SigPhi · Sextus Empiricus

Opera Graece et Latine (Pyrrhoniae institutiones; Contra mathematicos; Contra philosophos)

Page 40 of 94

ι δήπουϑεν ὅτι οὐδὲ τὸ πνεῦμα φύσιν ἔχει πρὺς τοῦτο ἐπιτη δέιον, λεπτομερέστερον καὶ εὔρουν παρὰ τὰ τοιαῦτα τῶν σωμάτων δ10 ὑπάρχον. ναί" ἀλλ᾽ οὐ κυρίως ἢ- - τύπωσίς ἐστιν ἡ φαντασία, fs δὲ ἑτεροίωσις τῆς διανοίας. ὃ πώλεν τοῦ προτέρου χεῖρον Ir. τῶν γὰρ ἑτεροιώσεων 7) μέν τίς ἐστι κατὰ πάϑος, ἡ δὲ ὡς. τοῦ ὑποκχειμένου" καὶ κατὰ πάϑος μὲν οἷον εἰ ὃ — κατ᾿ οὐσίαν καὶ pop ὑποκείμενος ἀνδριὰς παρὰ μέρος osé uiv ϑερμαίνοιτο, τοῦ Mov, προσλάμψαντος, ὁτὲ δὲ ψύχαιτο »v- πτὸς δρόσου καταπιπτούσης" * ὡς ἀλλαγὴ δὲ τοῦ ὑπσοχειμένου, καϑάπερ εἰ χωνευϑ εὶς οὗτος ὃ ἀνδριὰς σφριῖρα χάλκειος γένοιξο.. 871 εἰ οὖν ξερό της δῆς ψυχῆς. ἐστιν ἢ φαντασίω, ἤτοι κατὰ n&- ϑὸς ψιλῶς ἔστιν ἑτεροίωσις ἢ κατὰ ἀλλαγὴν τοῦ ὑποκειμένου. καὶ εἰ μὲν κατὰ πάϑος! ina xaià τὰς διαφόρους φαντασίας πάϑος διάφορόν ἔστε, τὸ νέον πάθος κἀλλάσσει τὸ ἀρχαιότερον" καὶ οὕτως οὐκ ἔσται κατοχή τινὸς πράγματος negl τὴν διάνοιαν. ὅπερ ἄτοπον. d δὲ ἀλλαγὴ τοῦ ὑποχειμένου, ἅμα τῷ φαντασίαν τινὸς λαβεῖν ἢ ψυχὴ ἑτεροιουμένη ἐχβήσετωι τοῦ ψυχὴ τυγχάraonlum (animum) posse custodire nnam solam phantasiae impressionem: mam equa est crassior spiraculo; sed si in eam firmiter iimmissus fuerit di- gius, numquam visa est custodire eam quae ex firma illa imiissione fit, impressionem. 315. quamquam quid dico aquam, cnm etiam mollissima cera «nae iam solida ex cqncretione fieri incipit, ab aliquo impressau celeriter smecipit propter humorem, sed non continet fignram? si ergo ipsum corpus, «uod si comparetur cum agua, compactum est, vix ac ne vix quidein potest figuras quasdam «conservare, patet quod nec spiracolum aptam ad hoc habet naturam, cum sit subtiljus et magis fluidum quam haéc corpora. 376. at, &squient, phantasia non est proprie impressio, sed sola mentis "alteratio; quod rorsus est longo peius priore. nam alterationum dla est ex affectione, alia ut subiecti mutatio: et ex affectione quidem, ut si haec quae ocnlis subiicitur eadem et essentia et forma statua per vices aliquaudo quidem calescat sele illucente, aliquaudo autem frigescat nocin rore decidente; wt matatio antem snbiecti, nt si haec fusa statuà fiat globus aeneus. 377, si ergo phantasia est alteratio animae, aut ex sola affectione est alteratio, ' aut ex mutatione subiecti. et si ex affectione est quidein, quoniam pro vi- , sorum phantasiae diversitate diversa est affectio, uova affectio mutat vefe- rein, et ita non retinebitrr res ulla iu cogitatione; quod qnidem est ab- surdum. sin autem subiecti mutatio comtinget, simul atquo amima alicuius P) κηρός, στερρὸς ἤδη κατὰ σύγχρισιν ὑπάρχων, iu editis male inter- punctío erat post στερρός, quod e mas Ciz. correxi. | 4) ἔχει τύπους] ita recte mss pro τόπους.

r).dààÀ' ov κυρίως] hactenus Cleanthis oppugnavit, jam Chrysippi dein- cepe exponit oppugnatqua sententiam, qui phantasiam docebat esse ére- οσίωσεν mentie sive. elterationem ex re percepta in amimo obortam.

