δὲ τὸ ἐκτὸς ὑποχείμενον πάντες πλανώμεϑα " χἀχεῖνα μέν ἔστι καταληπτά, τοῦτο δὲ ἀκατάληπτον, τῆς ψυχῆς πάνυ ἀσϑενοῦς. καϑεστώσης πρὸς διάγνωσιν αὐτοῦ παρὰ τοὺς τόπους, παρὰ τὰ διαστήματα, παρὰ τὰς κινήσεις, παρὰ τὰς μεταβολάς, παρὰ , ἄλλας παμπληϑεῖς αἰτίας. ἔνϑεν οὐδὲ κριτήριόν φασιν εἶναι xoi- 196 νὸν ἀνθρώπων, ὀνόματα δὲ κοινὰ τίϑεσθαι τοῖς κρίμασι. λευκὸν P 411 μὲν γάρ γι καὶ γλυκὺ καλοῦσι κοινῶς πάντες, κοινὸν δέ τι λευ- κὸν ἢ γλυχὺ οὐκ ἔψουσιν"' ἕκαστος γὰρ τοῦ ἰδίου πάϑους ἀν- τιλαμβάνεται. τὸ δὲ εἰ τοῦτο τὸ πάϑος ἀπὸ λευκοῦ ἐγγένεται αὐτῷ καὶ τῷ πέλας, οὔτ᾽ αὐτὸς δύναται λέγειν, μὴ ἀναδεχόμε- γος τὸ τοῦ πέλας πάϑος, οὔτε ὃ πέλας, μὴ ἀναδεχόμενος τὸ 197 ἐκείνου. μηδενὸς δὲ κοινοῦ πάϑους περὶ ἡμᾶς γινομένου προ- πετές ἐστι τὸ λέγειν, ὅτι τὸ ἐμοὶ τοῖον φαινγύμενον τοῖον καὶ τῷ παρεστῶτι φαΐνεται" τάχα γὰρ ἐγὼ μὲν οὕτω συγκχέχριμαι ὡς λευχαίνεσϑαι ὑπὸ τοῦ ἔξωϑεν προσπίπτοντος, ἕτερος δὲ οὕτω κατεσκευασμένην ἔχει τὴν αἴσϑησιν, ὥστε ἑτέρως διατέϑῆναι. οὐ 198 πάντως οὖν κοινόν ἐστι τὸ φαινόμενον ἡμῖν. καὶ ὅτι τῷ ὄντι παρὰ τὰς διαφόρους τῆς αἰσϑήσεως κατασκευὰς οὐχ ὡσαΐτως κινούμεϑθα, πρόδηλον ἐπί τε τῶν ἱχτεριώντων καὶ ὀφϑαλμιώντων καὶ τῶν κατὰ φύσιν διακειμέγων. ὡς γὰρ ἀπὸ τοῦ αὐτοῦ oi μὲν ὠχρυαντικῶς, οἵ δὲ φοινιχτιχῶς; οἱ δὲ λευκαντικῶς πάσχουσιν, οὕτως εἰκός ἐστι καὶ τοὺς κατὰ φύσιν διακειμένους ^) παρὰ τὴν διάφορον τῶν. αἰσϑήσεων κατασχευὴν μὴ ὡσαύτως ἀπὸ τῶν αὖ- τῶν κινεῖσϑαι, ἀλλ᾽ ἑτέρως μὲν τὸν λευκόν *), ἑτέρως δὲ τὸν lecto autem externo erramus omnes: et illae quidem possunt comprehendi, hoc autem ποῦ potest, cum ad id discernendum anima sit prorsus imbecilla propter loca, propter intervalla, propter motus, propter mutationes, propter alias plurimas causas. unde nec criterium dari omnibus hominibus commune affirmant Cyrenaici, poni autem nomina communia iudiciis. 196. nam album quidem et dulce vocaut omues communiter, commune aufem aliquid album aut dulce non habent: unusquisque enim apprehendit propriam affectionem. an autem eodem modo ipse et proximus ex albo aíficiatur, neque ipse potest dicere, ut qui proximi non percipiat affectionem, neque proximus ut qui affectionem illius non percipit. 197. cum autem nulla sit in nobis communis affectio, temerarium est dicere id quod mihi videtur, tale etiam videri vicino: nam fortasse quidem ego ita sum compositus, ut album mihi videatur hoc quod extriusecus mihi se offert, alter autem sic constitutum habet sensum, ut aliter afficiatur. non est ergo omnino commune id quod nobis apparet. 198. quod autem re vera propter diversas sensus constitu- tiones non similiter et eodem modo afficimur movemurque, perspicuum est in iis qui regio morbo vel ophthalmia laborant et in iis qui affecti sunt se- cundum naturam: quo modo enim ex eadem re alii quidem ita afficiuntur ac si luridum alii rubrum alíi rubrum alii ac si album intuerentur, ita etiam credibile est eos qui secuudum. naturam sunt affecti, propter diversam sensuum constifationem ab iisdem rebus non moveri similiter, fed aliter qui-" c) παρὰ τοὺς τόπους] ita recte editi. confer supra sect. 183. male ms Ciz. πόϑας. A d) καὶ τοὺς κατὰ φύσιν διαχειμένουςἾ adde si placet 1 Pyrrhon. sect.
