4) Πλάτων di] confer 3 Pyrrhon. sect. 186.
u) ᾿Δριστοτέλης] supra hoc libro sect. 176.: x) Στράτων di] supra sect, 177 et líb. 3 Pyrrhan. sect. 137, ubi et Aristoteli hoc ab aliis tribui traditur.
2 τοι Ἡραχλειτείους] Aenesidemum cum Heraclito facientem supra P998 » οἱ λέγοντες) τῶν Cis. ol. μὲν Myorres, FP ADVERSUS PHYSICOS [Lib X)...2181 ὑπάρχειν τὸ πρῶτον σῶμα, xarà τὸν “Ηῤάκλειτον, o) κωλύον- ται χρύνον νοεῖν. εἰ δέ γε χρόνος ἦν τὸ πρῶτον κατὰ τὸν "Hod- κλειτὸν σῶμα, κἂν ἐκωλύοντο τὸν χρόνον νοεῖν. οὐκ ἄρα τὸ ὃν κατὰ τὸν Ηράχλειτόν ἔστι χρόνος. τό τε ὃν 5) κατὰ τὸν 'Hod- 2338 κλειτον ἀήρ ἐστιν, ὥς φησιν ὃ «ἀϊνησίδημος. μακριῦ δὲ ἀέρος διέφερεν ὃ χρόνος. καὶ 5 λόγῳ οὐδεὶς τὸ πῦρ ἢ τὸ ὕδωρ ἢ τὴν γῆν χρόνον λέγει εἶναι, τῷ αὐτῷ οὐδὲ τὸν ἀέρα φήσει. οὐ τοί-- γυν τὸ ὃν ἐστι χρόνος. ταῦτα μὲν οὖν ὡς ἐν συντόμοις πρὸς: ταύτην εἰρήσθω τὴν στάσιν. βραχὺς δ᾽ ἐστὶ καὶ πρὸς τοὺς dn 334 , τῆς στοᾶς) λόγος, φάσκοντας τῶν τινῶν ) τὰ μὲν εἶναι σώ- ματα, τὰ δὲ ἀσώματα, καὶ τῶν ἀσωμάτων εἶδός τι καϑ᾽ αὑτὸ νοούμενον οἱομένους τὸν χρόνον. τὸ γάρ τι γενικώτατον *),. τιῷῷ μήτε σῶμά τι δύνασϑαι εἶναι μήτε ἀσώματον μήτε σῶμα ἅμα“) ᾿ καὶ ἀσώματον, οὐχ ἂν εἴη. εἶ γὰρ σῶμά ἐστι, δεήσει πάντα αὐτοῦ 235 τὰ εἴδη σώματα τυγχάνειν καὶ μηδὲν ἀσώματον. καὶ ὃν τρόπον πάντα τὰ τοῦ ζῴου εἴδη ζῷά ἐστι καὶ οὐδὲν ἄψυχον, καὶ τὰ τοῦ φυτοῦ φυτὰ καὶ οὐδὲν ἔμψυχον". οὕτως ἀκολουϑήσει καὶ τὰ | "τοῦ τινὸς εἴδη, σώματος ὄντος, σώματα τυγχάνειν xal μηδὲν - αὐτῶν ἀσώματον. εἰ δὲ ἀσώματόν ἔστιν, ἔσται πάντα αὐτοῦ τὰ εἴδη ἀσώματα καὶ οὐδὲν σῶμα. ὡσαύτως δὲ χἂν σῶμα ἅμα 238 καὶ ἀσώματον ὑπάρχῃ. πάντα τὰ ἐπὶ μέρους ἔσται σώματα ἅμα καὶ ἀσώματα, καὶ οὐδὲν κατ᾽ ἰδίαν ἢ σῶμα μόνον ἢ ἀσώμαquod Heraclito placet, nihil obstat quominus tempus intelligant, quodsi tem- pus esset primum corpus, mt vult Heraclitus, impedirentur tempus intelli- gere. nbn est ergo, ut vult Heraclitus, tempus: id quod est. 2233. et id quod est ex Heracliti sententia est aór, uf dicit Aenesidemus. ab aére au- tem maltum differt tempus. et qna ratione nemo iguem aut aquam aut ter- ram dicit esse tempus, eadem nec dicet esse aórem. non est ergo id quod est tempus. atque adversus hanc quidem opinionem breviter haec dicta sint. 234. brevis quoque est oratio adversus Stoicos, qui dicunt ex eliquibns alia esse corpora, alia vero incorporea; ef ex iucorporeis esse aliqnam spe- ciem quae per se intelligitur, ut tempus. nam aliquid geuerale ac summum esse nequit, propterea quod illud, nec potest.esse aliquod corpus nec in- corporeum, neque corpus simul et incorporeum. 235. nam si est corpus, oportebit omnes eius species esse corpus et'nullam incorpoream. et quo- modo omnes animalis species sunt animalia et nulla inanima, et omnes plan- tg9e species sunt plantae, nulla autem animata; ita sequetur ut alicnius, quod est corpus, species sint corpora et nulla earum incorporea. si vero est incorpo- reum, erunt omnes illins species incorporeae et nulla earum corpus. 226. simi- liter si sit simul corpus et incorporeum, omnia singularia erunt simnl corpora et incorporea, et nihil seorsum aut corpus solum aut incorporeum. quamoba) τὸ τε Ov) penc primum rerum omnium et πρῶτον σῶμα su- , pra sect. 216. id quomodo ex IIeracliti mente dici possit δός, dixi ad Ir. 1 contra Pbysicos sect. 216. Fa b) τοὺς ἀπὸ τῆς στοᾶς} supra sect. 218.
c) tà» τιν»). quaecumque aliquid sunt, aut corpora sunt aut inoor- oralia.: " d) τὸ γάρ τι γενικώτατο» negatSextus dari eiusmodi aliquid generale, quod simul corpus sit atque res incorporalis. non itaque in corpora et res incorporales posse dividi aliquid a Stoicis neque complecti sub am- bitu suo corpora et incorporalia, ] e) μήτε σῶμα Gua] deest ἅμα hoc loco in mss Savil. et Ciz,, sed ita- gum recurrit infra sect. 236.
