperius, & füperaddit diffe- 41344. |rétiam quz eft vifibile. Miffio autem communiter vt di- " '|&umfuirfüprain ptzcedentidiftin&ione, przfüpponit circa miffum emanationem, & fuperaddit manifeítatio- nem. Et quoniam manifeftatio emanationis fccundum quam attenditur miffio,non fit nifi fuper eum quem5pi- ritus factus inhabitat per effe&um gratiz inhabitantis, hinceft quod miffio de rationc generali dicit manifefta- tionem emanationis, & inhabitationis.Hac autem dif- erentia vifibilis füperadueniens miffioni,cótrahit ipfam quantum ad principale fignificatum quod eft manifefta-. tio:ideo dicit Si din C cum apparitione,fiue ap- paritionem manifcítantem perfonie emanantis inhabi tationem, vel perfonz inhabitantisemanationem. V ndc concedo dee vifibilis miffio eft apparitio, fed hzc non (t tota ratio, fcd apparitio in qua manifeftatur diuina perfona,hon tantum vt operans,fed etiam vt inhabitans: nectanrum vtinhabitans,fed etiam vt emanans,quafi ab alio veniens. Per primum excludit apparitionem Deiin qualibet creatura. Perfecundum,apparitionem in veteri Teftaméto.Pet tertium, apparitionem patris: quia pater nonappatuit vtemanans,ftue ab alio veniens.Filius vero velSpiritus fanctusin veteri Teftamento, non apparuit vt inhabitaus,fed vt fe inhabitaturum premonftrans,vn- de Angelusap parebati n illis creaturis in perfona Dei. Et I4 |hocprobat Auguftinus in lib.3.de Trin.dicens: Conftat Tr544.11. firmitate auctoritatis & probabiiitate racionis,cum anti- quis patribus dicitur Dcus app:tuifle, vocesillas ab An- celis efle fa&as.Et adducit auctoritates Apoftoli ad Ga- Gal3.d latas: Lex ordinata per Angelos.Etad Hebrzos: Sienim MA dui per Angelos dictus eftfermo, &c. Nectamen dico — quod ifta fit ratio quare nó cft miffus quia apparitio fie- "ns batminifterio Angelico, quia ficut dicit Auguftinus de iis | Lrin.probabileeft quod illa colüba in qua apparuit Spi- x, |rtusfan&us fecundum minifterium Angeli moucretur. Cats |Vndeidemin lib.4.de Trinit.in fine dicit:Super hocali- ic ix inuenire difficile eft, & temere affirmare non expe- Creatur int fierí,non vidco. Mad a potuerint fieríi,non video ipum, ip], "ET ita patetquod non qualibet apparitio eft mif- Oppof. |flo patetetiam r fponfio ad duas rationes primas.
tum, j Apillud quod obiiciturtertio quod non fit appari- tio quiaDeus eft inuifibilis, dicendum quod apparete cft duplix iter:velin fe,& fic couenit corporali:velin alio, & hoc dupliciter: vel ficut caufa in effectu, vel ficut figna- tuuminfigno,& hoc tertio modo, miffio eft apparitio, & fecundum hunc modum non conuenit omni cicatu- re.
d i-Quo modotamen ifta fiue rationali (iue intellectuali| Quel ——— aim 4. Ap illud qued vltimo obiicitur quod apparitio non eft manifeftatio, dicendum quod cum dicitur rniffio nó c(t manifcftatio,non intelligitur actu,fed habitu, quia a- liquid fit vel oftenditurin quo poteft períonz emanatio manifcítari,& hoc quidem de fe importat apparitio.
1.2. Ap illud quod obiicitur in contrartüm 4 uod prz- cife fit apparitio, dicendum quod non accipit totá ratio- nein miffionis:quia mitti non eft cantum mente percipi, fed mente percipi,vtab alio emanans, & inaliquo inha- bitans.
3. Similiterad illud, mitti inuifibilitereft manifeftari pereffectum inuifibilem, dicendum quod manifeftari non.:'icittotam rationem.
4. Àp illud quodobiicitur quod in miffione Spiritus fanctiin fpecie columbz non fuit nifi apparitio, dicendü quod quamuisibi non fuerit donatio Spiritus fandi, fuit tamé manifeflatio prius dati, & tunc inhabitátisin C hri- fto, & quicícentis,& ab alio procedétis,& ita tota & per- fecta ratio miffionis:fed ex hocnon fequitur quod qua-|: li(cunq; apparitio fit miffio vifibilis,omnis camen vitibi- lis miflio eft apparitio, &c.
QV.ESTIO II 4d quid fit viilis miffvo vifibili Spiritus fandi.
" AD quid (it vtilis miffio vifibilis,& conftat quod ad |Ad oppo- C efficiendü nihil confcrt,quia exterior apparitio ni- ficum.
hilinterius operatur. Quiod etiam non fit vtilisadinno- teícendum,oflenditur (ic: Aut e(tad manifeftandam per- fona alicuius emanationem,autinhabitationem. Nó in- habitationem,quia nemo fcit vtrum odio vcl amore di- gnus fit, & itancmo vtrum Deusineo habitet cogno- |, Ícit. | 1.Er iterum quz vtilitas eft.Efto quod (ciat Deum ad- uenifIctamen cum ignoret permanfurum;nulla videtur. Nonad manifeftandam alicuius períonz emanationem, quia cum illa notitia omni temporc fit neceffaria, fcilicet téporelegis fcriptz,& nunc, videturquod &tunc& nüc| —. deberet etfe milio vitibilis. Quxriturergo quarefolum tempore Eccléfiz primitiuz. | j.ITEM quanzaümcunq, appareat in creatura,non inno- teícit,nili reuelatio ad(it:fed qum adeflet reuclacio inte- rior, ventum eft ad cognitionem veriorem, & certiorem quam que cità fenífu,hi ergo habens cognicienem certam non indiget occupari circa cognitionem imperfcctam: crgo videtur quod exterior apparitio omnino fuper fluat.
