4. Àp Illud quodobiicitur, quare non eft triplex ge- nus mtífionis, P iade triplex genus cognitionis, di- cendum quod & fi cognitio it de ratione miffionis, non tamen quacurque, vel cuiuflibet: fed inhabitantis. Et quia duplex eft modus inhabitandi, vt prehabitum eft: ideo tantum eft duplex modus mittédi, licet plures fint modi cognofcendi. Vel aliter dicendum quod Dcusin via non cognofcitur, nifi aut ineffedtu, auc in figno.Si ineffedtu, cum effectus ille fit gratia gratum faciens,que in fola cadit mente, ficeft miffio inuifibilis. Si in figno, cum fignum fit quod offert fe fenfui, fic cft vifibilis.Quia vero imaginaria, eff earum rérum quarum imagines in interiori fenfu exprimuntur:Deus autem non eft talis,id- eo de eo non eftponerc huiufmnodi cognitionem.
. f. Aplllud quod vltimo quaritur,quare non fuit mif- fio vifibilisad manifeftandam inhabitationem Filij, di- C E| quisinftituit.
" Quat.l.
IrzM mitlio eftad redimendum hominem perditum: À j|cédum quod tilium inhabitare cit dupliciteraur per gratíam vnionis, aut per gratiá fautificationis. Primo mo- do non fuit neceffaria manifeftatio, fiue vifibilis miffio, quia plenitfime eratin homine fibi vnito, in quo opera- batur opera vifibilia, in quibus manifeftabatur, & idco non oportebat alia figna vifibilia adhiberi. Secundo vero modo non habuit mitfionem manifeftantem in- habitation ralem,quia fanctificatio appropriatur Spiri- tui fan&o, vnde (aflicicbat efle mitfionem vifibilem ad manifeftandam ipfius inhabitationem, cui fanctificatio appropriatur,cum inhabitatio Filij,& Spiritus fandi fint indiuife, manifeftato quod in homine inhabitet Spiri- tus fan&us,fufficienter oftenditur, quod & filius, &c.
QVAESTIO III efl: Spiritus vero fanclus in irrationali, fcilicet in columba;igne,Cr flatu.
Alex. Alenfis 1..3. 74..Memb.a. AEgid. Rom..Sent. difl. 16.p. 2.4.1. Richardus 1. Sent. difl. 16.4.4. cv s. Tho. dirg. 1. Sent.diff. 16.4. 1 art.3, Petrus de Tarantaf. 1.Sent.difl.16.4.0. Aarfilius Inguen. 1.Sent.q.19.Art.2. Petrus Awreolus 1. Sent. dift. 16.4.2. Gaéricl Biel 1.Sent. difl. 16. q. vnica.dub.1.
uerfi medi ex Scripturis. Filius enim vifibilíterap- paruit in creatura rationali, vtin homine, Spiritus vero fíanc&tusin irrationali, vt [sg in columba, igne, & flàtu. 1.Qv AER1TYR ergo dediuerfitate horum modorum QV. modis fiat miffio vifibilis.Et accipiuntur dihoc modo: Spiritus fanctus eft eque nobilis perfona, vt filius: ergo in zque nobili creatura debet manifeftari, vt filius.
2. ITEM fi filius propter affumptionem humanitatis, fiue apparitionem in forma ferui eft minor patre, immo factus minor angelis: ergo multo fortiusSpiritus fan&us| exapparitione in igne non tanrum minor Deo, fedho- mine etiá: fed hoc nullo modo congruit: ergo noncon- gruit Spiritui fancto apparere in creatura irrationali.
j. Situ dicas quod Filiusapparuit in homine affum- pto, & vnito: Spiritus autem fanctus noneft columbz vnitus, veligni. CoNTR 4: Vnionihilaufert diuinitati: ergo propter vnionem non debet dici minor. Si ergo di- citur minor, hoc eft propter apparitionem: ergo, &c.
Ir£M videtur quodSpiritus fanQus fuit vnitus, quia Spiritus fanctus apparebat inilla columba, & non in alia: & rurfus apparebat ipfe ibi nó alia perfona:ergo alio mo- do erat in illa quam Pater,& Filius & aliterinilla, quam inalia: fed aliter non potuit effe inilla, quam alia perío- naqaüantum ad fübftantiam, nec quantum ad operatio- nem,quia cadem eft fubftantia, & operatio in Trinitate: ergo quantum ad vnionem: ergo,&c. Si tu dicas quod| apparuit ficut in figno, tunc quaro: Avr Illud fignum fuita natura, aut ab reftitutione.Si à natura,tunc pari ra- tione & omnisalia columba.Siab inftitutione: queritur 4.Irz M Filiusapparuit vifibiliter vno modo tantum & in vna creatura, quxritur quare non fimiliter Spiritus (anctus:& videtur quod ita deberet effe, quia (icut in Fi- lio nulla cadit varictas, immo omnimoda vniformitas, lita & in Spiritu fancto: ergo debuit apparere tantum in vna fpecie. E f. IrrM Filiustantum femel apparuit vifibiliter, quia tantum femel eft incarnatus non amplius. Quzritur er- go vnde hoceft quod Spiritus fan&tus pluries apparuit, vtpura,nó tantum femel in igne,fcd etiáin fpecie colum- be.Si dicas quod illa in quibus Spiritus fanctus apparuit, ftatimetle defierüt poft apparitione, &ideooportuit rur- füm alia fieri. Tv Nc ergo videtur quod nec illa columba!