D 82 τ΄ SEXTI EMPIBICI τον. ὥστε εἰ μὴ σῶμά ἔστι τὸ τὶ μήτε ἀσώματον ἢ σῶμα ἅμα καὶ ἀσώματον, οὐδέν ἐστι τὸ τὶ. τούτου δ᾽ ἀνωρουμένον συν- 237 ἀναιρεῖται καὶ τὰ ἐπ᾿ εἴδους πάντα" ὅπερ ἐστὶν ἄτοπον. xui μὴν καὶ ἕκαστον τῶν 'συναποδοϑέντων τῷ χρόνῳ ἀσωμάτων) ἠπόρηται τοῖς ἀπὸ τῆς. σχέψεως, olov τὸ λεχτὸν xal τὸ κενὸν . x«i ὃ τύπος. ἑκάστου δὲ τούτων ἠπορημέγου καὶ ὃ χρόγος οὐ 238 συγχωρηϑήσεται ἐκ τοῦ αὐτοῦ γένους εἶναι τούτοις. πρὸς δὲ τὸν P 618 Ἐπίκουρον ") σύμπτωμα συμπτωμάτων» Ἀ) ἀξιοῦντα τυγχάνειν τὸν χρόνον πολλῶν καὶ ἄλλων λέγεσϑαι δυναμένων, ἐκεῖνο πρὸς τὸ παρὸν ἀπαρχέσει λέγειν, ὅτι ai μέν πως ἔχουσαε οὐσέωε τάχα ϑεωροῦνται καί εἰσι τῶν ὑποκειμένων πραγμάτων" τὰ δὲ λεγόμενα συμβεβηκέναι ταῖς οὐσίωις οὐχ ἕτερα ὄντα τῶν οὐσιῶν 289 ἀνυπόστατώ ἐστιν. οὔτε γὰρ ἀντιτυπία τίς ἐστε παρὰ τὸ ἀντί- runov σῶμα, οὔτε εἶξις ὑπόχειται παρὰ τὸ εἶχον xal κενάν, οὐ , κίνησις παρὰ τὸ κινούμενον σῶμα, οὐ μονὴ παρὰ τὸ ἠρεμοῦν. ἀλλ᾽ ὡς οὐδέν ἐστι στρατηγία παρὰ τὸν στρατηγοῦντα, οὐδὲ “γυμνασιαρχία παρὰ τὸν γυμνασιαρχοῦντα" οὕτως οὐδὲ ἕκαστον ᾿φοτούτων τῶν συμβεβηκότων ἐστὶ παρὼ τὸ ᾧ συμβέβηκεν. ὅϑεν καὶ ἐπειδὰν λέγῃ ὃ ᾿Ἐπίχουρος τὸ σῶμω ἢ) νοεῖν κατ᾽ ἐπισύνϑεσιν μεγέϑους καὶ σχήματος καὶ ἀντιτυπίας καὶ βάρους, ἐκ μὴ ὄντων rem si illad aliquid non est corpus neque incorporeum meque corpus εν xul et incorporeum, nihil est illad aliquid. si illud autem tollatur, simul etiam tolluntur quaecunque sunt in specie: quod quidem est absurdum, "$97. praeterea etiam de unoquoque incorporeorum, quae simul cum tem- pore euumerata sunt, dubitatum est a Sceptícis, utpete de eo quod vocent dictum et de inani et de loco. sí de unoquoque autem eorum sit dabitu- inm, nec tempus quidem esse concedetur ex eodem genere cuius ea sux. 238. adversus Epicurum autem, qui censet tempus esse accidens accides tium, cum multa etiam alia obiici possint, illud in praesentia satis erit di- ' vere, quod quae aliquo quidem modo se habent essentiae, fortasse οθ8- spiciuntur et suut ex rebus quae solent sensibus subiici; quae autem di- euntur accidere essentiis, cum non sint alia ab essentiis, sunt eiusmodi ut non possint consistere. 239. neque enim est ulla resistentia praeter corpus quod resistit, ueque subiicitur cessio praeter id quod cedit et Ínane, non motus praeter corpus quod movetur, non quies praeter id quod quiescit, sed quomodo ducere exercitum nihil est praeter ewm qui exercitum ducit, meque esse gymnasiarcham praeter eum qui est gymnasiarcha; ita neque unumquodque eorum quae accidunt, sunt pree- ter id cni accidunt, 4240, unde etiam cum dicit Epicurus íntelliges- dum esse corpus ex compositione magnitudinis et figurae et resisteutiae - et ponderis, urget ut ex iis quae non sunt corpora, intelligamus id quod " τῶν συναποδοϑένιων τῷ χρόνῳ ἀσωματω»]} Stoici praeter ter&pus rehus incorporalibus accensebant τὸ Aexro» sive significationem dicti, quae mente apprehenditur, vacuum sive inane et locum. vide sect. 218 - huius libri et lib. adv, Grammaticos sect. 28. adversus Aexró» disputavit noster 3 Pyrrhon. sect, 107, adversus inane et locum supra sect. 20 sq. etc. ' δ) πρὸς dà τὸν "Eníxovoov] eupra sect. 219. 227.
᾿ À) σύμπτωμα —— boc παρασύμβαμα dicere possis cum La- ciano t. 1 p. 382 [Vit, auct, 31].