, ADVERSUS LOGIOOS IM. VIT) ^ »9 vtt» xal φϑᾳρήσεται. χαϑάπερ xol ὃ εἷς σφαῖραν χωνευϑεὶς ἂν- δριὰς PAN τότε τοῦ ἀνδριὰς — οὐχ ἄρα οὐδὲ ἕτε-᾿ θοίωσις ψυχῆς ἐστιν ἢ φαντασία. σὺν τῷ καὶ τὴν περὶ μετα-- 818 βολῆς.) ἀπορίαν αὐτοὺς ϑλίέβειν" εἰ γὰρ μεταβάλλεε τε καὶ ἕτε- ὁοσιοῦται, ἤτοι τὸ μένον μεταβάλλει") ve^ καὶ ἑτεροιοῦται, ἢ τὸ P 445 ?) μένον. οὔτε δὲ τὸ μιένον ἑτεροιοῦταὶ καὶ μεταβάλλει ---- μένει χὰρ ἐν τῷ εἶναε οἷον ἦν — οὔτε τὸ μὴ μένον" ἔφϑαρται γὰρ καὶ μεταβέβληται, ἀλλ᾽ οὐ μεταβάλλει" οἷον εἰ μεταβάλλεε τὸ λευκόν, ἤτοι μένον λευκὸν μεταβάλλεε ἢ μὴ μένον. οὔτε δὲ μένον 819 λευχὸν μεταβάλλει, μένει γὰρ λευκόν" καὶ ἐφ᾽ ὅσον ἐστὶ λευκόν, ὁθ μεταβάλλει. οὔτε μὴ ᾿'μένον" ἔφϑαρται γὰρ καὶ μεταβέβλη- τάε, ἀλλ᾽ οὐ μεταβάλλει. οὐκ ἄρα μεταβάλλει τὸ λευκόν. διὸ Καὶ 5 φαντασία εἰ μεταβολή τίς ἐστε καὶ ἑτεροίωσις τῆς ψυχῆς, ἀνυπόστατός ἐστι. διδομένης, τε ἢ τῆς ἑτεροιώσεως οὐχ εὐϑὺς 380 “αὶ ἡ τῆς φαντασίας ὑπόστασις συγχωρηϑήσεται" ἐλέγετο γὰρ. ἐύπωσις εἶγαι ἡγεμονικοῦ "). τοῦτο δὲ εἰ ἔστε τὸ ἡγεμονικὸν καὶ ἐν ἔζι τόπῳ ἐστίν, οὐχ ὡμολόγηται, ἄλλων μὲν οὐδὲ ὅλως ὑπάρ-- 78» τι ἢ λεγόντων ἡγεμονιχύν, ὡς τῶν περὶ τὸν “Φ“Ισχληπιάδην, rei visum aoceperit, alterata desinet esse anima et interibit, quo modo fusa statua et ad globum redacta tunc désinit esse stata. phantasia ergo nou (st ahimáe alteratio. 378. ad quod accedit etiam, «uod Dogmaticos pre- zit de mutatione dabítatio: nam si mutafar aliquid et alteratur, aut id «nod manet, mu(atur et alteratur, aut id quod non manet. sed nec id quod manet, alteratur et mutatur — manet enim in ea in qua eraf essentia — neque id quod mon manet: interiit enim et est mutatum, non autem muta- tur; nt-si mutatur album, aut manéns album mutatur aut non manens. 319. sed neque manens album mutatur; manet enim album, et quafenus est album, non mutatur. neque non manens; interiit enim et ost mutatum, non autem mntatur. non ergo mutatur album, q«ugmobrem phantasia quoque si est aliqua mufatio et alteratio animae, non potest consistere. 380. et si detur dari alterationem, nou statim etiain concedetur phantasiam consistere? dicebatur enim esse impressio in principe animae facultate, nondum aatenmr consiat an sit princeps facultas animae et ia quo loco.sita sit, cum 811} quidem dicant non dari omnimo principem animae facultatem, ut Aasclopia- &) σὺν τῷ καὶ τὴν περὶ μεταβολῆς] in editis hoc loco norum caput prae- misso incipit titulo, περὲ μεταβολῆς, de mutatione. sed mss codices nul- lam hoc loco distinctionem, nullum titulutn agnoscunt. neque res ipsa vel admittit vel postulat, obiter enim brevem de mutatione obiectionem iniicit Sextus, saltem ut Chrysippi sententiam de phantasia confutet do- ceatque eam inepte pro mutatione ab eo baberi. simile aliquid admis- sum jnfra lib. $ adversus Logicos sect. 928. connexionis formula qe τῷ recarrit infra sect. 385 σὺ» τῷ καὶ τοῦτο ἄπορον εἶναι. ἮΝ 4) ἤτοι. τὸ μένον μεταβάλλει} cavillatione eadem utitur 8 Pyrrhonm, ἡ sect. 104- et pluribus aliis locis, praeivesatque illi Diodorus Cronus noto illo, quo motum dari negabat, sophismate.: | u) διδομένης τε} ita ms Ciz. pro διδομένης δέ. P 445 e τύπωσις ἡγεμονιχοῦ) sive ἐν τῇ Ψυχῆ, ut supra sect. 873.