fuerit vera,nec ignis,cum tá columba quam ignis habeat virtucem An conuenienter Filius in creatura rationali vifibiliter mif | Ad oppo- apparendi, & videtur quod nonfueruncconuenientes tum.
k Sas t€ $2 bi Difin&. XVII fuit: cuncergo non fuerunt vera, fed falfa, & non fuerunt apparitiones, fed przftigia,& illufiones,ficut lunt phan- taímata demonum, & aliorum magorum.V timo quz- ricur quare tot modis apparuit Spiritus fan&us,& quare . [inaliafpecie in capite quam in membris, vt in Chrifto, & Apoftolis. | - CemuNcrvs:e. Filii miffío vifibilis fuit in forma rationalis congruenter fata, quoniam apparuit vt Mediater Spiritui [anco vero in igne, C columba fpecies vt mani- 00 feflartturinffrudor.
Rx s».Àp arg. Dicendum quod finis imponit necef- fitatem his que be ad finem: ideo modus apparendi fumédus cft iuxta finem apparitionis. Apparuit autem filius in carne, vt effet Mediator: Spiritus vero (an&us, vt In4é.b |Do&or: Cum venerit docebit vos omnem veritatem. lAd mediationem autem neceffaria eft extremorü fepa- ^ — |ratorum concuríio, & in vnum vnio,ficut patet,& ideo filius in creatura apparuit, vtvnitus. Ad eruditionem autem ignorátium interuenit fignum, ideo Spiritus fan- Gusapparuit in creatura, vt fignatum in figno. Quoniá ergo nihil eft Deo perfedte vnibile nifi beatificabile, & hocfolum eft fübftantia rationalis,idee filius in fola fub- ftantia rationaliapparuit. Quia vero vfui fignificationis purz conuenit creatura irrationalis magis, quam ratio- nalis,ne forte crederetur vnita, noh tantum fignificans: idco Spiritus fanctus apparuitin creatura irrationali,que aliquo modo haberet rationé fignificandi & exprimen- di,ficnt flatus fignificat fpirationem,ignis vero dile&io- ^. [nem.Rurfus, quoniam ad perfc&tam mediatiorem re- quiritur quod mediator fit vnus, & quod vnio fit infe- parabilis: Filii apparitio fingularis fuit & indiuifibilis. Sed contra: Quia non poteft Spiritus fanctus perfecte lignificariin vno figno: ideo oportuit per plura: & idco filius vno modo apparuit, fed Spiritus fanctus pluribus.
. Hisvifis facile eftrefpondere ad obice ta.
1. NAM adillud quod primo obiicitur quod zque nobilis eft perfona Spiritus fancti, dicendum quod nihil facit ibi obliti apparentis, fed finis apparitionis, quia |.
ille vt mediator, ifte vt erudicor,fiue doctor: ideo filius, |vtin homine affumpto, Spiritus fanétus vt in creatura, & figno.
1. AD illud quod obiicitur quod Spiritus fan&tus debet dici minor, ficut & filius,dicendum quod mino- ritasilla non dicitur de filio ratione diuinitatis, fed a- tionevnionis,& communionis idiomatum, quia filius fatus cft homo paffibilis:fed Spiritus fanctus non eft fa&us columba.
;. Ap illud quod obiicitur quod eft vnitus colum- bz, dicendum quod cft vnio fecüdum veritatem,& eft vniofecundum intentionem: primo modo vniunturilla - |qua vniuntur in natura vel pertona,fecundo modo vni- untur fignificarum & fignum, & hoc modo vnira cft perfona Spiritus fancti illis formis in quibus apparuit.Si autem queratur, vnde veniebat talis vnio,dicendü quod | [ifpofitiueáproprietatibus creaturz in quibus nata erat perfona Spiritus fan&ti declarari, ficut flatus Spiritum, ignisamorem,columba donum propter fecunditatem.
Sed completiue veniebant hac à díuina ordinatione, qua ordinauit creaturas ad hoc,non inftituendo,fed ü- mul formando & inftituendo: & ad boc folum forma- bat, quia tam columba quam ignis fimul cum appari- one etiam incepit & defit.
4. Ex hoc patet quod S piritus fanctus non tantum [emel apparuit, fed pluries,filiusautem non,quia colum- B ba & ignis ftatim poft apparitionem elle deíierunt, non autem homo.Ex hoc patetetiam, quod fi columba illa, J& ignis effent verum corpus, tamen nec columba fuit vera columba,quia ftatim defiit, fed fimilitudo colum- jb. Similiter nec ignis verus ignis, quia non combure- at. Nectamen ibi erat aliqua illufio, quia non erat ibi Ins E diisgiteconfequens efl vt ipfam pracipue dilecfionem dilivirtutem permanendi: & fihocin illa apparitione non| À aliqua falfitas in fighiticando. Offercbantur enim fenful ad fignificandum quod vere ibi crat,& quía magis at« tendebatur ratio fignificandi, quá exiftendi: idco tam- diu durauit, quamdiu fignificare potuit, vel officium figni impleuit,Et quia eadem viformata eft columba, mota,& coníeruata, ftatim vt visilla defit mouere,co- lumba & ignis defit effe.