P 618. ὃ ὁ 'Eníxovooz τὸ σῶμα] Gassendus in Physiolog. Epicuri p. 9$, ἐμ citat philosophi illius verba: χατὰ ἀϑροισμὸν σχήματός τε καὶ μεγέϑου: xal ἀντιτυπίας καὶ βάρους τὸ σῶμα γενοῆσϑαι, respiciens non ad 'hux locum sed ad sect. 367 praesentis libri. ij - ADVERSUS: PHYSICOS [Lib. X). 785 σωμάτων βιάζεται τὸ ὃν σῶμα νοεῖν. εἰ γὰρ μήτε μέγεϑός τε ὑπόκειται παρὰ τὸ μεμεγεϑωμένον μήτε σχῆμα παρὰ τὸ ἐσχη- ματισμένον μήτε ἀντιτυπία παρὰ τὸ ἀντιτυποῦν' πῶς ἐκ TOY μὴ ὑποκειμένων οἷόν τε τὸ ὑποκείμενον νοεῖν σῶμα; ὥσϑ'᾽ ἵνα 341 ἦ χρόνος, συμπτώματα elvai δεῖ" ἵνα δὲ τὰ συμπτώματα ὑπάρχῃ, συμβεβηκός τι ὑποκείμενον, οὐδὲν δέ ἐστι συμβεβηκὸς ὕποχε μενον" τοίνυν. οὐδὲ χρόνος δύναται ὑπάρχειν. ἐῶ λέγειν ὅτι καὶ 348 . τὰ οἷς λέγεται συμβεβηκέναι ὃ χρόνος, καὶ τὰ ὧν λέγεται σύμ- πτώμα τυγχάνειν, ἀνεύρετά ἐστιν, οἷον 7 ἡμέρα ἡ νὺξ ὥρα κί- γνησις μονὴ πάϑος ἀπάϑεια. ἡ γοῦν ἡμέρα ϑωδεκάωρος λεγομένη. εἶναι, καϑὼς πρότερον ὑπεδείξαμεν, οὐχ ὑφέστηκε κατὰ τὰς δώδεκα ὥρας, ἀλλὰ κατὰ μίαν μόνην τὴν ἐνεστῶσαν, ἥτις οὐχ ἔστιν ἡμέρα. ὃ δ᾽ αὐτὸς λόγος καὶ ἐπὶ τῆς νυχτός. ἢ τε ὥρα 943 ἐν πλάτει νοουμένη καὶ οἷον τριμερὴς πάλιν σκεψαμέγοις ἡμῖν " ἀνυπόστατος φαίνεται. οὔτε γὰρ ὅτε τὸ πρῶτον αὐτῆς μέρος ἐστίν, ὑφέστηκεν" οὔπω γὰρ τὰ λοιπά ἐστιν" οὔτε ὅτε τὸ δεύ- τερον" τότε γὰρ τὸ μὲν πρῶτον οὐκέτε ἐστί, τὸ δὲ τρίτον οὔπω" ἔστι. Tüv δὲ πλειόνων αὐτῆς μερῶν κατὰ τοῦτον τὸν τρόπον μὴ 944 ὑπαρχόντων οὐδ᾽ αὐτὴ δύναται ὑπάρχειν. ἀλλ᾽ ἔστω γε ἡμέξαν εἶναι xal. νύχτα ὑπάρχειν καὶ ὥρας. οὐκοῦν ἐπεὶ ταῦτά ἐστι χρό-- γος, ὃ δὲ Ἐπίκουρος συμπτώματά φησιν αὐτῶν εἶναι τὸν χρό-- νον" ἔσται κατὰ τὸν Ἐπίχουρον ὃ χρόνος αὐτὸς ἑαυτοῦ σύμπτωμα.
καὶ μὴν καὶ ὃ περὶ τῆς κινήσεως Aóyog!) ποικίλως ἄπορος δέ- 846 δεικται διὰ τὸ μήτε ἐν ᾧ τί ἐστε τόπῳ δύνασϑαι κινεῖσϑαι μήτε P. θ14 ἐν ᾧ μή ἐστι. συνανήρηται δὲ καὶ τὸ περὶ τῆς μονῆς" κινήσεως γὰρ μὴ οὔσης οὐδὲ μονὴ γένοιτ᾽ dv. ᾿κατὰ γὰρ ἀντιπαραβολὴν τοῦ χινουμένου νοεῖται τὸ ἀχίγητον καὶ τοῦ ἀκινητίζοντος τὸ est esse corpus. nam δὶ neque magnitudo aliqua subiicitor praeter id quod est praeditum magaitndine neque fgura praeter figuratum neque resistentia praeter resistens; quomodo fieri potest ut ex non subiectis subiectum cor- pus intelligamas? 211. quamobrem si ut sit tempus, oportet esso acciden- tia,.ut vero existant accidentia, oportet esse aliqnod accidens subiectum, mullum autem est accidens subiectum; igitur nec tempus potest exsistere. . 242. mitto quod ea quibus dicitur tempus accidere, et ea qnorum dicitur esse accidens, sunt eiusmodi ut non possint inveniri, ut dies nox hora motus quies affectio impatibilitas, dies quidem certe qui dicitur esse duo- decim horarum, ut prius ostendimus, non existit in duodecim horis, sed in una sola praesenti, quao non est dies. 243, eadem antem ratio est etiam in nocte. et hora rursus quae in latitudine sua intelligitur et est verbi gra- tia trium partium, si consideremus, apparebit non posse consistere: neque enim existit quando est prima eius pars, nondum euim sunt reliquae, néque- quando secunda: tuuc enim prima non est amplius, tertia vero necdum est. 244, cum autem plures eins partes hoc modo non existant, nec ipsa existere petest. sed esto, sit saue dies et nox horaeque existant. ergo quoniam haec suut tempus, Epicurus autem dicit tempus esse horum accidentia; ex sen- fentia Epicuri erit ipsum tempus sui accidens. 946, quin etiam osteasum est motus rationem esso varie dubiam, propterea quod nec moveri possit in eo aliquid iu quo est loco, nec in eo in quo non est. simul quoque tollitur qnies: nam si non sit motus, nec quies quidem erit, ex collatione enim et oppositione eius quod movetur, intelligitur immotum, et eius quod A) χαϑὼς πρότερον ὑπεδείξαμεν] supra sect. 182. ἢ ὁ περὶ τῆς κιγήσεως λόγος] sect. 87 sq.