y) οὐδὲ ὕλως ὑπάρχειν τι] vide sect. et 349. idem de Aselepiade testatur Coelius Aurelianus lib. 1 acutarum passion. c. 14: /fsclepiadee reznum animae aliqua parte constitutum negat. etenim nihil aliud esse dicit animam, quam sensuum omnium coetum: intellectum autem o | vel latentium rerum per solubilem fieri motum sensuum, qui ab aceiden- tibus sensilibus atque. antecedenti perepectione perficitur. memoriam vero alterno corum exercitio dieit. E M M , Ó $80 —. SEXTI EMPIBICÍ ἘΝ τινῶν δὲ εἶναι μὲν νομιζόντων, οὐ συμφωνούντων͵ δὲ περὶ τοῦ περιέχοντος αὐτὸ τόπου "). διόπερ ἐφ᾽ ὅσον ἀνεπίκριτός ἐστιν 4 τοιαύτη διαφωνία, μένειν ἐν ἐποχῇ δεῖ, ὡς ἀσυγχώρητον. τὸ τὴν sei φαντασίαν ἡγεμονικόῦ τύπωσιν εἶναι, δεδόσϑω δὲ καὶ τό, τύ-- πωσιν ὑπάρχειν τοῦ ἡγεμονικοῦ ταύτην" ἀλλ᾽ ἐπεὶ οὐκ ἄλλως ἂν αγγέλλεται 7 τοιαύτη. τύπωσις. τῷ ἡγεμονικῷ εἰ μὴ διὰ τῆς αἰσϑήσεως, οἷον ὃ ὁράσεως ἀχοῆς ἢ ἀλλ ης τινὸς τοιαύτης δυνά- penc, ζητῶ πότερον οἵα ἐστὶν 5 περὶ τὴν αἴσϑησιν ἑτεροίωσις, τοιαύτη γίνεται καὶ à περὶ τῷ ἡγεμονικῷ 7 ᾿διάφορος. καὶ εἰ μὲν 7 αὐτή, ἐπεὶ ἑχάστη τῶν αἰσϑήσεων ἄλαγός ἐστι, καὶ τὸ 882 ἑτεροιούμενον ἄλογον ἔσται καὶ οὐ διαφέρον τῆς αἰσϑήσεως. el δὲ διάφορος, οὐ τοιοῦτον λήψεται τὸ φανταστὸν ὁποῖον ὑπόχειται, ἀλλ᾽ ἕτερον μὲν ἔσται τὸ ὑποχείμενον, «διαφέρουσα δὲ 5 . περὶ τῷ ἡγεμονικῷ ") συνισταμένη φαντασία. ὃ πάλιν ἐστὶν ἄτο- , πον. οὐδὲ ταύτην τοίνυν τύπωσιν εἶναὶ Ἰητέον. ἡγεμονιχοῦ καὶ 383 ἑτεροίωσιν, τὴν φαντασίαν. πρὸς τούτοις 7" φαντασία ἀποτέλεσμά ἐστι τοῦ φανταστοῦ, καὶ τὸ φανταστὸν αἴτιόν ἐστι τῆς φαντασίας καὶ τυπωτικὸν καϑειστήχει τῆς αἰσϑητικῆς δυνάμεως, διενήvoyé tt τὸ ἀποτέλεσμα τοῦ ποιοῦντος αὐτὸ αἰτίου. ὅϑεν ἐπεὶ . ταῖς φαντασίαις ἐπιβάλλει ὃ νοῦς, λήψεται τὰ ἀποτελέσματα ϑρᾳ τῶν φαντασιῶν, ἀλλ᾽ οὐ τὰ ἐχτὸς φανταστά. καὶ εἶ λέγοι ᾽) τις P 446 ἐκ τῶν περὶ αὐτὰ πείσεων καὶ παϑῶν τοῖς ἐκτὸς ἐπιβάλλειν αὐ-- τόν, τὰς ἀνώτερον εἰρημένας, ^) μετοίσομεν ἀπορίας" ἤτοι γὰ τὼ αὐτά ἐστι ταῖς ἡμετέραις φαντασίωις τὰ ἐκτὸς, ἢ τὰ αὖτ i des, alii autem esse quidem putent, non consentiant autem de loco quo ea contiaeatur, quamobrem quoniam non potest diiudicari haec dissensio, sustinenda est assensio; quo fit ut nou si concedendum pbaatasiam esse impressionem iu principe animae facultate. 381. concedatur autem et hoc, eem esse impressionem in principe auímae facultate: sed quoniam eiusmodi Pupressio non aliter communicatur priucipi animae facultati nisi per sensum, ut visum auditum ant aliquam aliam eiusmodi facultatem, quaero, cuius- modi est in sensn elteratio, an etiam fiat eiusmodi ia principe animi facni- tate, an diversa? si eadem, queniam anusquisqne sensus est expers ratio- nis, id quoque quod alteratur, carebit ratione et non differe£ a sensu. 882. sin auteur diversa, non tale assumetnr in phantasia, quale semsibus subiacet, sed aliud quidem erit subiectum, alia quae in principe animae facultate existit phantasia. quod rursus est absurdum, non ergo dicendum eat phantasiam esse buiusmodi impressionem et alterationem principis ani- mae facultatis. 383, ad haec accedit, quod si phantasia est.effectus eins quod cadit sub phantasiam, id quoque quod cadit sub phantasiam est causa ' phantasiae et habet vim imprimendi sentientem facultati et differt effectus & causa quae ipsum efficit. unde quoniam men$ ad visa phantasiae appli- catur, illorum accipiet effectus, nou antem res quae extriusecus cadunt sub phantasiam, 384. quodsi quispiam dicat eam se applicare ad ea quae sunt extrinsecus prout illa movent vel afficiunt, persequemur easdem quas prius dubitationes: aut eniin ea quae suut extra, eadeu suut quae nostra visa ac , z) περὶ τάπου] dissidia philosophorum de sede propria animi perse- cutus est noster hoc libro sect. 313 sq. 349.

. (a) ἡ περὶ τὸ ἡγεμονικὸν] mss Vratislav. et Cis, meph τῷ ἡγεμονιχῷ ^ [quod recepimus), ut pa ante seet. 381. P446 ὁ) λέγοι] ms Ciz. λέγει. €) τὰς ἀνώτερον εἰρημένας] sect. 381.

ADVERSUS LOGICOS [Lth: VII) 381 μὲν οὐκ ἂν εἴη, ὅμοια δέ. πῶς γὰρ ϑύναται τὸ αὐτὸ αἴτιόν τε xol ἀποτέλεσμα ἑαυτοῦ. νοεῖσθαι; εἶ δ᾽ ὅμοια, ἐπεὶ τὸ tul ὅμοιον 385 ἕτερόν ἐστιν ἐκείνου τοῦ ᾧ ὅμοιόν ἐστιν, 5 διάνοια τὰ ὕμοια τοῖς φανταστοῖς 7), ἀλλ᾽ οὐ τὰ φανταστὰ εἰσετωι, σὺν τῷ καὶ τοῦτο ἄπορον εἶναε. πῶς yàg, εἰ σεται ἢ ἢ διάνοια, ὅτι ὅμοιά ἐστε ταῖς φαντασίαις τὰ gavzacta; ἤτοι γὰρ χωρὶς φαντασίας τοῦτο αὐτὸ γνώσεται ἢ φαντασίᾳ τινί. καὶ χωρὶς μὲν φαντασίας ἀμή- χανον" οὐδὲν γὰρ T διάνοια μὴ φαντασιουμένου πέφυκε λαμ- βάνει». εἰ δὲ φαντασίᾳ, πάντως αὕτη ἡ φαντασία ἵνα γνωσθῇ, 386 ᾿εἰ ὁμοία ἐστὶ τῷ ποιοῦντι αὐτὴν φανταστῷ; ὀφείλει ὃ ἑαυτὴν Àu- βεῖν καὶ τὸ ὑποκείμενον φανταστόν. ἀλλὰ τὸ μὲν ὑποκείμενον φανταστὸν τάχα δυνήσεται λαβεῖν φαντασία οὖσα ἐκείναυ " ἑαυ- τὴν δὲ πῶς λήψεται; ἵνα γὰρ. τοῦτο γένηται, δεήσει ταὐτὸ xal φαντασίαν καὶ φανταστὸν yiveadua. καὶ ἐπεί ἐστιν ἕτερον uév381 τὸ φανταστόν - αἴτιον γάρ ἐστιν --- ἕτερον δέ ἐστιν 7 qar- vacía — ἀποτέλεσμα γὰρ ἦν — ἔσται τὸ αὑτὸ ἕτερον ἑαυτοῦ, αἰτεόν τε ἅμα καὶ ἀποτέλεσμα, ὧν ἑκάτερόν ἐστιγ ἄλογον. ἤπο- 368 φημένων δὲ τούτων μεταβάντες καὶ ἐπὶ. συγχωρήσει τοῦ εἶναι τὴν φαντασίαν. τοιαύτην ὑποίωαν ποτὲ ϑέλουσιν ὑπάρχειν͵ οἵ doyua- «ικοί, ἑτέρως ἀπορῶμεν. εἶ γὰρ κριτήριον ἀποληπτέον τὴν φαν--. τασίαν, ἦτος πᾶσαν ἀληϑῆ “φαντασίαν λεκτέον. εἰναι, καϑὼς ἔλε-. γεν ὃ Πρωταγόρας, ἢ πᾶσαν ψευδῇ, ὡς ἔφασχε Ἐενιάδης )..