$. Ap illud quod vltimo quzritur, p tot modis apparuit Spiritus (anctüs,dicendum quod apparitio Spi- ritus fancti fuit ad manifeftandam plenitudinem redun- dantiz, vt prius habitum eft, & quoniam redundantia poteft effe triplex, ideo tribus modis apparuit, poteft enim effe hzcplenitudo per redemptionem, & ita fuit in Chrifto, & hzc eft e A ratía perorunem modü. Ideoin Chrifto apparuit in columba, quíaerat pretium |, redemptionis primogeniterum, & erat simil; integrü & perfectum. Poteít eciam effe per vitz influentiam quantum ad fenfum & motum,& hoc mediantibus Sa- cramentis,& hzc plenitudo cftin facerdotibus, & ideo datus eft cis Spiritus fan&usin fpecie flatus, vt habetur « in Ioanne: Infufflauit in eos dicens; Accipite Spiritum|Tfosg.se. c fan&um:quorum remiferitis peccata, &c.Poteft etiam tertio modo effe per cognitionis adminiftrationé fiue | doctrinam, & hzc plenitudo eft in Apoftolis, & Dodo- ribus,& ideo Spiritus fanc&tus apparuit eis. in lihguisi- gneis.Ex his patet refpófio,& füfficienia modorum ap- parendi,& cbiecterum. | DE INVISIBILI MIS SIONE SPIRITVS SANCTI.
J DISTINC. XVII. PARS I.
Premittitur quiddam ad hancoftenfionem neceffarium, fcilicer quod Spiritus (an&us eft charitas,qua diligimus Deum & proximum.
Hoc autem "vt intellioibilius doceri acpleniss perfpici| Cóclufio, valeat, pramittendum efl quiddam ad boc valde necef- o dta arium. Diciumquidemef! [upra, c? facris autforita- S uirer tibus offenfum, quod Spiritus [ancfus amor efW. Patris, | non tenc- e Filg quo e inuicem amant,et noi. His autem adde. Paler dum efl, quod tpfe idem Spiritus fancfus eff. amor, fiue] crzoribus charitas,qua nos diligimus Deum e? proximum: que felettis, charitas cum ita efl in nobis, vt nos faciat diligtre Deum dr proximum tunc Spiritus ancTies dicitur mttti vel da- rinobis:ci* quidiliait tpfam diletlionem qua diligit pro-| i. Yoa. e.c ximumjin eo ipfo Deum diligit: quia ipfa dilecftó Deus efhid efl, Spiritus fancfus. Probatio conclufionis per auctoritates. -' Ne atitern in vetanta aliquid de noflro aff ruere'videa- mur.[acris auctoritatibus quod dictu efl corroaboremus. De boc Augulinus in 4b. de Trin ait: Ouiproximum ^ circa med.
gat Deus aute dileciio efl-confequens erao eflyt precipue Deum diligat. Ide imeodems: Dena dilecfto efft ait Ioan. nes Apoffolus:Vt quiderqo imus Cr currimus in Vf/ubliria celorum ey ima terrarum,querentes eu qui eff apud nos, "ing. lib.
finos apud | Cif Atv cap; dere eftin] Oo Lib. 1. Senrentiarum finos apud cum ejfe velimus? Nezmo dicat, man noui quid | À Mieut illa ip vs lib. de Trin.dicens: Now dicturi fomus cba. dizam: diligat fratrem, c diligat eandem dilecltem. | Witatem non propterea effe dicium Deum quod spfa cha. CMagts eamm nouit dilecltonem qua diligit, quam fratrz|— [ritas fit vlla [ubldntia, que Dei digna [it nomine: fed quem dilieit.Ecce iam potes motiorcmDeum babere,quam quod donum frt Dei:ficut dicium efl de Deo:Tu es patien- fratrem:plauc notiorem,quia prefentiorem, quia interio-|. |tiazea.Non vtique ideà dicfur efl: Tuespatientia mea, Pf. 70.4 ver,quia certiorem. Anolectere diccHionem Deum,cydi-|. |quod Dei fabflaitia eff noffra patientia, fed quia ab ipfa ' Ieéltone amzpleclere Deurn.Ipfa efl dilec£io, que omes bo-* — nobis eff. Vnde alibi: Abspfo eff patiztia mea- Hune enim IPfal. 6i, « nosangelos, cy omnes Det feruos con[ociat vinculo faucti- |. Menfum facile refellit feripturarum ipfa locutio. Taleel e. |a. 70.4 tatis. Duanto ergo fartores [usus a turmore (üperbie tan-| — mim: Tues patientia mea: quale efF- Domine [Des mea. Ft: Ó 7.) Deusmeus riJevicordia mea:eh multa fimilta. N(.2 ql autem dicfií: Domine charitas »nea, aut tues charitas soa, 2000 [mueequoddiletlio ipfa qua diligimus Dei vel proxizaum, |. |aut Deus. charitas mea: fed ita diéfumeff: Deuschari- |. 1a...2:100 Deus cit. Sed adio apertius in eodem libro fubdit: Dile- |g tan eff ficut daéfum eft: Deus fpiritus eff. Hoc qui nop djf- ||eun. v.