κινούμενον. ὅϑεν ὡς δεξιοῦ μὴ ὄντος οὐδὲ ἀριστερόν ἔστιν, οὗ- τως τοῦ ἑτέρου τούτων μὴ ὑπάρχοντος οὐδὲ τὸ λοιπὸν δύναται 246 νοεῖσϑαι. καὶ ἄλλως " φασὶν οἱ ἀπορητικοί, τὸ μένον ὑπό τινος αἰτίας ἀναγκάζεται μένειν, τὸ δὲ ἀναγκαζόμενον πάσχει, τὸ δὲ πάσχον χινεῖται ")* τὸ ἄρα μένον κινεῖται. ἀλλ᾽ εἴπερ τὰ συμ- πτώματά φῆσιν εἶναι τὸν χρόνον ὁ Eníxovgoc, δέδεικται δὲ ἧπο- ρημένα " δεήσει ὁμολογεῖν καὶ τὸν συμβεβηκότα τούτοις χρόνον 211 ἡπορῆσϑαι. πρὸς τούτοις ἀσώματός τέ ἐστιν ἡ κίνησις καὶ τὸ πάϑος καὶ ἕκαστον τῶν κατηγορουμένων"), ἀσώματον δὲ καὶ ὃ χροῦνος, ἐπεὶ οὐ πιϑανὸν τοῖς ἀσωμάτοις ἀσώματα 5) συμβεβη- χέναι, λέγωμεν μηδὲ τὸν χρόνον σύμπτωμα εἶναι τῶν ἐχχειμέ νων συμπτωμάτων. ἀλλὰ γὰρ καὶ ἀπὸ τῆς οὐσίας Ὁ) τὸν χρόνον .ἀπορήσαντες τὸ μετὰ τοῦτο ζητῶμεν καὶ περὶ ἀριϑμοῦ.
Περὲ ἀριϑμοῦ.
9385 Ἐπεὶ ἔτι τῶν συζυγούντων τῷ χρόνῳ πραγμάτων ἐστὶ xoi -) ἀριϑμὸς διὰ τὸ μὴ χωρὶς ἐξαριϑμήσεως τὴν τοῦ χρόνου γί- γεσϑαι καταμέτρησιν, καϑάπερ ὡρῶν καὶ ἡμερῶν foi μηνῶν, ἔτι δὲ ἐνιαυτῶν" καλῶς ἔχειν ἡγούμεϑα μετὰ τὴν προανυσϑεῖ- σαν ἡμῖν περὶ ἐχείνου ζήτησιν καὶ τὸν περὶ τούτου διαϑέσϑαι λόγον, καὶ μάλισϑ᾽ ὅτι οἱ ἐπιστημονέστατοι τῶν Φυσικῶν?) otnon movetur id quod movetur, unde quomodo si non sit dexterum, non erii sinistrum; ita si nou sit horum alterum, nec reliquum qnidem potest is- telligi. 246. et aliter: dicunt Sceptici dubitatores, quod quiescit, eb aliqu causa cogitur quiescere, quod autem cogitur quiescere patitnr, quod autes patitur movetur; quod ergo quiescit, movetur. sed si Epicurus dicit tempu esse accidentia, ostensum est autem de his dubitari; fatendum erit dubitari etiam de tempore quod eis accidit. 247, praeterea et motus est incorporeus « affectio et unumquódque eorum de quibus praedicatum est (quod sint accidenti quibus tempus accidit), et tempus etiam est iucorporeum, quoniam non est pro- babile incorporeis accidére incorporea, dicamus nec tempus esse accides accidentium illorum! commetnoratorum, caeterum cum ab essentia quoque tempus vocaverimus in dubium, deinceps itidem de numero disquiramus.
IV. De numero...248. Quoniam porro ex rebus quae iunt couiugatae cum tempore, est etiam numerus, propterea quod non absque enumeratione fiat temporis di- mensio, utpote horarum et dierum et meusium et praeterea annorum; recte habere existimamus, si post prius a nobis confectam de tempore quaestio- nem de numero quoque dicamus, et maxime quoniam qui sunt ex Physics P O14 m) τὸ dà πάσγον κινεῖται) adde 8 Pyrrhon. sect. 116.
n) ἔχαστον τῶν xarnyopovutrey] de quibus praedicatum fuit, quod sint accidentia et quod tempus illis accidat. supra sect. 242, o) ἀσωμάτοις ἀσώματα] ita legit etiam IHervetus pro σώματα. — sed οὐ πιϑανόν pro οὖν πιϑανόν scripsi sensu ita postulante.
p) ἀπὸ τῆς oUG(ac] dubitationes ab essentia temporis petitas proposuit a sect. 189, quemadmodum dubitationes a — notione sect. 169 — 188.