pbantasiae, aut non sunt eadem, sed similía. quo modo vero potest menfe concipi idem esse causam et sni effectum? 385. sin, autem similia, sunt, qnoniam quod alicui est simile, est diversum ab.illo cni est simile, sciet mens ea quae sunt similia iis, sed non ipsa illa qnae yeninnt sub phanta- siam; ad quod accedit quod hoc quoque sit dubium. quomodo enin sciet cogitatio, quod quae cadunt sub phantasiam, suut similia phantagiae? uam aut loc ipsum cognoscet absque phantasia ant per aliqnam phaniasiam, et ut sine phantasia quidem cognoscat, fieri non potest: nihil euim sua natura potest percipere cogitatio, cuius non appreheadat visum seu pbautasiam, - 386. sin autem hoc fit per phantasiam, omnino hage phantasia nt cognosca- tur, an sit similis ei quod cadit snb phantasiam illamque efficit, debet e£ se ipsam percipere et subiectum quod cadit sub phantasiam. sed subiectum quidem quod cadit sub phautasiam, fortasse poterit phantasia percipere, cum sit illius ipsius rei imaginatio; se ipsam autem quo modo percipiet? hoec enim ut fiat, necesse erit idem esse pbanjasiam et rem qnae snb phan- tasiam cadit. 887. at quoniam aliud quidem est quod cadit snb phantasiam — est enim causa — et phantasia alind — est enim effectus — erit idem a $e ipso diversum causa simul et effectus; quorum utrumque est aliennm a ratione, 388. ab his dubitationibus progressi et concedentes Dogmaticis phantasiam esse eiusmodi qualem eam volunt, nlia etiam dubia movebimus.

αἱ enim phantasia amplectenda sit pro regula veri falsique, aut omnem ye- ram dicendum est esse phantasiam, ut dicebat Protagoras, aut omnem ſald) τοῖς φαντασεοῖς] ms Ciz. φανταστιχοῖς,, male.

e) o Πρωταγόρας] supra sect. 60 sq. et 308. Aristoteles 8 ὅ Metaphys. Hwieyógou λόγος, τὰ δοχοῦνια πάντα ἐστὶν ἀληϑῆ. Cicero Lucullo c. 46: aliud iudicium Protagorae est, qui putet id cuique verum ease, quod éuique videatur: aliud Cyrenaicorum, qui practer permotionee intimas nihil putant esse. iudicii; aliud Lpicuri, qui omne iudicium in sensibus et in. rerum notitiia et in voluptate constituit, f) Ξενιάδης} confer sect. 48 et 53, ubi Dausceituu eius meminisee noster refert, et 899 ubi Xeniadae sententia proponitur πάσας τὰς φανs ΒΕΧΤΙ EMPIBIE — - . ὃ Kooly9:ioc, ἢ τινὰ μὲν' ἀληθῆ, τινὰ δὲ ψευδῆ, ὡς οἱ ἀπὸ τῆς 3890:0ácg?) καὶ τῆς ἀκαδημίας, ἔτε δὲ τοῦ περιπάρον. οὔτε dà.

- πᾶσαν ἀληϑῆ λεκτέον εἶναι οὔτε ψευδῆ οὔτε τινὰ μὲν ἀληθῆ, τινὰ δὲ ψευδῆ, ὡς παραστήσομεν" οὐκ ἄρα χριτήριον εἶναι ῥη- “έον τὴν — πᾶσαν μὲν οὖν φαντασίαν οὐκ εἴποι τις 95) Ῥαλτ ἀληθῆ διὰ τὴν περιτροπήν, καϑὼς ὃ τε Ζημόχριτος ") καὶ ᾧ 300 ἤλάτων ἢ) ἀντιλέγοντες τῷ Πρωταγόρᾳ ἐδίδασκον. εἰ γὰρ πᾶσα ντασία ἐστὶν ἀληϑής, καὶ τὸ μὴ πᾶσαν ἢ) φαντασίαν siye à. 5, κατὰ φαντασίαν ὑφιστάμενον, ἔσταε ἀληϑές, καὶ οὕτῳ τὸ πᾶσαν φαντασίαν εἶναι. ἀληϑῆ γενήσεται ψεῦδος. καὶ χωρὶς δὲ τῆς τοιαύτης περιτροπῆς παρὰ τὰ φαινόμενά ἐστι καὶ τὴν ἐνάργειαν τὸ λέγειν πᾶσαν, φαντασίαν εἶναι ἀληϑῆ, πολλῶν πάνυ 891 ψευδῶν οὐσῶν. οὐχ ὡσαύτως γὰρ κινούμεϑα πρὸς τό ἡμέρα ἐστὶν ἐπὶ τοῦ παρόντος καὶ πρὸς τό γνύξ ἐστι, τό τε ζῆν Σω- κράτη καὶ τεϑνάναι, οὐδὲ τὴν tory ποτὲ ταῦτα προσβάλλει ἐνάρ-: γειαν" ἀλλὰ τὸ μὲν ἡμέραν νῦν εἶναι καὶ τό Σωχράτη ") τεϑνάvoi πιστὸν ἔοιχεν ὑπάρχειν, τὸ δὲ νύκτα εἶναι καὶ τὸ ζῆν Σως κράτη οὐχ ὁμοίως ἐστὶ πιστὸν ἀλλὰ τῶν ἀνυπάρχτων» φαίνεται. 892xal ὃ αὐτὸς λόγος ἐπὶ τῆς ἔν τισι πράγμασιν ἀκολουϑίας τε «αἱ μάχης ἀληϑής τε xal ψευδής ἐστι" τῷ μὲν γὰρ ἡμέραν clyas sam, ut contendebat Xepiades Coriutbius, aut aliquam qnidem veram, alí- quam vero felsam, ut Stoici.et Ácademici et praeterea Peripatetici. 389. seq nec omnem dicendum esse veram, neqne falsam omnem: neque aliquam quidem veram, aliquam yero falsam, ut ostendemus: nou ergo dicendum est phantasiam esse criterium veri. atque omnem qnidem phantasiam noa dixeris veram esse, propter retorsionem sive inversionem, ut Democritus et Plato Protagorae repugnantes docuerunt, 390. si enim omnis phantasia eft vera, etiam non omnem pbhantasiam esse veram, ut quod ex pbentasia constat, erit verum. et ita omnem esse veram phantasiam, falsum erit. qnia etiam praeter huinsmodi inversionem etiam iis quae sensibus uostris appa- reut et rerum evidentiae adversantur dicere omnem phantasiam esse voram, cum multae sint admodum falsae. 5391. non enim similiter movemur ad hoe *dies est iu praesentia? et ad illnd *uox est', et ad hoc quod Socrates vivit et qnod sit mortuus, neque ea parem afferunt evidentiam: sed qued üies qnidem hunc sit et quod Socrates sit mortuus, videtur esso credibile; ' quod autem sit nox et vivat Socrates, non est aeque credibile, sed viden- tur esse ex iis quae non sunt. 2392. eadem qnoque oratio, quae ex qui- busdam rebus consequitur vel cum illis puguat, est et vera et falsa: ei ταφίας εἶναι ψευδεῖς xal μηδὲν ὅλως i» τοῖς οὖσιν ὑπάρχειν ἀληϑές. meminit et 2 Pyrrhon. sect, 18 et 2 contra Log. sect. 5. £g) οἱ ἀπὸ τῆς στοᾶς eic.] infra sect. 401 sq. &) [εἴποι τις ἄν?]

P447 9 Q τε “ΠημόχριτοςἾ Protagoras Democritum civem suum audiverat teste Laertio 9 50; itaque cum postea docuisset quae a vero abhorrere Democrito videbantur, primus ipse fuit qui.suo huic quondam discipulo contradixit, ne ex sua nempe schola videretur illa hausisse. dogma Pro- tagorae, πάντα εἶναι ἀληθῆ, metorat etiam Laértius 9 51. Democritus autem eum fortassis oppugnavit in libro περὶ ἰδεῶν, quem Sextus laudat sopra sect. 137.

ὃ) ὁ Πλάτω»] locus est in 'Theaeteto. sodem argumento utitur noster 2 Pyrrhon. sect. 76 et 86. adde lib. 2 adv. Log. sect. 55..

k) xol τὸ μὴ πᾶσα»] confer infra sect. 397 sq. et lib. 2 Pyrrhon. sect. 67.

I) Σωκράτη) ms Ciz. Σωχρατὴν, ut supra sect. 279 eic.

m) ἐπὶ τῆς] ita zeote editi, licet in mss Ciz, et Vratislav. τοῖς.

τὶ φῶς εἶναι, καὶ τῷ περιπατεῖν σε τὸ »ἰνεῖσϑαί σε ἐμφωνῶς, ἀχολουϑεῖ- τῷ. δὲ ἡμέραν εἶναι τὸ νύχτα εἶναι, καὶ τῷ περι- πατεῖν σὲ τὸ μὴ κινεῖσϑαί σε προδήλως ἐμάχετο. καὶ ἢ τοῦ ἕτέ- pov ϑέσις ἄρσις ἦν τοῦ λοιποῦ, tl συνακολουϑεῖ τί τινε") καὶ μάχεται πάντως ἕτερον ἑτέρῳ. εἰ δέ ἐστίν τί τινι μαχόμενον, οὐ πᾶσα φαντασία ἐατὶν ἀληϑής" τὸ γάρ τινε μαχόμενον, eg —— ἀληϑὲς ψευδεῖ ἢ ὡς ψεῦδος ἀληϑεῖ μάχεται. εἴπερ τε πάσας 898. συμβέβηκε τὰς φαντασίας εἶναε ἀληϑεῖς, οὐδέν ἐστιν ἡμῖν ἄδη- Àov: ἀληϑοῦς γάρ τινος ὄντος καὶ ψευδοῦς, εἶτ᾽ ἀγνοουμένοῳ τί τούτων ἐστὶν ἀληϑὲς χαὶ τί ψευδές, τὸ ἀδηλούμενον ἡμῖν συνίστάται. καὶ ὃ λέγων, ἄδηλόν ἐστί μοι τό ἀρτίους ἢ περισ- σοὺς 5) εἶναι τοὺς ἀστέρας, δυνάμει λέγει μὴ ἐπίστασϑαι πότε- ρον ἀληϑές ἐστι καὶ πότερον ψεῦδος τό ἀρτίους εἶναι τοὺς ἄστέ- φας ἢ περιασούς. ὥστε εἰ πάντα ἐσεὶν ἀληθῆ καὶ πᾶσαι φαψ- τασίαι εἰσὶν ἀληϑεῖς, οὐδέν ἐστιν ἡμῖν ἄδηλον" εἰ δὲ iplis ior ἡμῖν ἄδηλον, πάντ᾽ ἔσται πρόδηλα" εἰ δὲ πάντ᾽ ἔσται πρόδηλα, οὐδὲν ἔσταε τὸ ζητεῖν καὶ ἀπαρεῖν περί τινος. ζητεῖ γάρ τις καὶ ἀπορεῖ περὶ τοῦ ἀδηλουμένου αὐτῷ πράγματος ἀλλ᾽ οὐχὶ περὶ τοῦ φανεροῦ. ἄτοπον δέ γέ") ἐστι τὸ ζήτησιν καὶ ἀπορίαν ἀναεεἶν" οὐκ ἄρα πᾶσα φαντασία ἐστὶν ἀληθὴς οὐδὲ πάντα ἐσεὶν P 448 ἀληϑῆ. καὶ μὴν εἰ πᾶσα φαντασία ἐστὶν ἀληϑὴς. καὶ πάντα 39ὲ - ἐστὶν. ἀληϑῇ, οὔτε ἀλήϑευσίς τίς ἐστιν ἢ οὔτε ἀπλανησία, οὗ διδασχαλία, οὐ πλάνησις, οὐ τέχνη, οὐκ ἀπόδειξις, οὐκ ἀρετή, οὐκ ἀλλο τι τῶν τοιούτων. σχυπῶμεν δὲ τὸ λεγόμενον. εἰ γὼρ πᾶσα φαντασία ἐστὶν ἀληϑής, οὐδέν ἐστε ψεῦδος" μηδενὸς δὲ eaim quod dies est, est aperte consequens quod sít lux, et ex eo quod tu ambulas, sequitur quod tn movearis. cum eo autem quod est dies, eviden- ter pughat quod sit nox, οἱ cum eo qued tu ambuias,.pugnat quod ty non movearis, et positio unius est sublatio alterius, si aliqnid consequitur et puguat omnino ekterum cum altero. si est autem aliquid pugnans cum altero, nom omnis phantasia est vera: quod enim pugnat cum aliquo, pugnat tam- quam verum cum falso ant tamquam falsum cam vero. 3943. et si omnia visa contingit esse vera, nihil est nobis obscnrum: nam si aliquid sit verum et falsum, ac deinde ignoretur qnid horum sit verum et quid falsum, con- stat aliquid obscurum nobis esse. et qui dicit, est mihi obscurum, sintne stellae pares an impares, periude est ac si dicat se nescire utrum sit verum et utrum falsum stellas esse pares aut impares. quamobrem *»i omuia sunt vera et omues phantasiae sunt verae, nihil est nobis obscurnm; si autem nihil est nobis obscnrum, omnia erunt evidentia; si sunt autem omhia evi- dentia, nibil erit de quo quaeramus vel dubitemus. quaeritur enim et du- bitatur de re obscura, non autem de evidenti. est antem absnrdum tollere iuquisitionem et dubitationem: non est ergo vera omnis phantasia, nec sunt omnia vera, 394. praeterea si ommis plíantasia est vera et omnia sunt vera, neque verum licet dicere nbque non errare neque ulla est doctrina mec er- ror nec ars nec demonstratio nec virtus neque aliquid aliud huiuscemodi.