e) ἑτέρως μὲν τὸν Asoxórv] pro his verbis Hervetus in verslone sua nescio ex suo ingenio an ex codice ms habet: sed aliter quidem album, aliter vero nigrum. cum autem non putem nostrum loqui de hominibus . qui alii candida cute, alii ut Aethiopes nigra sunt, eed de oeulis, nec ADVERSUS LOGICOS [Lib VI, — 329 ἀροπόν, μὴ ὡσαύτως δὲ τὸν μελανόφϑαλμον. ὥστε κοινὰ μὲν ἡμᾶς ὀνόματα τιϑέναι τοῖς πράγμασι, πάϑη δέ γε ἔχειν ἴδια. ἀνάλογα δὲ εἶναι δοκεῖ τοῖς περὶ κριτηρίων λεγομένοις κατὰ τού-- 199 τους τοὺς ἄνδρας καὶ τὰ περὶ τελῶν /) λεγόμενα" διήκει γὰρ τὰ πάϑη καὶ ἐπὶ τὰ τέλη. τῶν γὰρ παϑῶν τὰ μέν ἐστιν ἡδέα, τὰ δὲ ἀλγεινά, τὰ δὲ μεταξύ. καὶ τὰ μὲν ἀλγεινὰ κακά φασιν. εἶἷ- . yat, ὧν τέἔλος ἀλγηδών, τὰ δὲ ἡδέα ἀγαθά, ὧν τέλος ἐστὶν * ἀδιάψευστον ἡδονή, τὰ δὲ μεταξὺ οὔτε ἀγαθὰ οὔτε xaxd, ὧν τέλος τὸ οὔτε ἀγαθὸν οὔτε xaxóv, ὅπερ πάϑος ἐστὶ μεταξὺ ἡδονῆς καὶ ἀλγηδόνος. πάντων οὖν τῶν ὄντων τὰ πάϑη χριτή- 300 ριά ἐστι καὶ τέλη. ζῶμέν τε, φασίν, ἑπόμενοι τούτοις, ἐναργείᾳ τε καὶ εὐδοκήσει προσέχοντες, ἐναργείᾳ μὲν κατὰ τὰ ἄλλα πάϑη, " εὐδοκήσει δὲ κατὰ τὴν ἡδονήν. τοιαῦτα μὲν καὶ οἱ Κυρηναῖκχοί, συστέλλοντες μᾶλλον τὸ κριτήριον παρὰ τοὺς περὶ τὸν Πλά- 412 τωνα" ἐκεῖνοι μὲν γὰρ σύνϑετον αὐτὸ ἐποίουν ἔχ τε ἐναργείας καὶ τοῦ λόγου), οὗτοι δὲ ἐν μόναις αὐτὸ ταῖς ἐναργείαις καὶ τοῖς πάϑεσιν δρίζουσιν. οὐκ ἄποϑεν δὲ τῆς τούτων δόξης ἐοί- 301 χασιν εἶναι καὶ οὗ ἀποφαινόμενοε κριτήριον ὑπάρχειν τῆς ἀλη- ϑείας τὰς αἰσϑήσεις " ὅτι γὰρ ἐγένοντό τινες τὸ τοιοῦτο ἀξιοῦν-- τες, προῦπτον πεποίηκεν “Ἀντίοχος ") ὁ΄“ἀπὸ τῆς ἀκαδημίας ἐν dem eum qui glaucis, aliter qui caeruleis, aliter denique eum qui nigris est oculis, quo fit, ut rebus quidem communia nomina imponamus, proprias autem habeamus affectiones. 199. iis porro Quae de criteriis veritatis ex horum virorum sententia dicuntur, videntur congruere etiam quae iidem * disputant de finibus: nam etiam ad fines pervadunt affectiones. ex affectio- mibus enim alise quidem sunt iucundae, aliae vero molestae, aliae vero intermediae. et molestas quidem dicunt essq malas, qyaram finis est dolor, jucundas autem honas, quarum finis, qui falli non potest, est voluptas; quae autem sunt intermediae nec sunt bonae nec malae, quarum finis nec bomus est nec malus, affectio inter voluptatem et dolorem media. 200. af- fectiones ergo sunt omnium iudices et fiaes, has, inquiunt, in vita sequi- mur, ajtendentes evideutiam et iucunditatem: evidentiam quidem in aliis affectionibus, iucunditatem awtem jn voluptate. haeéP quidem Cyrenaici, a quibus criterium veritatis arctius circumscribitur quam a Platoaicis:, nam illi quidem ipsum faciebant compositum ex evidentia et ratione, isti autem id sola evidentia et affectionibus definiunt. 201. non procul autem ab eorum sententia videntur esse qui pronuntiant veritatem iudicari a sensibus: nam «quod fuerint qui hoc censerent, planmm facit Ántiochus Academicus in se-.
* meminerim me umquam vidisse oculos albos, puto pro λευχόν a Sexto M (quod etiam in versione secutus sum) ylavxov, ut J—— 8 intelligatur, quemadmodum per χαροπόν intelligit χαροποφϑαλμον. e autem χαροπός. color medius inter flavum caesiumque. f) xoci τὰ περὶ τελῶν] notum est ab Cyrenaicis passiones non modo ?o criterio veritatis habitas fuisse, sed etiam in illis omnem rationem Doni malique, fugiendorum et eppetémdorwm fuisse repositam, quate- nus dolorem ex rebus et voluptatem percipimus, cum dolor semper sit dolor, hoc est molestiam afferat, et voluptas non possit sciuncta esse ab iucunditate. confer quae viri docti ad Laértium 2 86 sq. | g) Ex τε ἐναργείας xal τοῦ λόγου] supra sect. 141 sq. — P 412 h) ᾿Δντίοχος de hoc dictum ad 1 Pyrrhon. sect. 235, caeterum ex verbis Antiochi non satis apparet ipsum sententiam Asclepiadis, quam refert, etiam consensu suo approbasse. libri χαγογιχῶν Antiochi, quos Sextus laudat, logicam disciplinam spectarunt haud dubie ut Canonica & δευτέρῳ «ὧν κανονικῶν ῥητῶς γράψας ταῦτα “ἄλλης ἀὲ τις ἦν τῇ ἰατρικῇ μὲν αὐδενὸς δεύτερος, ἁπτόμενος δὲ καὶ φιλοσοφίας, ἐπείϑετο τὰς μὲν αἰσϑήσεις ὄντως