Quo modoSpiritus fan&us mittatur, ve] detur nobis.
Twncentm mittiveldari dicitur,cum ita nobia eil, vt faciat nos diligere Deum et proximum: per quod mane- C|zus in Deo," Deus in mobis.Vnde Auguflinus bunc mi[- | Capri Jonis modum in[inuansin 15 Jib.de Trin.ait: Deus Spiri- tusfancius qui procedit ex Deo cum datus fuerit bómini, accendit eum ad diligendum Deum Qi proximum,e ipfe dilectio efl. Non enim babet bomo vnde diligat Deuzn,vi- [iex Deo. Ecce quo modo datur,vel mittitur nobi Spiritus fancfus,Jecidurm quod dieitur datum, (iue domum. Quo donum coymmendat Augu[linus explanans apertius quo modo detur, tneodem libro: Dilecfio, inquit, Dei diffufa eff im cordibus noflris, vt ait Apeflolus, per Spiritum [an- élumqui datus efl nobis. Nullumef! iflo dono Dei excel letius.Solumefl quod diuidit iter filios requi, ch filtos per- ditionis. Danture? alia per [Juritum munera,fed finecha- D |ntate nibilprofunt. Niftergo tantum imparttatur cuiqua Spiritus [ancfus,"vt eum Dei ci proximifaciat amatore, à fmtfiranon transfertur ad dexteram. N eq Spiritus fan- cfus proprie dicitur donum, mifipropter dilecfine: quam P non babuerit,e? fi loquatur omnibus linguis, c" ba- uerit propbetiarm,ch omnem fcientiam, ct omnem fide, e difiribuerit omnem [ubflantiam fuz ctr tradiderit cor- pus fuum ita-vt ardeat,non ei prade[T. Quantum ergo bonon diltgitmoncognoutt Deuns,quia Deus dilecfto eft.Iffa contextto fatzs aperte declarat eandem ipfam fraternam, dilecionem (nar fraterna dilecto efl qua diligimus tnua- cem non folum ex Deo, fed etiam Deum effe, tanta auéfa- ritate predicari, feilicet Ioannis. Cum ergo de dilecTione dilicimuus fratrem,de Deo dilyomus fratrem: nec fieri pu- tcj] vt eandem dileélionem non praapue diligamus, qua - fratrem diltgimus quoniam Deus dilecfto eft. Item: Qui non dilait fratrem, non eff in dilectione: Cir qui non eff im dilecfione nonet in Dee,quia Deus dilecfto eff. Ecce. a- erte diat, fraternam dilecfionem Deurs effe.
S Ibidem 17.
Explicatio conclufionis quod fraterna dilectio cum fit Deus,non eft Pater vel Filius fed tantum Spi- - ritus fan&tus, Cum autem fraterna dilecfio fit Deus, nec Pater eff, nec Filius fed tantum Spiritus f[ancTus,qui proprie in Tri- Cap. 1. ad |Pitate dilecto «vel charitas dicitur. Vnde Auguflinus tn fénemto. 3. | rg. lib, de Tri. Sin donts Deintbilefl maius koe nullum efl maius domi: Detquam Spiritus fancius, quid confequemtits efl, qua vt tpfe fit charitas, que dicitur c Deus qt ex Deo? [ta enis ait Ioan. Dilecfto ex Deo efl. Et Pes, js —: z 7^ add P mamfeffat eam [e di- pum eit, [mequaad eternam vitam neminem tanta bo- L i04. 4, b feclionem dixi/[e Deum,quam dixit ex Deo.Deus ergo ex puer:! Ea Dco Mid [teo Min pofl Ioannes volens de buc re| | P Sue Lini Tira — Um: | d ue nde rei nomen ofi vtrumque)peraucit ad regnum. Dilecftoer- [5 apertius loqui, Im boc, tnquit, coeno[cimusquia in ipfo d p "n pisutkas i fein MN de Le (fuo dp Eon gosqueex Deo efte Dew ejf ioi rien nóu tf,. Spiritus itaque [aucfus, dequo dedit nobis, facit nas tn per] -— 5 -— rond — i Dea manere ej tpfuma in nobis, boc autem facit dilecfto|g "aM Dead do dd p i ii ptura reitifr- ki Ioa. a.b (Gell ereoDeus dilatio. ecu Lon catu vo Co me Spiritus Janéluscum ftt Deus, vocatur etiam donum "Ng SE H d de: ps: pa j*!:. $ 2 02215 n Dei. Quod donumproprie quid nifi charitas intelligen. E ur 2 "e Cad ) | ESX MMC AUPATEE quaro p dumef! que perducit ad Deum, cr fme qua quodlibet a i Jancius efoaritas ef. liud Dei donum non perducit ad Deum € Ecce.o bic aj Sequitur explicatio quod non eft dictum per caufam T —M jue "- — m" e illud: Deus charitas cft ficut illud: Tu es patien- Sptritus (ar 2. ó SO7HEPIB CXCEHEHTIRG; e? quame E tia mea, & fpes mea. boc donum id eff, Spiritus fanclus detur nobis fcilicet Cu» |: tta impartitur Alicui,id efl tta babet effe im aliquayvt eum tá Sedneforte aliqs dicat illud effe — cau.| |factat Dei co proximi amatarem. uod cum facit, tun M fe, Dems charitas eff, ea fetlicet quod charitas fit ex Deo,uo dari dicitur fiue "mitti Altcut: C tunt Ile dicitur xa fft ipfé Deus: ficut dicitur, Deus noffra patientia eft, c proprie babere Spiritum r - fpes: mon quod ipfe fit ifTa, fed quia tffa ex Deo funt: occur- Janctum. cd [o A. nit Augultinus ofleudens bac non ejfe didum per caufam, | A Uy DISTINCT. | eh n —H mend Di DISTINCT. XVII. PARS II.