4) οὗ ἐπιστημονέστατοι τῶν dvoixoy] Pythagorici, ut mox ipse Sex- tus demonstrat. confer quae ad 3 Pyrrhon. sect. 152 et contra Árithme- ticos sect. 3, vocat autem ἐπιστημονεστάτους τῶν Φυσιχῶν, quoniam scientias mathematicas omnium maxime colebant earumque studium Py. thagorae znagistri sui exemplo coniungebant cum seria contemplatione naturae, — crar ADVERSUS PHYSICOS [Lib X) - 425 τῶς μεγάλην δύναμιν τοῖς ἀριϑμοῖς ἀπένειμαν, ὥστε ἀρχὰς xal στοιχεῖα τῶν ὅλων τούτους νομίζειν. οὗτοι δέ εἶσιν οἱ περὶ τὸν Σάμιον Πυϑαγόραν. ἐοικέναι γὰρ λέγουσι τοὺς φιλοσοφοῦντας 949 γνησίως τοῖς περὶ λόγον πονουμένοις" ὡς γὰρ οὗτοι πρῶτον τὰς λέξεις ἐξετάζουσιν, ἐκ λέξεων γὰρ ὃ λόγος, καὶ ἐπεὶ ἐκ συλλα- βῶν αἱ λέξεις, πρῶτον σχέπτονταε τὰς συλλαβάς" ἐκ γὰρ συλ- λαβῶν τὰ στοιχεῖα τῆς ἐγγραμμάτου φωνῆς ἀναλθομένων, περὶ ἐκείνων πρῶτον διερευνῶσιν "). οὕτω δεῖν φασιν οἱ περὶ υϑα- 960 γόραν τοὺς ὄντως (Φυσικοὺς τὰ περὶ τοῦ παντὸς ἐρευνῶντας ἐν POT6 — πρώτοις ἔξετάζειν, εἷς τίνα τὸ πᾶν λαμβάνει τὴν ἀνάλυσιν. τὸ μὲν οὖν φαινομένην εἶναι λέγειν τὴν τῶν ὅλων ἀρχὴν ἀφύσικόν *) πώς ἐστι" πᾶν γὼρ τὸ φαινόμενον ἐξ ἀφανῶν ὀφείλει συνίστα- σϑαι. τὸ δ᾽ ἔκ τινων συνεστὼς οὐκ ἔστιν ἀρχὴ ἀλλὰ τὸ Pxelvov αὐτοῦ συστατικόν. ὅϑεν καὶ τὰ φαινόμενα οὐ ῥητέον ἀρχὰς εἶναι 351 τῶν ὅλων, ἀλλὰ τὰ συστατικὰ τῶν φαινομένων, ἅπερ οὐκέτι ἦν ' φαινόμενα. τοίνυν ἀδήλους καὶ ἀφανεῖς ὑπέϑεντο τὰς τῶν ὅλὼν ἀρχάς ἢ)" καὶ οὐ χοινῶς. oi γὰρ ἀτόμους εἰπόντες ἢ ἁμοιομε- 558 εἰας ἢ ὄγκους ") ἢ κοινῶς νοητὰ σώματα πάντων τῶν ὄντων ἄρχειν nij μὲν κατώρϑωσαν 1), πῆ δὲ διέπεσον. fj μὲν γὰρ ádz- λρυς νομίζουσιν εἶναι τὰς ἀρχάς, δεόντως ἀναστρέφονται " fj δὲ σωματιχὰς ὑποτίϑενται ταύτας, διαπίπτουσιν. ὡς γὰρ τῶν αἷ- 358 σϑητῶν σωμάτων προηγεῖται τὰ νοητὰ καὶ ἄδηλα σώματα, οὕτω καὶ τῶν νοητῶν σωμάτων ἄρχειν δεῖ τὰ ἀσώματα, καὶ κατὰ ' scientiae laude clarissimi adeo magnam vim tribuerunt upmerisy, ut eos existiment principia et elementa universorum. iji autem sunt sectatores Py- thagorae Samii. 219, dicunt enim eos qui vere et sincerb philosophantur, esse similes iis qui laborant in contexenda oratione: quomodo enim δὲ pri- mum dictiones examinant, ex dictionibus enim constat orstio, et quoniam ex syllabis dictiones; primum considerant syllabas, cumque syllabae resol- , vantur ex literis sive elementis vocis literatae, de illis primum scrutantur, 250, ita dicunt Pythagorei oportere veros Physicos de universitate scrutan- tes in primis examinare, in quaenam resolvatur universitas. atque quod ap- . paret quidem dicere esse principium mniversorum, est quodammodo non - physicum: quidquid enim apparet, constare debet ex iis quae non apparent. quod autem ex aliquibus constat, non est principium, sed id quod illud ipsum constitnit,, 251. unde etiam ea quae apparent, non shunt dicenda re- rum universarum principia, sed ea quae sunt constitueutia apparentium, neu- tiquam ipsa apparentia, obscura ergo et non apparentia posuerunt eorum quae sunt, principia; neque hoc communi omnes ratione. 252. qui enim " dixerunt atomos vel similares partes aut moleculas aut communiter corpora quae cadunt sub intelljgentiam esse rerum ómnium principia, aliqua quidem ex parte se recté gesserunt, aliqua vero lapsi sunt. nam qnatenus quidem obscura et non apparentia dixerunt esse principia, recte in eo versantur; quatenus autem ea poaunt corporea, labnntur. 253. quomodo enim a cor- poribus quae percipiuntur intelligentia et non sunt evidentia praeceduntur corpora sensilia; ita oportet ab incorporeis praecedi etiam corpora quae r) διερευνῶσι»] ms Ciz, ἐρευνῶσιν.
4) ἀφύσιχο»] sic ἀφυσίχους dixerat sect. 46. sic ἀφύσικον possis etium P 819 dicere indignum philosopho physico. | 4) τὰς τῶν ὅλων ἀρχάς) ms Savil. τῶν ὄντων eodem sensu.