καὶ ἀληθῶς ἀντιλήψεις εἶναι, ϑοδλόγῳ δὲ μηδὲν ὅλως ἡμᾶς καταλαμβάνειν". ἔοικε γὰρ. did τούτων ὁ Ἀντίοχος τὴν προειρημένην τιϑέναι στάσιν καὶ Ασκχληπιάδην᾿ σὰν ἰατρὸν ") αἰνίττεσϑαι ἀναιςροῦντα μὲν τὸ ἡγεμονικόν, χατὰ δὲ τὸν αὐτὸν χρόνον αὐτῷ γενόμενον. ἀλλὰ περὶ μὲν τῆς τούξῳον φηρᾶς ") ποικιλώτερον xal xar! ἰδίαν ἐν τοῖς ἰατρικοῖς ὑπομκπή- S084 ἢ) διαξήλθομεν, ὥστε μὴ ἔχειν ἀνάγκην παλινῳδεῖν "). Ἐπί- xougoc^) δὲ δυρῖν ὄνζων τῶν συζυγούντων ἀλλήλοις πραγμάζων, φρχασίας καὶ τῆς δόξης, τούτων τὴν φαντασίαν, ἣν καὶ ἐνάρ- γέιαν καλεῖ, διὰ παντὸς ἀληθῆ φησιν ὑπάρχειν" ὡς γὰρ τὰ , πρῶξκᾳ πάϑη,, κουτέσατι ἡδονὴ καὶ πόγος, ἀπὸ ποιητικῶν TiO, χαὶ πατὰ ταῦτα ποιητικὰ συνίσταται, οἷον 3j μὲν ἡδονὴ ἀπὸ al» ὥδέῳν, ἡ δὲ ἀλγηδὼν ἀπὸ τῶν ἀλγεικῶν, xol οὔτε τὸ τῆς ἠὰάρνῷῇς ποιητικὸν ἐνάξχεταί ποτὲ μὴ εἶναε 7,09 οὔτε τὸ τῇς dA- γυμόνος παρεχτιχὸν μὴ ὑπάρχριν ἀλγεινόν, ἀλλ᾽ dváyxr καὶ τὸ eundo Canonicornm diserte soribens ia haeo verba ''quidam alius, inm gwe- dicina nulli secundns,.et qui attigerat etiam pbilosophiam,, persuasum ba- bebat, sensus quidem re ipsa et vere esse rerum apprehensiones, retioae . autem uihil nos omnino comprehendere", 202. videtur ením per haec Antio- thes dictam iam a mo sectam ponere et Asciepiadem innuers medicum, qui enimae tolebat partem quee priscipetem obtinet fuitque eisdem cum An- tiocho temporibus. sed de illo quidem genere varie et ex instituto trecta- vimus in medicis commentariis, ut eandem recinere oantilenam mon sit ne- sse. 208. Epicurus autem, cum siat duae res intor se coniugatee, nempe / — phantasia et opinio, ex iis phantasiem quem etiam appellat evidentiam, perpetuo dicit esse: déram. quomodo «etim primae affectioues, nempe volu- ptas dolorque, consieut ex efficientíbus et ideo sunt efficientes, «ut voluptas vex incundis et ex molestis dolor, neque i4 quod effieit volaptatem, um- quam continjit non: esse iucundem, neque id quod praebet dolorem, wum- quam non molestum accidit; sed necessé est et quod delectat, esse iucun- Epicuri. alioqui titulus ille communis aliis disciplinis, uti canonica astto- ogorum memorat Plinius 2 17 hist, natural. m ἢ ᾿4ανληπιά ἄην, τὸν lazQor].confer. sect..91,et 380, huius libri, À).ciaph. ud». τῆς zotsov:ponac] de vocabulis tpogas οἱ στώδεαις, quibus '" promiscue noster utitur, dicere me memini ad sect. 49, | 4) ἐν τοῖς "ἰατρωιοῖς ὑσεομνήμασι] hi commehtarii alibi etiam ab auctore lewdati iamdiw:est: quod iaterciderunt. - | m) παλινῳ δεῖν} werbum istud proprie significet eandem cantulenam iterum canere, qui sensus hoc loco exstat, rariorque est quam alter retwactandi ac reoantandi sive (ut Appuleins) recinendi prius dicta illis- «ue «ontraria ponendi, ductss a poéta Btesichoro, qui cum Helenae vituperationem,seripsisset, σταλιζγῳδίᾳ deinde eandem landavit. -Hesy- mhius. πωλινῳδίαν interpretatur Qo» sj προτέρᾳ.ἐκανεΐαν. end recte ^ Aarinus addit: ἢ τὴν προτέραν ῳϑήν. e:.
, m) Eníxoupoc] Plutarchus 4 de placitis philosophor. c. 9: 'Erzíxovooc πᾶσαν αἴσϑησιν xe) σεῶσαν φαντασίαν ἀϊηϑῆ, εῶν dé δοξῶκ τὰς μὲν snc, τὸς δὲ ψευδεῖς..plura viri docti ad Lucretium 4 480 aq. Laer- aim 10 31.sq. et psee omnibus Gassendus in philosophia Gargettii huius philosophi. confezandus et noster infra sect,.388 et lib. 2 adversus Lo- dginss-4091, 9. ἬΝ ADVERSUS 1,0GI008 ΠΑΡ. VII). E d déo» $69, καὶ τὸ diyevóv ἀλγαῦν ὃν τὴν φύσιν ^) ὑποόκεῖσθισι" οὕτω καὶ ἐπὶ τῶν φαντασιῶν παϑῶν περὶ ἡμᾶς οὐσῶν «à ποιητι- μὰν ἑκάστου αὐτῶν πάντη τε καὶ πάντως φανταστόν ἐστιν. O οὔκ. ἐνδέχεταε ὃν φανταστὸν μὴ ὑπάρχειν κατὰ ἀλήϑιοιν τοιοῦ-- · τοῦ οἷον φαίνεξαι ποιητικὸν φαντασίας καϑεστάναι. καὶ ἐπὶ sedit Xx μέρος τὸ παραπλήσιον χρὴ λογίζεσθοωμ τὸ γὰρ' δρατῶν, αὐ μάνον «paóvczas δρατόν, ἀλλὰ καὶ ἐσεὶ τοιοῦτον ὁποῖον φαίμεται. ναὶ τὸ ἀκουστὸν οὐ μόνον φαένεται ἀκουσεόν. ἀλλὰ wel σαῖς ἀληθείαις τοιοῦτον ὑπῆρχε, καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων ὥσαύδος. yior- P 418 τῶι οὖν πᾶσαι αἱ φαντααίαι ἀληϑεῖς eni κατὰ λόγον. «εἰ. γὰρ 206 ἀληϑὺς φαέγετα, φορτααία, φασὶν οἱ Ἐπικούρειοι, ὅταν τοῦ ὑπάρχοντός γε}) xal «ar! αὐτὸ «0 ὑπάρχον ψίνηται, πᾶσα δὲ φαντασία «ἀπὸ ὑπᾶρχοντας τοῦ φανταάτοῦ καὶ κατ᾽ αὐνὸ τὸ, φα»ταστὸν συνίσταται, πᾶσα. «ecd rey» φαντασία. ἐσοὶν ἀληϑής. ἐξαπατῷ "δὲ ἐκίρυς ἢ διαφορὰ τῶν ἀπὸ τοῦ ever efl 206 σϑηκοῦ, αἷον δρατοῦ, ᾿δακουσῶν τιροσπίπτειν φωνεκσιῶν, καθ᾿ ἥν. ἢ ἀλλοιόχρουν ἢ ἀλλοιόσχημον 4j ἄλλως σκὺς ἐξδηλλωχμένον φαίνεται τὸ ὑποχείμενην" ὡπενόησαν γὰρ ὅτι τῶν οὕτω. ρουσῶν καὶ μαλομέκων 'ιφανεασιῶν dei τῆν μέν τενα ἀληϑῇ εἶναι; τὴν δ᾽ ἐχ φῶν ἐναντίων ψευδῆ τυγχάνειν, nto ἐστὶν εὔηθες xmi ἀνδρῶν μὴ συνορώντων τὴν 4v ταῖς οὖσι φύσιν.,οὐ gli ὅλαν δρᾶκαι «ὸ στερέμνιον, ἅνα ἐπὶ φὥῶν. δρειτῶν. ποιώμόϑα σὸν ᾿ λύγον, ἀλλὰ “τὸ χρῶμα τοῦ 'στερεμνίαυ. τοῦ δὲ χρώματος dà μέν ἐστιν ἐπ᾿ αὐτοῦ τοῦ στερεμνίαυ, κροιϑἅπερ ἐπὶ τῶν σύμέγγυς - καὶ ἐκ τοῦ μετρίου διαστήματος βλεπομένων’ τὸ δ᾽ ἐκτὸς τοῦ dum, et quod délore afficit, melestum 0666: ite etiem in adia ' 0e wffectiomibus quae sunt in nobis, id quod esf woiwscniusque iefis ef- felehs, est omni retione et. onmino eiusmodi vt cadat sub phastasiam. quod quideni cum cadat sub phantasiam), non potest re vera non esse tale cnius- modi -eidetur, nempe effitiens phbantasiae. 201. atque. ita cogituudum est de wingulis: nam qued est aspectabile, non solum videtur aspeetébile, sed est etiam tale quale videtur; et.andibile non solum videtnr awdibile, sed wet vim re vera tale, et in aliis símiliter. est ergo. omnis phantesía vera wet Telione destiteitor baec sententia. 305. si enim ea videtur phantasia, eiuwt SHpicurei, quee generatur ab.re quae exist et convenieater ipsi réi quae eristit, duni autem jhantasle geuerttür ab re existente et cadente sub yhawasiam codiveniemterque illi-i1psi roi seb pliautesiam citlenti; necessario vera est omnis phantasia. 206. nonsullos sutem decipit diversitas visortrm wive:phentasiarum 'quae videntur offerri ab eodem sensi, vetbi "gratie -«b προς, ite ut videatar subiectum elterius coloris aut alterius figeree est aliquo alio. modo mutatwm: existimarant enim, ex bis viis quao sic 4Gfiéfnàt et iater so pugnant, aliquod quidem esse verum, quodcumque eu- 4em ἘΣ cohtratiis, falyhm. quód quidem stulte ita dicitur ab hominibus re- rum naturam non considerantibus. 207. nou enim totum perspicitur solidum, πὶ exempli gausa verba faciamus de espectáhilibus, sed color.solidi. celor autem -elius est. in ipso solido atque.adeo in iis quae.ex propinquo eer- mostur et ex mediocti intervallo; alius extra solidum οἱ, in locis ultorio- .. 0) τὸ ἀλγεινὸν ἀλγοῦν ὃν τὴν φύσιν] ita Ἰομαιήκιαι. 9 ms Vratislew, pro ἀλγεινόν bis repetito, quod in editis erat. A p) ἀπὸ τοῦ ὑπάρχοντος) ita me' Ciz. et mox "yim, cwm in editisP 418 slesidenttur iantioulus -logaturque yéyasen.:!
*- , 'στερεμνίου) xdy τοῖς ἐφεξῆς τόποις ὑποχείμενον, καϑάπερ ἐπὶ τῶν ἐκ. μακροῦ. διαστήματος ϑεωρουμέγων, τοῦτο "δὲ àv τῷ μεταξὺ ἐξαλλαττόμενον xal ἴδιον ἀναδεχόμενον σχῆμα τοιαύτην. ἀναδίδωσι φαντασίαν, ὅποῖον καὶ αὐτὸ xav! ἀλήϑειαν ὑπόχει- 908zc0i. ὅνπερ οὖν τρόπον οὔτε ἡ iv τῷ κρουομένῳ χαλκώματι ωνὴ ἐξακρύεταε οὔτε ἥ ἐν τῷ στόματι τοῦ κεχραγότος, ἀλλ᾽ 7j προσπίπτουσα τῇ ἡμετέρᾳ αἰσδήσει" καὶ ὡς οὐδείς qno τὸν ἐξ ἀποστήματος μιχρᾶς ἀκούοντα φωνῆς ψευδῶς ἀκούειν, ἐπείπερ σύνεγγυς ἐλϑὼν ὡς μείζονος ταύτης ἀντιλαμβάνεται" οὕτως οὐκ ἂν εἴποιμε ψεύδεσθαι τὴν ὄψιν, ὅτι ἐκ μακροῦ μὲν διαστήματος μικρὰν δρᾷ τὸν πύργον καὶ στρογγύλον"), ἐκ δὲ τοῦ σύνεγγυς 209 μείζονα καὶ τετράγωνον,. ἀλλὰ μᾶλλον ἀληϑεύειν, ὅτε καὶ ὅτε φαίνεται μικρὸν αὐτῇ τὸ αἰσϑητὸν καὶ τοιϑυτόσχημον, ὄντως ἐστὶ μιζρὸν καὶ τοιουτόσχημον, τῇ διὰ τοῦ ἀέρος φορᾷ ἀπο- ϑραυομένων τῶν κατὰ τὰ εἴδωλα περάτων" καὶ ὅτε μέγα ") πά- λὲν «καὶ ἀλλοιόσχημον, πάλιν ὁμοίως μέγα καὶ ἀλλοιόσχημον, ἤδη μέντοι οὐ τὸ αὐτὸ ἀμφότερα καϑεστώς. τοῦτο γὰρ τῆς * διαστρόφου λοιπόν ἔστι δόξης οἴεσθαι"), ὅτι τὸ αὐτὸ ἣν τό τε éx τοῦ σύνεγγυς καὶ τὸ πόρρωϑεν ϑεωρούμενον φαγταστόν. al- σϑήσεως δὲ ἴδιον ὑπῆρχε τοῦ παρόντος μόνον καὶ κινοῦντος αὐτὴν ἀντιλαμβάνεσθαι, οἷον χρώματος, οὐχὶ δὲ τὸ διακρένγειν, ὅτε ἄλλο μέν ἐστε. τὸ ἐνθάδε, ἄλλο δὲ τὸ ἐνθάδε ὑποκείμενον.