Vtrum concederidum fit, quod Spiritus fanctus augeà- turin homine, vel magis, vel minus habea- tur vcl detur.
Hic queritur, fi charitas Spiritue fanttTus efl, cum tp[a augeatur (jy miratur in bomine, Cy magis e minusper diuerfa tempora babeatur,vtrum concedendum it, quod magisvelminus datur ct babetur ynutabilis effe videtur: Dews autem omnino immutabilis efl. Videtur ergo, quod vel Spiritus ancfus non [it charitas yvelcbaritas non au- idaturvt babeat, Ci habenti, vt plenis babeat. Si -Jengo Spiritus fancfus charitas eit, ci non habenti datur vt babeat, d» babenti vt plenius babeat. Sed quo modo datar non babenti,cum tpfe vtDeus fit big cirin omni: byscreaturis totus 9 2 quo modo plenius datur vel babe. tur [ime ui mutatione? ( | Reíponfio ad primam quzftionem.
: Hiüsitad re[pordemus,dicetes quod Spiritus Jancfus [iue charitas penttus immutabilis yi necin fe augetur vel mi- nuitur,nec in fe recipit magis, vel minus: fed 1n bomine, velpotius bomini augetur cb minuitur magts vel mi- Anus datur vel babetur. Sicut Deus dicitur magnificari c exaltari in nobis,qui tamtn tp fe mec magntficatur nec ex- aliatur. Vnde Propheta: Accedat borno ad cor altum, c 5 Nas bjexaltabitur Deus.Super quem locum ait aucforitas: Deus non in fe, ed in corde bominis grandefctt. Stc ergo Spiri- tus faréfus bomini datur? datus amplius datur, idet, etur c» magts e? minus babetur:e? tamen immwuta- bilis exiflhzt. | | ÍOXVIL Spiritus fancfTus augeatur, vel minuatur in bemine, vel. magis C mintus babeatur Si enim in bomine augetur, c | vatur, vel minuatur in bomine.Itemycharitas ei n2 ba-| - - EMEN ERES pars Il.
vnituique pro modo [ue perfectionis propria menfura co- lestur.Ecte expre/je babes,quodSpiritus [anéfus magts minus datur vel accipitur, c? bomini datus augetur, C habenti c non babenti datur, quia Spiritus fatiéfus eif | charitas,qua non habenti datur, c? in babete augetur ei proficit. mmo, vt verius qo magis proprie loquar, horno!
inea proficit, ci deficit aliquando:ctr tune ipfa dicttur pro- ficere o vel defícere:qua tamen necprofiutt, nec deficit in fequia Deus e(l. Vnde Auguflinus in bnil.o. fuper epifa- Tamép. lam Ioan.ait:Probet fe quifque, quantum in illo profecerit Mines 2 charitas, velpotius quantum ipfein charitate profecertt. |infaem. Nam fi charitas Deus est nec deficit nec profiat.Sicergoin| — ' p reproficere dicitur cbaritas,quia tuin ea profici. Ecce quo modo intelligendum fft, cwm dicitur Spiritus [ancIus aueriin nobis, quianos in eo feilicet proficimus, frc eo" alia uiufmods. | | Conclu&onis primz oppofitum, in quo conuenit com- munisopinto,fcilicet, quod Spiri: us fanctus non fit charitas, qua diligimus Deum, & proximum.