cousideremus enim quod dixi. si omuis phantasia est Yera, nihil est falsumt 7) εἰ συναχολουϑεῖ τί τινι] in. mss Vrat. et Ciz. male abest τί vocula. - o) ἀρτίους ἢ περισσοὺς] eodem exemplo utitur noster sect. 219 et plu- ribus aliis in locis. p) ἄτυπον δέ ye] ita ms Ciz. pro δέ.: g) ἀληϑευσίς τές ἔσει») ita idem ms pro t( ἔστιν. P 449 ὄντος ψεύδους οὔτε τὸ ψεύδεσθαι ἔσται οὔτε. τὸ πλανᾶσϑαι οὔτε τὸ ἄτεχνον εἶναι οὔτε τὸ φαῦλον ὑπάρχειν" ἕκαστον γὰρ τούτων τοῦ ψεύδους ἔχεται καὶ περὶ τοῦτο τὴν ὑπόστασιν. λαμβάνει.

395 μηδενὸς δὲ ψευδομένου οὐδ᾽ ἀληϑεύων τις ἔσται, xol μηδενὸς πλανωμίένου οὐδ᾽ ἀπλανὴς καταστήσεταί τις. ὡσαύτως δὲ μὴ ὄντος ἀτεχνοῦς συναναιρεῖται xal ὃ τεχνίτῳς, καὶ μὴ ὑπάρχοντος φαύλου 0 σοφός. ταῦτα γὰρ κατὰ σύμβλησιν γοεῖται. καὶ ὃν τρόπον μὴ ὄντος δεξιοῦ τινος οὐδὲ ἀριστερόν ἐστι, μηδὲ ὦ ὄντος τοῦ κάτω οὐδὲ τὸ ἄνω ἐστίν - οὕτω μὴ ὄντος τοῦ ἑτέρου “τῶν ἀντικειμένων. οὐδὲ τὸ λοιπὸν ὑποστήσεται. οἰχήσεται δὲ χαὶ ἣ 396 ἀπόδειξις καὶ τὸ σημεῖον. 7 μὲν γὰρ τοῦ ἀληϑὲς εἶναι ἀλλὰ μὴ * ψεῦδός ἐστιν ἀπόδειξις " “μηδενὸς γὰρ ὄντος ψεύδους οὐ aoa τοῦ διδάξοντος ὅτε οὐκ ἔστι ψεῦδος. τὸ δὲ σημεῖον χαὶ τὸ τε- χμήριον ἐπηγγέλλετο ἐχχαλυπτικὸν εἶναι τοῦ ἀδηλουμένου. πάν-- των δὲ ἀληϑῶν ὄντων καὶ 9 αὐτῶν προφανῶν 7 οὐ χρήζομεν τοῦ μηνύοντος τὸ μὴ γινωσχόμενον, εἶτε ἀληϑές ἐστιν εἴτε καὶ 891 Ψεῦδος. καίτοι τί περὶ τούτων διέξιμεν, ὅτε οἵ τε ξῷον οὔτε χοιγῶς κόσμος. ὑποχείσεται, συγχωρηϑέντος τοῦ πάσας τὰς φαντα- σίας ἀληϑεῖς ὑπάρχειν; εἰ γὰρ πάντα ἐστὶν ἀληϑῆ, πάντα ἡμῖν γενήσεται πρόδηλα: καὶ εἶ τοῦτο ἔσται ὑγιές τε καὶ ἀληϑές, καὶ τό πάντα ἡμῖν. εἶναι ἄδηλα, | ty ἐκ τῶν πάντων καϑεστώς " ἀλη- ϑοῦς δὲ ὄντος τοῦ πάντα ἄδηλα τυγχάνειν. οὔτε ζῷον οὔτε φυτὸν οὔτε κόσμον πρόσδεξόμεϑα. φαίνεσϑαι 7; ἡμῖν" ὅπερ ἐστὶν &10- 398 πον. λεκτέον ἄρα διὰ ταῦτα πάντα, μὴ πάσας τὰς φαντασίας εἶναι ἀληϑ εἴς xal πιστάς, καὶ μὴν οὐδὲ πάσας ψευδεῖς διὰ τὰς ἀναλόγους αἰτίας " ἰσοδυναμεῖ γὰρ τῷ πάσας εἶναι ἀληϑεῖς καὶ τὸ πάσας εἶναι ψευδεῖς. διὸ καὶ πάντα σχεδὸν τὰ προειρημένα si antem nihil est falsnm, neque falsum dicere erit neque errare nec esse expertem artis neque malum; unumqnodque enim horum adhaeret fafso et ex eo accipit substantiam. 395. si autem nemo sit qni falsum" dicat, nee erit aliquis qui verum dicat; et sj nemo sít qui erret, nec erit aliquis non errans. *imiliter et si non sit expers artis, simul etiam tollitur artifex, et sapiens, si nemo sit stultus: ea enim intelliguntnr ex comparatione, et quomodo si von sit aliquod dextrum, nec est sinistrum, et si non sit quod est infra, non est quod est snpra: ita si non sit alterum ex iis quae ad- versantur, nec cousistit reliquum, peribit antem etiam denonátratio et si- gonm, 396. nam haec quidem est demonstratio quod sit verum, non' autem falsum: nam si nihil sit falsum, non opus erit eo quod sit docturnm qnod qon sit falsnm. signum autem et indicium profitetar se vim habere aperieudi eius qnod est obscurum; si sunt antem omnia vera et per se aperta, non opus habemus eo quod indicet id quod non cognoscitur, sitne vernm ean falsum. 397. quamqnam quid ea persequimar, cum neque animal neque fundns communiter ponetur, si concessum fuerit omnia phantasiae visa esse vera? nam si omnia sunt vera, omnia erunt nobis evidentia. et si hoc ita Ait, erit etiam hoc rectum ét verum, omuia nobis esse obscura, cum id sit "num'ex ounibns. si antem Yerum sit Omnia esse obscura, neque animal neque plantam neque fnunduam admittemus nobis videri; qnod quidem est absurdum, 398. propter haec ergo omnia dicendum est, non omnia. visa este vera et credibilia, sed nec omnia falsa propter eausas consimiles: nam omnia.