διόπερ oí μὲν φαντασίαι διὰ ταῦτα πᾶσαί εἶσιν ἀληϑεῖς. " ἀλλ᾽ αἱ δόξαι εἶχόν τινα διαφοράν ")* τούτων γὰρ αἱ μὲν ἦσαν ἀληribus se offerens, sicut in iis quae ex longo cernuntur intervallo; hic nempe intercedente distantia mutafus et propriam suscipiens figuram tale reddit visum, quale ipsum quoque «e vera oculis subiicitur. 208. quomodo ergo neque vox exauditur quae est im aere quod pulsatur, neque quaó ia ore eius qui est vociferatus, sed qnae in nostrum sensum incurrit; et quamodo nemo dicit eum qui parvam ex intervallo audit vocem, falso audire, qmo- njam cum prope venerit, eam percipit tamquam maiorem; ita nec visum falli dixerim, quod ex longo intervallo parvam videat turrim et retundem, ex propinquo autem meiorem et quadratam, 209. sed potius esse verum, quoniam et quando parvam videtur sensile et huiusmodi figurae, revera parvum et huiusmodi figurae est, adr protensioue ereptis visui ac velut: detritis simulacrorum extremis, et rursus quando magaum et alferins figurae videtur, similiter magnum et alterius figurae esqo, cum iam utrumqne. non sit idem. illud vero perversae est opinionis, existimare quod idem sit quod ex propinquo et quod. procul ceraitur, 210. proprium autem sensms qst, id solum apprehendere quod est praesens et quod ipsum movet, verbi causa colorem, non autem discernere quod aliud est quod híc, aliud vero qued bic oculis subiicitnr, quamobrem phantasiae quidem propterea suat omaes PA verae, sed opiniones habent aliquam differentiam: ex iis enim aliae quidem 4) τὸ δ᾽ ἐχτὸς τοῦ στερεμνέου] consulendus Laértius 10 49. | r) μικρὸν ὁρᾷ τὸν —— χαὶ στρογγύλον] lib. 1 Pyrrhon. sect, 118.
4) xal ὕτε μέγα] ita legendum e mss pro xol Ort, ut paullo ante: καὶ ὅτε φαένεται μιχρόν. | t) τοῦτο γὰρ τῆς διασερόφου λοιπόν ἔστε δόξης οἴεσθαι] in editis per- peram δοξῆς. Lucretius 4 814 deinde adopinemur de signis maxima. parvis, me ac nos in fraudem induimus, frustramur et ipsi. w) ἀλλ᾽ αἱ δόξαι εἶχόν τινα διαφορα»] ita. supplendus hic locus ex ADVERSUS LOGICOR (Lib. VII].. 888 ϑεῖς, αἱ δὲ ψευδεῖς, “ἐπείπερ κρίσεις καϑεστᾶσιν ἡμῶν “ἐπὶ ταῖς φαντασίαις. κρίνομεν δὲ τὰ μὲν ὀρθῶς, và δὲ μοχϑηρῶς, ἤτοι παρὰ τὸ προστιϑένω τι καὶ προσνέμεεν ταῖς φαντασίαις ἢ "naQ 10 ἀφαιρεῖν τι τούτων xai χοινῶς καταψεύδεσϑαι τῆς ἀλόγου αἰσθήσεως. οὐκοῦν τῶν δοξῶν xarà τὸν. Eníxovgoy αἷ μὲν ἀλῃ- 9311 ϑεῖς εἶσεν.),. αἱ δὲ ψευδεῖς" ἀληϑεῖς μὲν αἵ τε ἐπι ἀρτυρού--. μεναι ") καὶ οὐκ ἀντιμαρτυρούμεναι. πρὸς ác ἐναργεῖ E*) Ψευ- δεῖς. δὲ di τε ἀντιμαρτυρούμεναι. καὶ οὐκ ἱπϊμαρτυρούμεναι πρὸς. τῆς ἐναργείας. ἔστε δὲ ἐπιμαρτύρησις μὲν κατάληψις δι᾽ ἔναρ- 212 γείας τοῦ τὸ δοξαζόμενον 4) τοιοῦτον εἶναι, ὑποῖόν ποτε ἐδοξά- ζετο, οἷον Πλάτωνος μακρόϑεν προσιόντος εἰκάζω μὲν καὶ do- ξάζω. παρὰ τὸ διάστημα, ὅτι ὃ Πλάτων ἐστέ)" προσπελάσαν- "T τος δὲ αὐτρῦ προσεμαρτυρήϑη ὅτε Πλάτων ἐστὶ συναιρεϑέντης τοῦ διαστήματος. καὶ ἐπεμαρτυρήϑη 2) δι᾿ αὐκῆς τῆς ἐναργξείας. οὐκ ἀντιμαρτύρησις δέ ἐστιν ἀκολόυϑία τοῦ ἡπυστάϑέντος καὶ 218 δοξασϑέντος ἀδήλου τῷ φαινομένῳ,. οἷον ὃ Ἐπίκουρος λέγων ᾿ εἶναι χκεγόν ^s ὅπερ ἐστὶν᾽ ᾿ἄδηλον ᾿; πιστοῦται p óc ἐναργοῦς πρά- ypuroc τοῦτο τῆς κινήσεως" μὴ ὄντος γὰρ κενοῦ οὐδὲ κίνησις ὥφειλεν εἶναι, τύπον μὴ,ἔχοντος τοῦ κινουμένου σώματος εἰς ὃν περιστήσεται διὰ τὸ πάντα πλήρη εἶναι καὶ ναστά. ὥστε τῷ ιϊ δοξασϑέντι ἀδήλῳ μὴ ἀντιμαρτυρεῖν τὸ, Φαινόμενον͵ κινήσεως οὔσης. ἢ “μέντοι ἀντιμαρτύρησις μαχόμενόν͵ τί ἐστι τῇ οὐκ ἀν- τ" τεμαρτυρήσει" ἦν γὰρ ἀνασκχευὴ “) τοῦ φαινομένου τῷ ὑποσταsunt verae, aliae vero falsae, quandoquidem illae noatra sunt de pbanta- siis iudicia, iudicamus autem alia qnidem recte, alia vero prave, aut quod phentasiis aliquid addamus et ajtribuamus, aut quod iis aliquid adimamus et communiter sensum rationis expertem oneremus mendgcio. 