e —— ÁÁ Supra diéfum ef! quod Spiritusfancins charitas eft Pa- - "y, e Fily,qua fetuuicem diligunt C nos: C tpfe ide eff |Rotn. 5. 4 charitas qua diffunditur in cordibus nofiris,ad diliqtdum Deum Qr proximum. Horum alteri omnes Catholici co- C | cedunt, [éilicet quod Spiritus an£fus fit charitas Patris e Filii. Quod autem ipfe »idem [ft charitas, qua diltaimus Deum c proximum,a plerifd, negatur. Dicunt enim: Si Spiritus fancIus charitas et Patris eo» Fulti etr noffra,ea- yn ergo charitas efl qua Deus diligit nos,c* qua nos diis- gimus eum. Hoc autem (anciorum aucforttates negarevi- dentur. Dicit enirn Ateau[Hnus im hb.de Spiritu ej [iterá: roy p.c. Vnde eft dileifioy| nift vnde c ipfa fides, id eff, a Spiritu 12. in fine fancto? NLon e[fet entm im mobis, nifi dsffunderetur tni cor- | 9 o Aue.ba- dibus noflrzs pev Spiritum. Charitas autem Det dicfa eif L / i dijfundi in cordib.moffris, mon qua nos ipfe diligit,féd qua e Ma : Reíboülioad (Gaindani "s facit dilecfores (uos. Sicut inffitia De dicitur, qua 05 is. : | infi eius yunere efficirmur:ei Domini falus, qua nos (al ] Cum3, vbid, fit i» inomni creatura totus, funt tamen|D Mal, [5085 Chrijt 5quanos fideles facit. His verbis vade : mulliquieum non babent. Non enim omnes Spiritfan-| |" mofirari dift Hoch to interchar itatepn.quams Deus di- : Gum babent;in quibus efl: altoguincirirrationabiles cea-| heit C qua fid dilicimus «: Et ficut suffutia nefir. a dicitur ; ture haberent Spiritum fancium, quadfideipietasnon| | De'sP0? quod ipfe ft ea iwflus, fed quia ea vs iuflosfacit: . adii: ' familisere fides c falus: ftc videtur dicia Dei charitas. : | qu&eff mnobis,nan quad ipfe ea diligat fed quía ea vos dh- : Confirmatiorefponfionum. ligerefaeit. De bocetiamidem Ag An liba. de Trim. ait: | Cap. iz. Vt autem certius fiat quod. diximus, aucloritate con-| | Cm Ioannescomemor. a[fet Dei dectionem, non qua wes MAE remus quod Spiritus [auctus " ac mitius perctpia-: iM »fed qua ipfe dilexit á 05, mifit FH Uum fuum lbera-|. jum Iur * bomini augeatur; e?" non babenti detur, vt babea- pi rd f js ts noftris. Ecce | e. Bic vistetur manifefle eh wd babenti vut plus habeatur. Auguflinus oflendit| | eitidere dileéFionem,qua nes difigimns Deum,abea, qu. Vie ib. JMper Ioannem dicens; Sine Spiritu. [ancto conflat. nos ipe dtleit mos, Si erga simquinmt y Spiritus fanéfus atccio " "a Chri jum non diligere, c cius mandata feruare onpof- cfl qua Deus dioit, o qua nos diligimus, duplex dilecite fe: erid nospoffe atque agere, tanto sninus, quanto illum|. |^? duo diterfa eff q acdabfur dum c? 4 verilate lou- ercipimus sminus:tanta «vero amplins,quamto lum per- E (ge oif. Ni i ofr ergo dilcélio, qua diligimus, fed qua Deus cipimus amplius. Ideod, non folum non babenti, verum ntum dilreit nos. | | eliam babenti non inca[fuma promittitur. Non babenti| | — Rc [ponfio ad predica, declarans auctoritates. qu demyvt babeatur:babenti auté, vt amplius habeatur. His refpondemus prediclarum aucforitatum verba de- aou: "T N * fi abalio minus, ab alio amplius non baberetur, termisantes boc modo.Charitas Dei dicfaeii diffundi in ma de jut ins fatictus Helifeus [ancto Helienon diceret. Spiritus qui efi cordibus mfIris Hon qua tpfe nos diligit, [ed quanosdili ^5 x Ó foe. mteduplo itin me.Chriflo autem quieff Deifilius,no ad| |gerefactt,ezc. His verbissuon diuiditur,uec dimerfa oflen- | Cap. sa.
Ws: quedezim es! unigenitus Dei filins equalis patri, non eit eratie, fed natura. Qu-d autem in vnitaterm per- 0nà Vtriveniti affumptis esf homo, gratis efl,no natura: Ceteris auté ad men[uram datur ci datus additur, denec| dacno n RNC REN ditur charitas, qua Deusnos diligit abea qua nos di^igt us: fed potius cum [it vnae? eadem charitas, c» dica tur ipfa Deicharitas, f dimerfis de caufis, ch ratiozalus Deibaritas appellari im feriptura oflcpditur. Dicitur e- nim Dei charttasyvel quia Deusea diliott nos,vel quia nos ea fuos ditecfores facit.