τῷ ἀτόμους 3j ὁμοιομερείας ἢ oyxovg] ut Democritus Anaxagoras Ascle- piades. vide ad librum priorem contra Physicos sect. 363.
x) πὴ uiv κατώρϑωσα»γ) sic recte idem Savil, pro χατήρϑωσαν, V P e λόγον. ὡς γὰρ τὰ τῆς λέξεως στοιχεῖα οὐχ εἰσὶ λέξεις, οὕτω καὶ τὰ τῶν σωμάτων στοιχεῖα οὐκ ἔστι. σώματα. ἤτοι δὲ σώματα 256 ὀφείλει τυγχάγειν 7, ἀσώματα" διὸ πάντως ἐστὶν ἀσώματα. καὶ . μὴν οὐδὲ ἔνεστε φάναι ὅτι αἰωνίους συμβέβηκεν εἶναε τὰς ἀτό- μους, καὶ διὰ τοῦτο δύνασϑαι σωματικὰς οὔσας τῶν ὅλων ἄρ- χειν. πρῶτον μὲν γὰρ καὶ οἱ τὰς ὁμοιομερείας καὶ οὗ τοὺς ὄγχους καὶ οἱ τὰ ἐλάχιστα καὶ ἀμερῆ λέγοντες εἶναι στοιχεῖα αἰώνιον ἀπολείπουσι τούτων τὴν ὑπόστασιν, ὥστε μὴ μᾶλλον "dg ἀτό- 355 μους ") ἢ ταῦτ᾽ εἶναι στοιχεῖα. εἶτα καὶ δεδόσϑω ταῖς ἀληϑ είαις αἰωμίους εἶναι τὰς ἀτόμους. ἀλλ᾽ ὃν τρόπον oi ἀγένητον xai. αἰώνιον ἀπολείποντες τὸν κόσμον οὐδὲν ἥττον πρὸς ἐπένοεαν ζη- τοῦσι τὰς πρῶτον συστησαμένας αὐτὸν ἀρχάς" οὕτω καὶ ἡμεῖς, φασὶν οἱ Πυϑαγορικοί, τῶν φυσικῶν φιλοσόφων κατ᾽ ἐπίνοιαν σχεπτόμεϑα τὸ ix τίνων τὰ αἰώνια ταῦτα καὶ λόγῳ ϑεωρητὰ 256 συγνέστηχε σώματα. ἤτοι οὖν σώματά ") ἐστι τὰ συστατεκὰ αὐὖ- τῶν ἢ ἀσώματα. καὶ σώματα μὲν οὐκ ἂν εἴπαιμεν, ἐπεὶ δεήσει P 636 κἀκείνων σώματα λέγειν εἶναι συστατικά, καὶ οὕτως εἷς ἄπειρον 957 προβαινούσης τῆς ἐπινοίας ἄναρχον γίνεσϑαι τὸ πᾶν. λείπεται ἄρα λέγειν ἐξ ἀσωμάτων εἶναι τὴν σύστασιν τῶν νοητῶν σα- μάτων" ὅπερ xal'Enixovooc ὡμολόγησε φήσας κατὰ ἀϑ'ροισμὸν σχήματός τε xol μεγέϑους xol ἀντιτυπίας καὶ βάρους τὸ σῶμα νενοῆσϑαι. ἀλλ᾽ ὅτε ἀσωμάτους εἶναι δεῖ τὰς ἀρχὰς τῶν λόγω 258 ϑεωρητῶν σωμάτων, ἐκ τῶν εἰρημένων συμφανές. ἤδη δὲ om, percipiuntur intelligentia: et merito. quomodo euim elementa dictionis se seat dictiones, ita etiem elementa corporum non sunt corpora. amt vem oportet ea esse corpora aut incorporea: qnamobrem suut omaino iscorpt- rea. 254. sed neque licet dicere quod aeternas accidit esse atomos, et idet posse, cum saint corporeae, universorum esse principia. primum enim d qui similares partes et qui moleculas et qui minima e$ individua dicam 6420 elementa, eorum aeternam relinquunt substantiam; quo δὲ u£ noa ma gis atomi quam ea sint elementa. 255. deinde etiamsi datum feerit re vers aeternas esse atomos; attamen quomodo qui mundum relinquunt ingeaitum et aeternum, nihilo secius ad eum mente cogitandum quaerunt priucipis quao ipsum primum censtituerunt, ita etiam nos quoque, inquiunt Pyth gorici, naturalium pbilosophorum more cogitantes consideramus, ex quibus mam constent haec aeteraa et ratione contemplanda corpora. 256, aut ergo sun corpore quae ea comstituunt, aut incorporea. et corpora quidem non dixem- mus, quopiam oportebit dicere etiam illa consistere e corporibus, et ita in ia&a tum procedeute cogitatione esse universitatem priacipii expertem. 257. restet ergo ut dicatur ex iscorporeis constitui corpora quae percipiuntur intelli gentia, quod etiam confessus est Epicurus dicens per coageriem figure et magnitudinis et resistentiae et gravitatis intelligentia percipi corpus atque quod incorporea quidem oporteat esse principia corporum intelligibi- Mem, ex his est perspicuum, 258. porro autem δὶ aliqua incorporea coas y) μὴ μᾶλλον τὰς ἀτόμους] notat haud sufficere, ut aliquid pro prin cipio primo habeatur, statuere id ab aeterno substitisse, cum diverse diversorum philosophorum opiniones exstent.de principiis, iisque omni- bus aeternis; et quidam ipsum mundum sibi persuaserunt ortu et initio carere, ut dictum ad sect. 169 huius libri. itaque recurrendum esse co- gitatione ad intimas, quibus ab aeterno talia esse potuerint quibusque constent, rationes, neque in corporali textura acquiescendum, sed ad intelligibilia et incorporalia ascendendum,?