211. ex Epicuri ergo sénfentia opinionum aliae quídem sunt verae, aliae vero falsae: vergé quidei, quibus evidentia suffragatur et non refragatur, falsae vero, quibus refregatur et non suffragatur evidentia, 212. est Autem suffragatio sive at- féstatio comprehensio evidens, quod id quod opinamur, tale sit quale opi- mamur: ut Platone procul accedente coniicio quidem et opinor interposito inftérvallo quod sit Plato; cum autem ipse appropinquarit, fit attestatio qued sit Plato, sublato iam iutervallo, suffragante ipsa evidentia, 213. non- refragatio autem est consequentia rei inevidentis, quam ex evidenti suppo- abmus et opinamur, ut Epicurus cum dicit esse insme, quod quidem est iwevillens, hoc probat per rem evidentem, némpe per motum: nam si non sit inane, nec debet esse motus, quoniam corpus movendum destituitur 060 ie quem se recipiet, quadüoquidera plena omnia pressaque sunt. 214. quo fit ut-inevidenti illi quod opinione conceptum est, non refragetur evidens, datur enim motus, est autem refragatio oppositum quid nonrefragationi, siquidem est coóversio rei evidentis una cum inevidente quae supponitur, interprete, ut vidit eliam praeclarus vir Petrus Gassendus: nam in edi- tis male verba a£ δόξαι desiderabantur, x) δοξῶν αἱ μὲν ἀληϑεῖς) confer nostrum infra lib, 2 contra Logicos δὲς sect. 9. Laeértium 10 34. M fae y) αἴ τὲ ἐπιμαρτυρούμεναι) idem Laértius 10 50 sq.! ' zx) πρὸς τῆς ἐναργείας} me Cia. πρὸς τάς, minus bene, , a) tot τὸ dofaloutrov] idem. ms Ciz. perperam τοῦτο. ὅτι πλάττων doit) cum articulo ms Ciz. ὁ Haga [quem insersimus] Ὁ) ἐπεμαρτνρήϑη] ita msa pro ἐπιμαρτυρήϑη. pi εἶναι χεγὸν -- 4 φειστοῦται confer. Laürtium 10 40. nostrum iof. 1 2 contra Logicos. sect. 927. e) ἦν γὰρ ἀγασχενυὴ) Gassendus ad Canonica Epiewi illusteane hune - ϑέντι ἀδήλῳ, οἷον ὃ Zroixóg!) λέγει, μὴ εἶναι κενόν, ἄδηλόν Tt ἀξιῶν. τούτῳ δὲ οὕτως ὑποσταϑέντι ὀφείλεε τὸ φαενόριενον συγανασκχευάζεσθαι, φημὶ δ᾽ ἢ κίνησις" μὴ ὄντος γὰρ κενοῦ xarà ἀνάγκην οὐδὲ κίνησις 9) γίγνεται κατὰ τὸν ἤδη προδεϑηλω- ἠδιμένον ἡμῖν τρόπον. ὡσαύτως δὲ καὶ) 5 οὐκ ἐπιμαρτύρησις ἀντίξους ἐστὶ τῇ ἐπιμαρτυρήσεο᾽ ἣν γὰρ ὑπόπτωσις Ow ἔναρ- . γέίας τοῦ ἐὸ δοξαζόμενον μὴ εἶναι τοιοῦταν Onoióv περ ἐδοξά- P 41S το, οἷον πόρρωθδι, τινος προϊόντος εἰκάζομεν παρὰ τὸ διά- χ ἤλάτωνα εἶναι, ἀλλὰ συναιρεϑέντος τοῦ διαστήρεατος τοῦς ἔγνωμεν δι ἐνγαργείαφ ὅτε οὐκ ἔστι Ἡλάτων,. καὶ γέγονε τὸ τοι- σῦτον σὐχκ ἐπιμαρτύρησις" o) yüp ἐπεμαρτυρήϑη ") τῷ. φαινο- 216 μόλῃ! τὸ ϑοδαζόμενον. ὅϑεν 4$ μὲν ἐπιμαρτύρησις καὶ o)x ἀντι- '. μαρτύρησις τοῦ ἀληϑὲς εἶναί π ἔστι κρερήριον, ἢ δὲ οὐκ ἐπε- ᾿ς μαρτύρησις καὶ ἀντιμαρτύρησις τοῦ ψεῦδος εἶναι. πάντων δὲ ες κρηπὶς καὶ ϑεμέλιον ") ἡ ἐνάργεια, τοιοῦτο. μὲν xal κατὰ τὸν 3117 Ἐπ ίχουρόν ἐστι χριτήρισν. οἵ δὲ περὶ τὸν ““ριστοτέλη καὶ , Θεόφραστον καὶ κοινῶς οἵ περιπατητιχοί, διττῆς οὔσης κατὰ τὸ ἀνωτάτω τῆς τῶν πρἀγμάτων φύφεως, ἐπεὶ τὰ μέν, καϑὺς αι Stoicus dicit non ease inaue, stàthitque adeo aliqnid inevidens, cum. hoe ifa supposito necesse est coüverti rem evidentem, nempe motum. nam δὴ don ^it joane, necessario ne erit qnidem motus, ut iam est declaratum, 715. similiter monsaffragatio soffragationi opposita est; est enim subveirsio opiaüioafy' per evidentinni fatta, 404 coRatdt rew quam opinati enarap 200 esse talem qualem opinioue nobis finximus, nt quopiam procul accedente ex intérvalli ratione cónficimus eum esse Plátonem, sed sublato intervallo éügmósciiws per evidehtiam quod non sit Plato. haec est non süffragatio: ójinioni ením res evidens non suffragatur. 