152 Lib. I. Dift. XVII. | Pars 11. À | Deum. Non autern ptreris fi charitas, eum fit Spiritus fané Tus, dicatur ssotus ventis, curn etia in libr. yap. di catur de Spiritu [apientie: Qui attingit A fine [d ad finz, Sap. 1., quieff alus mobili certus incoinquinatus. Quod nasd. eo dicitur, quod fapientia fit pebile aliquid vel acfus ali- quis, fed quia fui tmmmobilitate omnia attingit, non locali »otu, fed vt vbid, femper ftt, muquarm tncufa teneatur. Sicergo charitas dicitur motus animi,no quod tpfa (it mo- tus vel affecfio,velvirtus animi, fed quia peream, quafi effet virtud afficitur mens, chmouetur.Sed fi cbaritasSpi ritusJanéíus eff qui operatur in fengulis prout vult, ci per eum mens bominis afficiatur, cir »noueatur ad credenda, B |vel[perandum c butufmodi, ficut ad diligendum: quare non frc dicitur charitas motus, velaffcéfto mentis adere-| : |demdurm,vel [perande, ficut ad diligendum? Ad quod (ane dicipote/l,quta aless aC Ius ata, motus virtutum operatur charitas,id eff, Spiritus anctus mediantibus virtutibus, quarum acfus funt: ytpote acfum fidei, id esi, credere fide media,vt acfur [pei td ef, [Derare media (e. Per fidem e. nim C (pem prediclos operatur acfus. Di'igendi-veroa. C]umper [etantum, fine alicuius virtutis medio aperatur, idest diligere. Aliter ergo bunc acfum operatur, quama- ljos virtutum acfus Adeoque differenter de boc, b dealiu loquitur fcriptura, que tffum [Decialiter charitati tribuit.
Determinatio prima auctoritatis.
Cum ergo ab Apo(lolo dicitur charitas Dei diffundi in Jeordibus voffris,mon efl dicfa charitas Dei qua diiait mos, [ed qua facit nos diligere,d est,non ibi appellatur obaritas Dei,eo quod Deus nos ea dilzgit, fed eo quod nos ea fui dile. dores fait Et quod earattone po — Similiter c aliam exponimus auctoritatem, "ybi ait silii en dilectionem Dei comrmemorari,non qua nos eum, fed qua spfe dilexit nos,ac [i diceret, commemorat dilectionem Det, nen fccundurn quad ea nos diligimus Deum,fed fecundum quod ipfe ea diligit nos.
Aliud argumentum fupra primam con- eclufionem.
L hos | Sedaliud eff,inquiunt,quod magis vrget. Dixiteify Jin d fupra Auguffimus quod dileífio efi 4 ptr itu fanc 0:449 | Eff ercocbaritas vere Spiritus fanéfus. Vrde Auguflinus Au. |. | mj. fides. Sicut ergofides non efe Spiritus anéTus a quocit ^n Clpremlfum verbum Apofloli tracfans in eodem libro cha- 77 Beer A Eepons nec ch fe Hid » nsodp ergo Sp iritusjanclus jb i e F| [ritatem dicit effe bonum, quo mil melius ef: ct per boci- -—L i Diit., p gi Nama ipfo cit, C» ipfe efrsergo 3p iritutfa d W| |pfameffe Deum fignificat, dicens: Si vlla res abeius cha- | a éipfü elt. Ad quod dicimus: Spiritue JanéTus quita riy ap us feparat, quid effe non folum meus, fed etiam: eertius boc bono potefl? Ecce dicit,quia cbaritate nibil melius eff. Charttas ergo Spiritus fancfus efl,qui Deuseit; donum Dei [iue datur, qui diuidit firn ulis fidelibus do- na,nec ipfe diuiditur, fed indiaifus fimqulis datur. Vnde Augulinusyvbi Ioannes dicit,mon ad menfüram Chrifloirua. ». dari Spiritum, ait: Ceteris vero dyiditur,non quidemi- i» Ian ad pfe Spiritus, fed dama eius. | feipfo non est, fed tamen à (eipfo datur nobis, ut fupra ds- umet. Dat enim feipfum nobis Spiritus [ancius. Etex bocfenfa dicum eit quad cbaritas ab ipfoest in nobis, c? - tamen ipfa Spéritue fancfus cff: Fides autem es? 4 Spiritu ando, c nan eff Spiritus fanéfus, quia donum, velda- tym [olumemoado eff son Deus dans, | Q.
Aliz rationes contra primam con- clufion:m. Alias quod, inducunt rationes ad idem offendendum, feilicet quod bs non (it Spiritus [ancfus, quia chari- tus affectio mentis efl, c motus ammi: Spiritus Janétus vero non eit affectto animi,velmotus mentisquia Spiri- tus fancius immutabilis efl, increatus: tton efl ergo charitas.
Anconcedendum fit, quod per donum dentur dona.
Hic queritur, cum Spiritus [ancfus, per quemdini- duntur dona, tpfe fit donum,utrum concedendum fit quod per donum diuidantur,ac dentur dona. Ad quod di- CWIU$, QUÍA per donum quod eit Spiritus vfanéfus, frngulis ropria diutduntur, e$ tpfum communiter omnes boni babent.Vnde AucufHinus tm Ys libr.de Trinit.ait: Der do- | aug v.d num, qued eff Spiritus fancTus, in compute., omnibus den iid membrisChrift rnulta donayque funt quibu(que propria, qu "E diuiduntur. Non enim finguli quique babent omnia, ed biilla,aly alia:quamuss ipfum donum, à quo cui, propria diuiduntur,amnes babent id eff, Spiritum f[amnéium: Ecte aperte dicit, per donnm dona donant. | Aliz Auctoritates contra primam con- clufionem.
