SigPhiSigPhi

Tractatus politicus

Baruch Spinoza

Sprache:
Latein
Status:
Vollständiges Werk
Autorschaft:
Vom Autor verfasst
Zustand des Textes:
Kein Scanrauschen festgestellt (automatische Messung über den ganzen Text, nicht von Hand geprüft)
Umfang:
~39.200 Wörter · 186 Passagen
Dieses Werk zitieren
  • APABaruch Spinoza. (n.d.). Tractatus Politicus [Tractatus politicus]. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/de/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus
  • MLABaruch Spinoza. Tractatus Politicus [Tractatus politicus]. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/de/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus.
  • ChicagoBaruch Spinoza. Tractatus Politicus [Tractatus politicus]. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/de/works/baruch-spinoza/tractatus-politicus.

Angabe der Ausgabe, die SigPhi wiedergibt: SigPhi ist ihre digitale Reproduktion, nicht der Verlag. Das Erscheinungsjahr steht nicht in den Metadaten (daher „n.d.“), und der Übersetzer erscheint nur, wenn er verzeichnet ist.

Wovon es handelt

Spinozas letzte Schrift, durch seinen Tod 1677 gerade dort abgebrochen, wo sie zur Demokratie kam.

Kontext und Geschichte

Es ist eine Politik ohne alle Entrüstung: sie hebt damit an, dass die Philosophen die Menschen nicht auffassen, wie sie sind, sondern wie sie sie haben möchten, und dass ihre Lehren darum nur für ein goldenes Zeitalter taugen. Spinoza will etwas anderes: Einrichtungen, so berechnet, dass sie auch dann arbeiten, wenn die, welche sie besetzen, schlecht sind; denn von einem Staat verlangt man nicht Tugend, sondern Bestand. Daraus folgt seine Untersuchung der Monarchie und der Aristokratie, mit Räten, Zahlen und Ämtern im Einzelnen. Das Kapitel über die Demokratie, auf das alles zulief, bricht auf seiner zweiten Seite ab: Spinoza starb darüber, und das Buch endet mitten in einem Satz darüber, wer das Stimmrecht habe. Es ist der Text, den Rousseau las, und derjenige, den der neuere Republikanismus wieder aufnahm.

Redaktioneller Kontext, keine zitierfähige Quelle: anders als die Passagen des Werks lassen sich diese Angaben nicht am Korpus überprüfen.

Wie es beginnt
IV. Praeterea concipere etiam non possumus, quod unicuique civi liceat Civitatis decreta, seu jura interpretari. Nam si hoc unicuique liceret, eo ipso sui judex esset; quandoquidem unusquisque facta sua specie juris nullo negotio excusare, seu adornare posset, et consequenter ex suo ingenio vitam institueret, quod (per Art. praeced.) est absurdum. V. Videmus itaque, unumquemque civem non sui, sed Civitatis juris esse, cujus omnia mandata tenetur exequi, nec ullum habere jus decernendi, quid aequum, quid iniquum, quid pium, quidve impium sit sed contra, quia imperii corpus una veluti mente duci debet, et consequenter Civitatis voluntas pro omnium voluntate habenda est, id quod Civitas justum, et bonum esse decernit, tanquam ab unoquoque decretum esse, censendum est; atque adeo, quamvis subditus Civitatis decreta iniqua esse censeat, tenetur nihilominus eadem exequi. VI. At objici potest, an non contra rationis dictamen est, se alterius judicio omnino subjicere, et consequenter, an status civilis rationi non repugnat; ex quo sequeretur statum civilem irrationalem esse, nec posse creari nisi ab hominibus ratione destitutis, at minime ab iis, qui ratione ducuntur. Sed quoniam ratio nihil contra naturam docet, non potest ergo sana ratio dictare, ut unusquisque sui juris maneat, quamdiu homines affectibus sunt obnoxii (per Art. 15. praeced. Cap.), hoc est (per Art. 5. Cap. I.), ratio hoc posse fieri negat. Adde, quod ratio omnino docet pacem quaerere, quae quidem obtineri nequit, nisi communia Civitatis jura inviolata serventur, atque adeo quo homo ratione magis ducitur, hoc est (per Art. 11. praeced. Cap.), quo magis liber est, eo constantius Civitatis jura servabit, et summae potestatis, cujus subditus est, mandata exequetur. Ad quod accedit, quod status civilis naturaliter instituitur ad metum communem adimendum, et communes miserias propellendum, ac proinde id maxime intendit, quod unusquisque, qui ratione ducitur, in statu naturali conaretur, sed frustra (per Art.…

Das ganze Werk lesen →

← Zurück zu Baruch Spinoza