2916. quamobrem suffragatio qui- dem et nonreffagatid criterium est quo verum esse quid exploratur. at non- sulirégátio et refragatio est críterium falsitatis. oiniium antem basis ef fan- damentum est evidentià, ex Epicuri ergo sententia críterium veri falsigne «εἰ eiusmodi. 217. Aristóteles autem. et Theophrastus et commnniter Peri- patetici, cum ait duplex in universum retum natura, quoniam alia qnidem, sicut prius dixi, sint seusilia, alia antem quae mente percipiuntur, ipsi Sexti locum. legit. συνᾳκασχευΐ, ut mox sequitur ὀφείλει τὸ. φαινόμενον συνανασκεναζεσϑαι, ἃς fatcor magis perspicuum illud esse, itaque et im —— aum secutus.,, licet zefragantibus. codicibus in texta. Graqce po- mere nolui. Dp n T — f£) 9 Ztuixér]). sententia Stoicorum, nihil in muado esse vacuum, quta auiem mundum περικΑχυμέγην εἶναι. τὸ. XAXGM ἄπειρομ. vida quae. viri docta ad Laert. 3 140,. ἀθῶον ὐταμοῖ — Ἔ . 5} φημ δ᾽ ἡ. χόνησις, μὴ ὄντος γὰρ' κενοῦ. χοτὰ ἀνάγκη» οὐδὲ suoi] ita hic locus legitur et mpeg in mss, nam in editis erat, qui ϑή. et χυγοῦ κατὰ ἀγάγχην, οὐδὲ χίγησις. dE S. ἢ) ὡσαύτως δὲ xol] illud xa( e ms Ciz. revocavi. - v PAIS ὃ) ἐπεμαρτυρήϑηΪ ita mss pro ἐπιμαρτυρήϑη. TI . k) xal ϑεμέλιο»} ms Cia. ϑεμέλιος, notum est. dioi- rumque, prout vocabulum substsetivum ietelligitue λέῶϑε νεῖ οχοδόμημι. — ^ 7 δ) oi δὲ περὶ τὸν Morotorfi] ms Vrátilave) *4oigrorfl», quad bst οὐ εἶν Atticum. cuateru hànc Peri pátétitae stiiüIae sententiarti do duplici veritatis criterio tangit Fierychlos illustris; at. ἐκ Laërtii $796 ita de Nyitotéle: χριτηρίὸν δὲ τῆς ἀληϑείϊος TO? μὲν xceri φαντασίαν ἐνεργδγ-. ἄτων τὴν αἴσϑησιν ἀπεφήνατο, sap^di ἠϑιχῶν, τὰ πεσὶ πόλιν xe πεῤὲ pv πυρὶ νόμους, 40r νοῦν. 7" ΝΣ itv, αἴσϑηεά ἐστι, τὰ ϑὲ νοητά, διττὸν καὶ οὐτοὶ τὸ xgr-— o» ἀπολείπουσιν, αἴσϑησιν μὲν τῶν — γόησιν. δὲ γοητῶν,. κοινὸν δὲ ἀμφοτέρων, ὡς ἔλεγεν ὃ Θεόφρασαϑυ,318 Ψαργές "). τάξει pé»! οὖν πρῶτόν ἐστε τὸ ἄλογον καὶ ὠναπό- ro» κριτήριον αἴσϑησις, δυνάμει δὲ ὃ vote, εἰ καὶ τῇ τάδει ρεύειν δὸόκεῖ παρὰ vq» αἴσφησιν ἢ. ἀπὸ μὲν γὰρ τῶν αὖ- 410 τῶν κινεῖταε 7 αἴσϑησις, ἀπὸ δὲ τῆς κανὰ ἐνάργειαν πορὲ αδοϑησιν ^) κινήσεως ἐπιγένεταί τε κατὰ ψυχὴν κίνημα τοῖς τόδε xo. βελείοσι καὶ ἐξ αὐτῶν δυναμένοις xeveioSa: δῴσες, y μνήμη τὲ καὶ φαντασία καλεῖταε παρ᾽ adxoig, μνήμη, μὸν. περὸ τὴν αἴσϑησὶν πάϑους, φαντασίά δὲ τοῦ ἐμποεήσανγϑδο ἀἰσϑήσει τὸ πάϑος αἰσϑητοῦ. διόπερ Üywe τὸ veroUTov ἀφῶ 330 ἣν κίνημά φασι" xal ὃν τρόπον ἐκεῖνο; φηκὲ δὲ τὸ iyvog"), τινός τε γίνεται καὶ ἀπό τινος“; ὑπό τίνος μὲν olov νῆᾳ ποδὺς ἐπερείσεως, ἀπό᾽ τινος δέ, ὥσπέρ τοῦ Δίωνος 7) otee — τὸ προειρημένον τῆς ψυχῆς κίνημα δφ᾽ οὗ μὲν γίνεται ὥσπερ, ztegb τὴν αἴσϑησιν πάϑους, ἀφ᾽ οὗ δὲ καϑώπεῦ τοῦ αἰσθὴη jue duplex admittunt. critetiüin, nempo sónsuin quide sensilium, intel- Miam'aatem eorum qnae mente percipiuntur, 218. amborum autem, u$ bat Theophrasius, oommune evidentiam. atque ordine qnidem primüuhk à ratſonis expéty ot non demonstrabile criterinra est sensus, potesteté: ὧν Réhmaáni. est' ménà, lioóf sectudum ordime lgoum vídetur teuere «m 1. 289. naní a sénsilihms quidem movetur $ensus, sb evidenti autem sensus movetur anina ía melioribus et praestantioribus et quae ex se sri possunt animalibas, quae quidem in ipsis appelletur memoria et tasia; memoria quidem. affectiouis quae est in sensu, phantasia autem 'ensilis quae alfectionem sensui ingenerat, 220. quamo dicunt eius-. metionem similem esse vestigio, et quomodo illud, vestigium inquam, er aliquid et ab aliquo, per aliquid quidem, ut per pedis impressio- , &b aliquo autem, ut a Dione; ita etiam praedicta animae motio fit em per aliquid, nempe per affectionem in sensu; ab aliqno autem,.