Ouod autem charitas fit affecfia animi i motus me- tis,auCToritatibus confirmant.Dicit enim Aug in 3 /1b.de doctrina Chriffiana. Charitatem-voco motum animi ad nur Deo propter tfm, ci fe,ac proxime ^ propter Deumn.1dem in lib.de moribus Ecclefta Catbolice, tracías illud verbum Apoffoli: Nec mors, nec vita poterit "0 fe- «vare charitate Dei: Charitas Dei,inquit,in fenfu bic dicfaeHi virtus,que animi noftri reclifTima affecto eit, ue coniungtt nos Deo, quaeum diligimus. Ecce bis ver- L exprimitur, quod charitas est affectio e motus ant- mi,ac per bac non videtur e[Je Spiritus fanciue.
Refponfio declaransauctoritates pra-dictas.
Ad quod dicimus, boc ita dicla effe. ficut dicitur: Deus DISTINCT. XVII. PARS I. De inuifibiliS piri tiis fancti miffionc, I«m nunc accedamus ad affignandam miffionem Spiritu fancliqua vifibiliter, &c.
Expofitio textus.
i ener parte ii qua Magifter egit de proceffione I piuifio.
ab a rade | Spiritus (an&i vifibili, in liac patte agit de inuifibieff [pes noffra ci patientta noffra,quia facit nas [perare "| — i Ecdiuiditur hac parsin duas.In prima determinatMa- ie bAti-ttAcbarttas dicitur e[fe motus, fiue» affecfio AH, — pifterSpiritusfancti miffionem fecundum fuam epinto-| im quia per evs mouetur,coaffieitur animus ad diltgendum| | nem.In fecunda vero quia fua opinio habuit multos im- pugnato-.
bi. XVII.
ritur fi charitas Spiritus [andw cff. Prima iterum pars habet duas.In prima miffionem Spiritus fan&iinui(ibilem no- ufic t.In fecunda confirmacibi: Neautemin re tenta ali- quid de neffro,&c.Item prima pars in qua notificat, habet duas, in quarum prima predicit fuam intentionem, ibi: lati nunc accedatus ad affignandam. In fecunda fuppofito, quod Spiritus fan&tus (itamor quo diligimus Deum & roximum,oftendit ipfum inuifibi;iter mitti, quando in nobis efficit hunceffectum,& hoc facit ibi: Hoc eutem in. t lligibilius, & c. Similiterfecunda pars in qua pofitionem fuam confirmat, habet quatuor partes. In prima oftendit quod amor quo diligimus Deum, eft (militer amor quo diligimus proximum. In fecunda vero oftendit quod a- mot ille proprie eftSpiritus fan&tus,ibi:Cum autem frater- na dileclio fit Deus,& c.In tertia oftendit quod Spiritus fan- &useft charitas non caufaliter,fed cffentialiter & forma- licerloquédo,ibi:Sed neforte aliquis dicat illud dictu. Quar- to & vltimo oftendittanquam manifeftatum iam, quod Spiritusfanctus, tunc mittitur inuifibiliter quádo nos fa- cit Dei & proximi dile&tores,ibi Ex predidlis clarefcit, quod spiritus fanclus charitas efl,&c. | Qui proximum diligit, con[equens e] vt ipfam dilechionem di- ligat e D ub. I.
/ poffibile fit dile&ionem diligi, nontargen eft necefle uod aliquis diligateam:multa enimfrequéter amamus, qua nollemus amare.Ite m dubitatur de ifta confequen ria:qui diligit dile&ionem confequens eft,vt Deum dili- gat.Quia;aut intelligit de increata, aut creata.Si de crea- ta,nihil valer:diligit quid creatum,ergo increatum.Si de increata, tunc in nulloconcordat cum priori fententia: quia dilectio qua diligit proximum, eft dilectio creata. R £s». Dicendum quod vtraque coníequentia bona eftin propofito. Quidam enim eft amorin quo non eft quieratio, nec delectatio, nec complacentia: vtputa ille qui eftex pronitate corruptionis,cui rarioobfiftit. Qui- damvero eftamorqui eft cum dele&atione,complacen- tia,& quietatione, & intaliamore non eft tantum acce- ptatio rei amatz,immoetiam ipitusamoris,& talis amor eft charitas, & ideo fequitur: qui amat proximum,amat dile&ionem, id eft, acceptat.Sed quoniábene fequitur: quiacceptat aliquid ex fe, multo magis acceptat illud in quo inueniturratio dile&ionis,fi dilectio eo ipfo quo di- lectioacceptatur, maier dilectio magis acceptatur. Cum ergo dile&tio noftra fit dile&io exemplata,& dilectio di- uina vt exéplar omnis recte dilectionis, & in illa eft pri- ma, &fummaratio omnisacceptatienis: hinc fequitur quodqui diligit dile&ionem, diligit Deum.V nde Augu- (linus arguitex hacfuppofitione quod ipía charitas fiue diledio proximieft dilectio cum acceptatione, & ex hac tenet prima confequentia: & ex alia luppofitione, quod