2) anb οὖν — supra sect. 253.
picuri dogma iam attulit noster sect. 940, ADVERSUS PHYSICOS [Lib. Xj. 731 εἴ' τινα προδφέστηκε τῶν σωμάτων ἀσώματα, ταῦτ᾽ ἐξ ἀνάγκης στοιχεῖά ἐστι τῶν ὄντων καὶ πρῶταί τινὲς ἀρχαί. ἰδοὺ γὰρ καὶ et ἰδέαι ἀσώματοι ὁ) οὖσαι κατὰ τὸν Πλάτωνα προὐφεστᾶσι τῶν σωμάτων; xai ἕκαστον τῶν γινομένων "obe αὐτὰς γίνεται. ἀλλ᾽ o9x εἰσὶ τῶν ὄντων ἀρχαί, ἐπϑίπερ ἑκάστη Ἰδέα κατ᾽ ἰδίων pev λαμβανομένη | ἕν εἶναι λέγεται" xarà σύλληψιν δὲ ἑτέρας ἢ &À- λων δύο xal τρεῖς xoi τέσσαρες. ὥστε εἶναί τι ἐπαναβεβηκὸς ν αὐτῶν τῆς ὑποστάσεως, τὸν ἀριϑμόν, οὗ χατὰ μετοχὴν τὸ ἕν 5. τὰ δύο ἢ ῆ τὰ τρία 1 ἢ τὴ τούτων ἔτε πλείονα ἐπικατηγορεῖται | αὐτῶν. xai τὰ στερεὰ σχήματα προεπιγοεῖται τῶν σωμάτων ἀσω-- 359 ματον ἔχοντα τὴν φύσιν" ἀλλ᾽ ᾿ἀνάπαλεν οὐκ ἄρχει τῶν πάντων. προάγει γὰρ καὶ τούτων κατὰ τὴν ἐπίνοιαν τὰ ἐπίπεδα σχή- ματα 7); διὰ τὸ «ἐξ ἐχείνων τὰ στερεὰ συνίστασϑαι. ἀλλὰ μὴν 300 οὐδὲ τὰ ἐπίπεδα σχήματα ϑείη τις ἂν τῶν ὄντων στοιχεῖα" ἕχα- στον γὰρ αὐτῶν πάλιν éx προαγόντων συγτίϑεται τῶν γραμμῶν. καὶ αἱ γραμμαὶ προεπιγοουμένους ἔχουσι τοὺς ἀριϑμούς, παρ᾽ ὅσον τὸ μὲν ἐκ τριῶν γραμμῶν τρίγωνον καλεῖται καὶ τὸ ἀκ τεσ- σάρων τετράγωνον. καὶ ἐπεὶ ἡ ἁπλῆ γραμμὴ οὗ χωρὶς ἀριϑμοῦ νενόηται, ἀλλ᾽ ἀπὸ σημείου ἐπὶ σημεῖον ἀγομένη ἔχεται τῶν δυοῖν, οἵ τε ἀριϑμοὶ πάντες καὶ αὐτοὶ ὑπὸ τὸ ὁ ὃν πεπτώχασι" καὶ γὰρ 7 δυὰς μία τίς" ἐστι δυὰς καὶ ἡ τριὰς ἕν τί ἐστι, τριάς, καὶ 7 δεκὰς i ἕν ἀριϑμοῦ κεφάλαιον. ἔνϑεν κινηϑεὶς ὃ Ilv2ayogac 261 ἀρχὴν ἔφησεν. εἶναι τῶν ὄντων τὴν μονάδα, ἧς κατὰ μετοχὴν ἕκαστον τῶν ὄντων ἕν λέγεται, xal ταύτην κατ᾽ αὐτότητα μὲν ἑαυτῆς νοουμένην μονάδα νοεῖσϑαι. ἐπισυντεϑεῖσαν δ᾽ ἑαντῇ καϑ᾽ ἑτερότητα ἀποτελεῖν τὴν καλουμένην ἀόριστον δυάδα 9 stunt ante corpora, ea non ideo necessario sunt rerum elementa et prima principia. ecce enim ideae quoque cum siat i incorporeae, mt vult lato, con- sistunt ante corpora, et nnumquodque eorum quae oriuntur ac fiunt, secnn- dum eas oriuntur fiuntque. sed eae non sunt prima rerum principia, quan- doquidem nnaqnaeque idea si seorsum sumatur, unum esse dicitur, per al- . terius autem aut aliarum cé&mprehensionem duae aut tres aut qnattnor. quo fit ut sit aliquid illarum substantiam transcedens, nempe numerus, cuins per participationem unum aut dao ant tria et his adhuc plura de eis prae- dicautnr, 259, et solidae figurae ante corpus mente cogitantnr, cum habeant naturam incorpoream; sed rursus illae quoque »"on sunt omuium rerum principia. nam ante eas quoque cogitatione praecedunt figurae planae, pro- pterea quod ex illis consistant solidae. 260..sed nec figuras planas rerum posueris elementa: unaquaeque enim earum rursus componitut ex lineis praecedentibus. et lineae habent numeros qui mente prius cogitantur, qnan- doqnuidem ex tribus lineis appellatur triangnlus, et quadratum ex quattuor.
et quia simplex linea nom sine numero mente concipitur, sed a puncto ducta ad punctum haeret duobus, numerique omnes cadunt sub unum, nam binarius unus est binarius et ternarins unum quid est, nempe ternarius, et denarins est unum caput et una summa numeri. 261. his motus Pythagoras dixit unitatem esse rerum principium, per cuius participationem nnaqnaeque res una dicitur, et eam, si ex sni quidem cogitetur, ut ita dicam, identitate, intelligi unitatem, sin autem' idem sibi alter adiungatur, efficere intermina- tum quem vocant et indefinitum binarium, propterea quod nmumerabilium, ὃ αἱ ἰδέαι ἀσώματοι] vide ad lib. 1 contra Physicos sect. 364. ἐπαναβεβηχὸς] vide ad 1 Pyrrhon. sect. 38. infra 270. d) τὰ ἐπίπεδα σ juae] vide ad 1 contra Physicos sect, 364. | . €) ἀόριστον δυαδα] vide ad 3 Pyrrhon, sect. 155. Proclum in Eu- clidem p. 27. infra hoc libro sect. 276. SEXTUS EXPIR. II. Aaa.