) χοινὸν δὲ ἀμφοίέῤων» τὸ ἐναῤγέξφ) ita melius edfti quam xóiyDy, ut im ms Ciz. recte autem 'Theophrastus evidentiam criterio utrique, ibus et, meriti commune criterium fecit, cum &on minus deta? dvi 1ὰ meníis aperta iudicio quam sensibus evidenfer appáréns. $énsus$ m — iudicabat Aristoteles negans quicquai ab intelligentia ptehendi quod non a sensuum aliquo perceptum esset, quod proxz eiiam: Claudio Ptolemaeo in lib, de iudicaridi fácultate, attümet u$.esse tantum instrumenti loco, artificem auténi mehtém, scholae paíeticae sententia est infra sect, 226, ex qua Aristoclés apud Ea-. um 14 21] Praeparat. evangel. p. 769 sensus in veritatis indagsfidné ert retibus et instrumentis venatoriis, rationem canibus, τοῖς xtok ᾿ παρὰ τὴν αἴσϑησιν} ifa recte editi, neque àsseütioft Sálmdslo 'quf odice suo, adnotaverat legendum ese' παρὰ πρώτην. περὶ τὴν aloOnotb] ἀνε Vratisluv, παρά, quod ek superiore lóco.:. ear repefitunr, — ' - | did puc!
ἴχνος] Stoici appellabant εύπωσιν ἐν ψυχῇ. infra sect. 299: ἐξ ἜΦ νι: ὑπό τινὸς xal ἀπό τινος} distinctio qualis est quando σε θεῶν (-.— is aliud esse noster dicit ὑφ᾽ οὗ, alind ἀφ᾽ ob: hóc poitétées cao: efficientem principilerà detiotat, illud alteràümm próximam, qua vélet "umento causa ista principalis utitur, — EE τοῦ dímrog] usitathrà Θεα δῶν seriptoriBuil' hoo tiórhine prc quelibet uti, ut dictum lib. 1 Pyrrhon, sect. 189. sic infra toe Jie —* .36. —. SEXTI EMPIRICI 491 τοῦ, πρὸς δ. καὶ ὁμοιότητά τινα σώζει. τοῦτο δὲ πάλεν τὸ κίνημα, Ῥ4Ιθὅπερ μνήμη τε καὶ φαντασίω καλεῖται, εἶχεν ἐν ἑαυτῷ τρίτον ἐπιγινόμενον ἄλλο. κίνημα τὸ Tijg. λογικῆς φαντασίας, κατὰ κρί- σιν λοιπὸν καὶ προαίρεσιν τὴν ἡμετέραν συμβαῖνον" ὅπερ κίνημα διάνοιά τε καὶ νοῦς) προσαγορεύεται, οἷον ὅταν τις προσπε- σόντος κατ᾽ ἐνάργειαν Δίωνος πάϑῃ πως τὴν αἴσϑησιν καὶ τραπῇ, ὑπὸ δὲ τοῦ περὶ τὴν αἰσϑησιν πάϑους ἐννέμηταί τις αὐτοῦ. τῇ ψυχῇ φαντασία, ἣν καὶ μνήμην πρότεῤον ἐλέγομεν 222 xol ἴχνει παραπλήσιον ὑπάρχειν, ἀπὸ δὲ ταύτης τῆς φαντασίας ἑκούσίως ἀναζωγραφῇ αὑτῷ καὶ ἀναπλάσσῃ φάντασμα καϑάπερ τὸν γενικὸν ἀνϑρωπον" τὸ γὰρ δὴ τοιοῦτο κίνημα τῆς ψυχῆς ..xacà διαφόρους ἐπιβολὰς οἱ περιπατητικοὶ τῶν φιλοσόφων διά- γοιάν τε καὶ νοῦν ὀνομάζουσι, κατὰ μὲν τὸ δύνασϑαι διάνοιαν, 293 xarà δὲ ἐνέργειαν «νοῦν "). ὅταν μὲν γὰρ δύνηται τοῦτον ποειεῖ- σϑαι τὸν ἀναπλασμὸν ψυχή, τουτέστιν, πεφύχοι “), διάνοια xa- λεῖσαε" ὅταν δὲ ἐνεργητικῶς ") ἤδη ποιῇ, νοῦς ὀνομάζεται. ἀπὸ μέντοι τοῦ νοῦ καὶ τῆς διανοήσεως συνίσταται 7 τε ἔγνοια καὶ ἐπιστήμη καὶ τέχνη. διανόησις μὲν γὰρ γίνεταε ὁτὲ μὲν τῶν 5294 κατὰ μέρος εἰδῶν. ὁτὲ δὲ τῶν τε εἰδῶν. καὶ τῶν γενῶν. ἀλλ᾽ ὃ μὲν ἀϑροισμὸς τῶν τοιούτων τοῦ νοῦ φαντασμάτων καὶ 7j συγκε- φαλαίωσις τῶν ἐπὶ μέρους εἷς τὸ καϑόλου ἔννοια καλεῖται. ἐν δὲ : τῷ ἀϑροισμῷ τούτῳ καὶ τῇ συγκεφαλαιώσει τελευταῖον ὑφίστα-᾿ ται ἥ τε ἐπιστήμη καὶ τέχνη" ἐπιστήμη μὲν τὸ ἀχριβὲς καὶ nenpe a sensili, cuius etiam conservat quandam. similitudinem. 9291. haec autem rursus motio, quae vocatur memoria et phantasia, habet in se ter-. tiam aliam accedentem motionem phantasiae ratione praeditae, quae denique fit ex iudicio et nostra electione. quae quidem motio appellatur mentis co- gitatio, ut quando quispiam, evidenter conspiciendum praebente se Dione, sensu quodammodo fuit effectus et commotus, ab affectione hac quae est in seusu, eius auinrae aliqua ingeneratur phantasia, quam panllo ante memo- riam et vestigio similem esse diximus, 222. ex hac autem phantasia sibi, voluntarie depingit et effingit phantasma seu visum, ut hominem ἔῃ genere: hanc enim animae motionem ex diversis applicationibus Peripatetici philo- - sophi nominant cogitationem et mentem seu intelligentiam, ex opinione qui- dem cogitationem, ex evidentia autem mentem seu intelligentiam. 923. nam quando potest quidem anima efficere effictionem huiusmodi, hoc est, quando in ea nascitur, appellatur cogitatio; quando autem actu iam operatur, ap- pellatur intelligentia. ex intelligentia autem et cogitatione consistit nodo et scientia et ars. est enim cogitatio aliquando quidem formarum singula- ,rium, aliquando autem formarum in genere, 221. sed eiusmodi phantasma- fum sive visorum intelligentiae congeries et singularium in summam reda- ctio ad id quod est universe et in genere, appellatur notio. in hac aufem congerie et ad summam redactione postremum consistit scientia et ars.
scientia quidem, quae habet quod sit accurata et perfecta et quod labi non