esse falsa habet eandem vim quam omuia esse vera. qnamobfem poterunt etiam omuia quae ἃ nobis prius dicta sunt, adversus hanc transferri opinio?

,.) δι᾿ αὐτῶν apoqarv] ita mas pro δὴ αὐτῶν.

ι - ADYERGUS LOGICOS [i. VII) $85 ἡμῖν ἔσται xal ἐπὶ τὴν τοιαύτην μεταφέρειν στάσιν. εἰ γὰρ nü- 399 σαι Gl φαντασίαι εἰσὶ ψευδεῖς καὶ οὐδέν ἐστιν ἀληϑές, ἀληϑές ἐστε τό οὐδέν ἐστιν ἀληϑές. εἰ ὥρα μηδέν ἐστιν ἀληϑές, ἔστιν ἀληϑές, καὶ οὕτως dg τοὐναντίον τῇ προϑέσει περιήχϑησαν ot περὶ τὸν Ἐενιάδην ") λέγοντες, πάσας τὰς φαντασίας εἶναι qyev- c δεῖς χαὶκ μηδὲν ὅλως ἐν τοῖς οὖσιν ὑπάρχειν dÀg9écg: καϑόλου Ῥ γὰρ ἀμήχανόν ἐστι τὸν ἐπὶ μέρους τι λέγοντα ψεῦδος μὴ οὐχὶ xal ἀληϑὲς δρίζειν, οἷον ὅτε λέγομεν ψεῦδος εἶναι τὸ πρῶτον, τοῦ μὲν πρώτου τὸ ψεῦδος αὐτὸ ὑπάρχειν κατηγοροῦμεν, τὸ δὲ͵ ψεῦδός ἐστι τὸ πρῶτον τίϑεμεν. ὥστε δυνάμει τοιοῦτόν τι ἀπο-, φαίνεσθαι, ἀληϑές ἐστι τὸ ψεῦδος εἶναι τὸ πρῶτον. ἅμα οὖν' τῷ ψεῦδός τι λέγειν καὶ τὸ εἶναι ἀληθὲς ἐξ ἀνάγκης δρίζομεν.᾽. ἔνεστι δὲ κατὰ τὸν αὐτὸν τρόπον καὶ ἐνταυϑοῖ διδάσκειν, ὅτι 400 ἐναργεῖς σχεδόν εἶσι τῶν φαντασιῶν ai διαφοραί, καϑ'᾽ ἃς αἱ μὲν ἐπισπῶνται ἡμῶν τὴν συγχκατάϑεσιν, αἵ δ᾽ ἀποκρούονται, καὶ οὔτε ἅπασαι ἐπισπῶνται κοιρῶς οὔτε ἅπασαι συλλήβδην áno- κρούονται. ἐπείτοι μηδεμιᾶς οὔσης τῆς διαφορᾶς, ἀλλὰ πασῶν ἐπ᾽ ἰσης ᾿ἀπίστων οὐσῶν ἢ πιστῶν, οὔτε τέχνη ποτ᾽ ἂν οὔτε ἀτεχνία καϑειστήκει, οὐκ ἔπαινος, οὐκ ἐπιτίμησις, οὐκ ἀπάτη" ἐνοεῖτο γὰρ 7 μὲν τέχνη xal ἀποδοχὴ ) χαὶ τὸ ἀνεξαπάτητον᾽ κατὰ τὰς ἀληϑεῖς φαντασίας, 7 δὲ ἀπάτη καὶ ἐπιτίμησις κατὰ | τὰς ψευδεῖς. οὔτε οὖν πάσας ἀληϑεῖς εἶναι, ῥητέον καὶ πιστὰς nem, 399. nam si omnia phantasiae visa sunt falsa: et nnllum est verum, vernm erit et hoc: nihil est verum. itaque si nihil est verum vernum est, et sic reducetur ad contrariam sni: propositi Xeniedes dicens omnia visa esse falsa et nihil omnino esse veri in rebus: quo modo enim fieri non potest; ut qui in specie aliquid falsnm esse pronuntiat, non etiam definiat ' verum, ut quando dicimus primum esse falsum, de primo quidem dicimns: vere ita esse quod felsum sit, falsnmque esse primum ponimus, quod idem est ac si dicamns, vernm est qnod primumi sit falsi. igitur. simulatqne dicimus aliqnid falsum, mecessario definimns etiam esse verum. 400. licet autem hic recte quoque docere, quod phantasiarum evidentes fere sunt diſ- ferentiae, siquidem aliae nostram attrahunt assensionem, aliae repelluut, ' et nec omnia communiter aftrahunt nec omnia »imnl repellnnt* nam si nulla esset differentia, sed omnia ex aequo essent incredibilia ant credibilia, ne- que esset ars neque inertia, non laus, non reprehensio, non deceptio, nam ars quidem intelligitur et approbatio et immunitas a decoptione in veris phantasiae visis; deceptio autem et reprehensio in falsis. neqne ergo di- cendum est omnes phantasiae sint verae et credibiles, neque omnes falsae by 4) οἱ περὶ τὸν Ἐεγιά δην) supra sect. 388.