PS διὰ τὸ μηδεμίαν τῶν ἀριϑριητῶν xol ὡρισμένων δυάδων εἶναι τὴν αὐτήν, πάσας δὲ κατὰ μετοχὴν αὐτῆς δυάδας νενοῆσϑαι, 262xaJug καὶ ἐπὶ τῆς μονάδος ἐλέγχυυσι. δύο οὖν τῶν ὄντων ἀρ- P 071 a/, ἥ τὲ πρώτη μονάς, ἧς χατὰ μετοχὴν πᾶσαι αἱ ἀριϑμηταὶ μονάδες νοοῦνται μονάδες, καὶ 5 ἀόριστος δυάς, ἧς κατὰ με- τοχὴν oí ὡρισμέναι δυάδες εἰσὶ δυάδες, καὶ ὅτε ταῖς ἀληϑ εἴαις αὗταί εἶσι τῶν ὅλων ἀρχαί, ποικίλως οἱ Πυϑαγοριχοὶ διδάσχουσι. φβϑτῶν γὰρ ὄντων), φασί, τὰ μὲν χατὰ διαφορὰν νοεῖται, τὰ δὲ κατ᾽ ἐναντίωσιν, τὼ δὲ πρός τι. κατὰ διαφορὰν μὲν οὖν εἶναι τὰ xa9^ ἑαυτὰ καὶ κατ᾽ ἰδίαν περιγραφὴν ὑποκείμενα, οἷον &- ϑρωπος ἵππος φυτὸν γῆ ὕδωρ ἀὴρ πῦρ' τούτων γὰρ ἕκαστον ἀπολύτως ϑεωρεῖται καὶ οὐχ ὡς κατὰ τὴν πρὸς ἕτερον σχέσιν᾽ 86, κατ᾽ ἐναντίωσιν δὲ ὑπάρχειν ὅσα ἐξ ἐναντιώσεως ἑτέρου πρὸς ἕτερον ϑεωρεῖται οἷον ἀγαθὸν καὶ κακόν, δίχαιον ἄδικον. συμ- φέρον ἀσύμφορον, ὅσιον ἀνόσιον, εὐσεβὲς ἀσεβές, κενούμενον — rà ἄλλα ὅσα τούτοις ἐμφερῆ. πρός τε δὲ τυγχάνεπ rà κατὰ τὴν ὡς πρὸς ἕτερον σχέσιν νοούμενα; οἷον δεξιὸν dp- στερόν, ἄνω κάτω, διπλάσιον ἥμισυ" τό τε γὰρ δεξιὸν νοεῖται κατὰ τὴν ὡς πρὸς τὸ ἀριστερὸν σχέσιν καὶ τὸ ἀριστερὸν xar τὴν ὡς πρὸς τὸ δεξιόν, τὸ ve κάτω κατὰ τὴν ὡς πρὸς τὸ ἄνω, καὶ τὸ ἄνω κατὰ τὴν ὡς πρὸς τὸ κάτω, καὶ ἐπὶ τῶν ἄλλων 266 παραπλήσιον. διαφέρειν δέ φασε τὰ κατὰ ἐναντίωσιν voovum τῶν πρός Tw ἐπὶ μὲν γὰρ τῶν ἐναντίων 7 τοῦ ἑτέρου φϑορὲ γένεσίς ἐστε τοῦ ἑτέρου, οἷον ἐπὶ ὑγιείας καὶ τόσου, κενήσεώς τι καὶ ἠρεμίας. νόσου τε γὰρ γένεσις ἄρσις ἐστὶν ἱγιείας, ὑγιείαι τε γένεσις ἄρσις ἐστὶ νόσου καὶ κινήσεως μὲν ὑπόστασις φϑορὸὶ eorumque quae sunt terminata ac finita, nullus sit idem binarius, sed εἰ eius participatione intelligantur binarii, τὲ etiam arguuut jin unita 262. duo ergo sunt rerum principia unitas, ex cuius participatione omse numerabiles intelliguntur unitates et interminatus binarius, ex cuius pam ἢ " cipatione sunt oinnes terminati binarii. qnod qutem haec sint re vera prie cipia universorum varie docent Pythagorei.. nam ex iis quae snnt, is quiunt, alia quidem intelliguntur ex differentia, alia ex oppositiome, alia se tem relata ad aliquid. atque ex differentia quidem esse quae absolata δ per se sunt et sunt subiecta ex propria circumscriptione ut homo eque . planta terra aqua δὲν ignis; unumquodque enim eorum consideratur absolut et non ex ea qua ad aliud refertur habitudine: 264. ex oppositione amem ἢ esse quae considerantur ex repugnantia alterius ad alterum ut bonum ed malum, iustum iniustum, utile iuutile, sanctum profanum, pium impium, me ἢ tum quiescens et alia his similia, 265. ad aliquid autem referri, quae ἐδ ἢ telliguntur ex ea quae est tamquam δὰ alterum relatione ut dexterum δ ἢ nistrum, sursum deorsum, duplum dimidium. nam et dexterum intelligo ex ea quae est tamquam ad sinistrum habitudine ac relatione, et sinistws ex ea quae est tamquam ad dexterum, et deorsum ex ea quae est tamque ad sursum, et sursum ex ea quae est tamquam ad dlorsum, et similiter ἃ ἢ aliis. 266. dicunt autem ea quae intelliguntur ex oppositione et repeg nantia differre ab iis quae referuntur ad aliqnid. nam in contrariis quides ac repugnantibus interitus alterius, alterius est ortus, ut in sanitate et me bo, motu et quiete. morbi enim ortus est ablatio sanitatis et sanitatis o tus est ablatio morbi, et 'si consista$ motus, perit status, si ornatur stets