Политический трактат
- Язык:
- латинский
- Статус:
- Полное произведение
- Авторство:
- Написано автором
- Состояние текста:
- Шумов сканирования не обнаружено (автоматическая оценка всего текста, вручную не проверялась)
- Объём:
- ~39 200 слов · 186 фрагментов
Процитировать это произведение
- APAБенедикт Спиноза. (n.d.). Tractatus Politicus [Политический трактат]. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/ru/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus
- MLAБенедикт Спиноза. Tractatus Politicus [Политический трактат]. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/ru/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus.
- ChicagoБенедикт Спиноза. Tractatus Politicus [Политический трактат]. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/ru/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus.
Ссылка на воспроизведённое издание. SigPhi — цифровая репродукция. Год, издатель и переводчик указаны, если известны; «n.d.» означает неизвестный год.
О чём это
Последнее сочинение Спинозы, оборванное его смертью в 1677 году как раз там, где дело дошло до демократии.
Контекст и история
Это политика, написанная без всякого негодования: она начинается с того, что философы представляют людей не такими, каковы они есть, а такими, какими хотели бы их видеть, и потому их построения годятся лишь для золотого века. Спинозе нужно иное: учреждения, рассчитанные так, чтобы действовать и тогда, когда занимающие их люди дурны, ибо от государства требуется не добродетель, а прочность. Отсюда его разбор монархии и аристократии — с советами, числами и должностями во всех подробностях. Глава о демократии, к которой всё и вело, обрывается на второй странице: Спиноза умер, её сочиняя, и книга кончается посреди фразы о том, кто имеет право голоса. Это тот текст, который читал Руссо и к которому вернулся новейший республиканизм.
Редакционный контекст, а не источник для цитирования: в отличие от отрывков самого произведения, эти сведения нельзя проверить по корпусу.
IV. Praeterea concipere etiam non possumus, quod unicuique civi liceat Civitatis decreta, seu jura interpretari. Nam si hoc unicuique liceret, eo ipso sui judex esset; quandoquidem unusquisque facta sua specie juris nullo negotio excusare, seu adornare posset, et consequenter ex suo ingenio vitam institueret, quod (per Art. praeced.) est absurdum. V. Videmus itaque, unumquemque civem non sui, sed Civitatis juris esse, cujus omnia mandata tenetur exequi, nec ullum habere jus decernendi, quid aequum, quid iniquum, quid pium, quidve impium sit sed contra, quia imperii corpus una veluti mente duci debet, et consequenter Civitatis voluntas pro omnium voluntate habenda est, id quod Civitas justum, et bonum esse decernit, tanquam ab unoquoque decretum esse, censendum est; atque adeo, quamvis subditus Civitatis decreta iniqua esse censeat, tenetur nihilominus eadem exequi. VI. At objici potest, an non contra rationis dictamen est, se alterius judicio omnino subjicere, et consequenter, an status civilis rationi non repugnat; ex quo sequeretur statum civilem irrationalem esse, nec posse creari nisi ab hominibus ratione destitutis, at minime ab iis, qui ratione ducuntur. Sed quoniam ratio nihil contra naturam docet, non potest ergo sana ratio dictare, ut unusquisque sui juris maneat, quamdiu homines affectibus sunt obnoxii (per Art. 15. praeced. Cap.), hoc est (per Art. 5. Cap. I.), ratio hoc posse fieri negat. Adde, quod ratio omnino docet pacem quaerere, quae quidem obtineri nequit, nisi communia Civitatis jura inviolata serventur, atque adeo quo homo ratione magis ducitur, hoc est (per Art. 11. praeced. Cap.), quo magis liber est, eo constantius Civitatis jura servabit, et summae potestatis, cujus subditus est, mandata exequetur. Ad quod accedit, quod status civilis naturaliter instituitur ad metum communem adimendum, et communes miserias propellendum, ac proinde id maxime intendit, quod unusquisque, qui ratione ducitur, in statu naturali conaretur, sed frustra (per Art.…