4) ἀποδοχὴ] hac voce pro laude utitur atque vituperationi eam oppo- P449 nit etiam Erotianus praet. lexici Híppocratici: οὐχ ἀποδοχῆς ἀλλὰ μέμ- wtwog ἀξιοῦσι. Laértius de. ''heophrasto 6 37: τοσοῦτον δ᾽ ἀποδοχῆς ἠξιοῦτο παρ᾽ ᾿Αϑηναίοις, ὥστε ᾿4γνωνέδης τολμήσας ἀσεβείας αὐτὸν γρά- wag9cr, μιχροῦ x«l προαώφλεν. Apollonius "Tyanensis epistola 2: ἡ dosty. φύσει., μαϑήσει, χρήσει, δι᾿ ἣν ἕχαστον ἂν εἴη τῶν προειϊρημέ- νῶν ἀποδοχῆς ἄξιον. idem epist. 12: πόλις ἥτις ἂν οὕτω πρός τε ϑεους ὄχει καὶ ἀνθρώπων τοὺς ἀξίους ἀποδοχῆς. apud.S, Paulum vero aposto- Jum 1 Tim. 1 15 et 4 9 perinde ut apud. Polybium ἀποδοχῆς vel παρα-- δοχῆς ἄξιος pluribus locis coniungitur oum πιστῷ atque fide dignum significat, parique. ——— accipiendum ac quie a magistris euis dztodfyorrar discipuli. sic παραδοχῆς ἠξιωμένᾳ infra sect. 443.

3HXTUS BMPIR. II, Bb - ἀρ] οὔτε πάσας ψευδεῖς xal ἀπίστους. λείπεταε ἄρᾳ τὰς μὲν πιατὸς τὰς δὲ ἀπίστους ἀξιοῦν, ὅπερ οἱ ἀπὸ τῆς στοᾶς καὶ oi ἀπὸ τῆς ᾿ἀκαδημίας ἔλεγον, οἱ μὲν ἀπὸ τῆς στοᾶς τὰς καταληπτικὰς ") φαντασίας ἀποδεχόμενοι, oi δὲ ἀπὸ τῆς ἀκαδημίᾳς τὰς πιϑα- vàg*) εἶναι δοκούσας, τοῦτο δὲ καὶ αὐτοῖς σχεψαμένοις ἡμῖν 402 ἀκριβῶς εὐχῇ μᾶλλον ἔοικεν ἢ ἀληϑείᾳ Y). ἦν γὰρ καταληπτικὴ " φαντασία,. ἵνα τις ἀπὸ ταύτης ἄρχηται, ἢ ἀπὸ ὑπάρχοντος καὶ κατ᾽ αὐτὸ 107) ὑπάρχον ἐναπομεμαγμένη καὶ ἐναπεσφραγισμένη ἢ), ὑπρία οὐκ ἂν γένοιτο ἀπὸ μὴ ὑπάρχοντος. τούτων δὲ τὰ μὲν ἄλλα λέγουσιν οἱ περὶ τὸν Καρνεάδην φυχχωρήσειν͵ τοῖς ἀπὸ τῆς στοᾶς, τὸ δὲ “οἵα οὐχ ἂν γένοιτο ἀπὸ μὴ ὑπάρχοντος᾽ δ ἀσῳγ- χώρητον εἶναι" γίνονται γὰρ xol*) ἀπὸ μὴ ὑπαρχόντωκ φαν- 403 τασίαι ὡς ἀπὸ ὑπαρχόντων. καὶ τεχμήριον τῆς ἀπαραλλᾳξίας τὸ ἐπ᾽ ἴσης ταύτας ἐναργεῖς καὶ πληκτικὰς ^) εὑρίσχεσϑαι. τὸ δὲ ἐπ᾿ ἴσης ἢ πληκτικὰς καὶ ἐναργεῖς εἶναε τὸ τὰς ἀκολούϑους͵ πρά- ἕξεις ἐλιζεύγνυσθαι. ὥσπερ γὰρ ἐν τοῖς ὕπαρ ὃ μὲν διψῶν ἀρυό- P 460,voc ποτὸν ἥδεται, ὁ δὲ ϑηρίον ἢ ἄλλο τι τῶν δειμαλέων εὐγων fo καὶ χέκραγεν᾽ οὕτω καὶ κατὰ τοὺς ὕπνους ἡ μὲν 403 διάχυσίς ἐστι τοῖς διψῶσι καὶ ἀπὸ χρήνης πίνειν δοχοῦσιν. ἀνώ- Aoyov δὲ φόβος roig δειματουμένοηις, ..TagQor γὰρ 2) ἀνόρουσεν. ᾿ἀχιλλεὺς χερσί. τε συμπλατάγησεν ἔπος τ᾽ ὀλοφυδνὸν ἔειπε.

et, ingredibiles. Ao]. restat ergo πὲ aliae. quidem censeantur esse credibiles, aliae vero ingredibiles, quod. quidem docuerunt Stoici et Academici; Stoici quidem admittebant coimprehendentes phantasias, Academici autem eas quae videntur probabiles. boc aufem nobis accurate et exacte conaiderantibus magis optandum videtur esse quam verum. 402, est enim comprehendens phantasja, ut ab ea incipiamus, quae ab re quae existit et congruenter rei uae existit, est iusculpta animo et impressa, cuiusmodi non potest esse ab eo quod uou existit. ex his alia quidem se Stoicis esse concessnruum dicit Carueades, illad autem cuiusmodi esse uon potest ab eo quod aoa existit? minime posse cbncedi: existunt enim visa -phantasiae etiam ab iis quae.non existunt, tamqnam ab iis quae existunt. 403. quod nullnm sit antem discrimen, signum est, quod eae ex aequo inveniantur evidentes ac commoveutes. quod siut autem ex aequo commoventes et evidentes, siguum est, quod adiuuctas habeaut consequentes actiones, quomodo enim in iis. qui vigilant, is qui sitit, potum bhauriens voluptate afficitór; qui autem fe- ram aut aliquid aliud horribile fugit, clamat et vociferatur; ita etiam in 1»0mnis delectautnr sitientes, quando e fonte sibi videntur bibere. 404, si- militer quoque adest timor iis qui terrentur, e namque exsiliit stupefactns Achilles ' complositque manus verbum et miserabile dixit..