4. IreM probatur etiá quod impediat fici A fetus circa bona vilibilia occupatus, minus furgit ad bona inuifibi- lia: ergo fimiliter intelle&us: ergo fi debet ad perceptio: nem inuifibilium cleuari, non dcbet ei fieri oftenfio vifi- biliü: quod fi fiat, videtur potius impediri quam iuuari.
y. IrEM fi miffio e(tad innotefcendum, cum triplex fit in nobis vis cognitiua,ícilicet fenfus exterior, &imagina- tio, & inteliectus,& fecüdum hanctriplicem vim t plex affignetur vifio Propheralis, pari ratione videtur quod | triplex miflio deberet diftingui. Pratcrea cum milio fic ad manifeftationé inhabitationis,& filius inhabitet ficut Ectlef.9.« TR p |Spiritus fanctus,quare non eft millio vifibilis ad manifcftandumillam?
Szp contraQuod ft vtilisad innotefcendum, videtur |runaa. quia cognitio noftra incipit à fenfu: ergo fi debemus ele- menta. uari ad perceptioné intelligibilium, congruü & perutile cft quod aliquo modo przuia fit excitatio in fenfu perfi. |»?r4f. gnum. Et hoc eft quod dicit Gregorius: Dum vifibiliter | Ne^. Deum eognofci mus,per hunc in inuifibilium:&c, DM Ir£M ficut miracula oftendunt diuiham potentiá,ira figna diuinam prafentiam, fed vtile fuit & per neceffariü lidem noftram manuduci per miracula ad cognitioné di- uinz potentia:ergo pari ratione peraliqua fipnavifibilia| ' lad cogaitionem diuinz prafentiz.
Leere L 4 Irkx 13 Lib L Dif XVl.- fed hoo eft perditus fecundum naturam vifibilem, & inuifibilem: ergo miílio fecundum vtramque eft vtilis.
IrEMfamiliarius offert fuam praíentiam qui fe offert fecundum fenfum & intelle&um, quam qui fecundum alterum tantum: fed hoc maxime expediebat homini a- ueifo, vt conuerteretur ad Deum:ergo, &c.
CowNcrLvsrio.
Spiritus (ancli vifibilis miffio vtilis fuit «d manifeflandam c- manalionem (C inbabitatienem: fecundum ple- nitudinisredundantiam.
Rzsr. Ad arg. Dicendum quod miffio Filij vifibilis propriam & maximam habuit vtilitatem, ficut patebit in Tertio.Sed nunc deSpiritu fan&o dicendum quod e- ius mi(Tio vifibilis vtiliseft ad manifeftandam & emana- tienem & inhabitationem: fed non qualemcumque in- habitationem, nec in omni genere perfona. Propterea intelligendum quod eft inhabitatio duplex, fcilicecfe. cundum fanctificationis fufficientiam,& fecundum ple- nitudinis redundantiam. Illa quz eft: fecundum fancti- ficationisfufficientiam, interius inuifibiliterlatet. Qua vcro fecundum redundantiam, exterius apparet, & ideo talis inhabitatio in figno vifibili & exteriori manifefta- ri debet,ficut fatum eft in Apoftolis.Similiter intellige- dum quod duplex eft genus credentium. Quidam enim voluntfigna, vt puta fenfuales. Quidam intelligentiam quarentes, vt puta, iam profecti. Quzrentes figna,vt per hzc manuducanturad intelligibilia, propter tales vulis eít miflio vifibilisad manifcftandam inhabitationé ple- nitudinisredundátis,& hocperfonis manu ducendis per fenfum. Ex hoc patet primum, quare fcilicet nó fuit mif- fio vifibilis tempore legis fcriptz, quia non erat miffio in plenitudine, quoadufque venit plenitudo temporis.Pa- cetetiam quare modo non datur fiue mittitur vifibiliter, quia iam manuducti fumusad fidem, vnde ftcut ceffa- uerunt miracula, ita exteriora figna. | von diciturquod nemo fcit vtrum odio vel amore dignus fit:veró eft, nii Deus digneturoftendere, & tunc oftendebat, & hoc perutile erat ad fidem roborandam, & deuotionem excitandam. — 2. Adillud quod obiicitur quod neceffaria eftaliqua re- uelatio dicendum quod verum eft, nec tamen fuperfluit apparitio, quia excitat intelledumad inquifitionem, & ficexcitando przparatad rcuelationem,& poft reuclari- onemexcitat ad dileótionem, reuclatio autem erf fit in- terior, cognitio tamen adhuc eft viatoris, & ideo non e- uacuat cognitionem apparitionis.
;. Ap Illud quod obiicitur quod vifibilia impediunt affectum, dicendum quod vifibilia poffunt dupliciter confiderari, vel vtresabíolutz, vel vtfigna & nutus du cencia inaliud. Primo modo fi amentur, vel fi confide- rentur,retardant intellectum & affectum. Secundo mo- doiuuant, & ficeftin apparitione vifibili, quia ibi con- ifideratur creatura, vt fignum faciens aliud in intellectum venire,