Pro Archia
- Langue:
- latin
- État:
- Œuvre complète
- Paternité:
- Écrite par l'auteur
- État du texte:
- Aucun bruit de numérisation détecté (mesure automatique sur tout le texte, non vérifiée à la main)
- Étendue:
- ~4 000 mots · 19 passages
Citer cette œuvre
- APACicéron. (n.d.). Pro A. Licinio Archia poeta [Pro Archia]. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/fr/works/cicero/pro-a-licinio-archia-poeta
- MLACicéron. Pro A. Licinio Archia poeta [Pro Archia]. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/fr/works/cicero/pro-a-licinio-archia-poeta.
- ChicagoCicéron. Pro A. Licinio Archia poeta [Pro Archia]. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/fr/works/cicero/pro-a-licinio-archia-poeta.
Référence de l'édition que reproduit SigPhi : SigPhi en est la reproduction numérique, pas l'éditeur. L'année de l'édition ne figure pas dans les métadonnées (d'où « n.d. ») et le traducteur n'apparaît que lorsqu'il est connu.
De quoi il s'agit
Une défense de la citoyenneté d'un poète grec. Le dossier juridique est mince et Cicéron le sait, aussi passe-t-il le discours à défendre ce à quoi sert la littérature.
Contexte et histoire
62 av. J.-C. La digression sur la valeur des lettres — l'étude nourrit la jeunesse, réjouit la vieillesse et nous accompagne dans l'adversité — est le texte que Pétrarque a retrouvé en 1333 et qui a allumé la mèche humaniste. Un discours mineur en droit devenu l'un des textes fondateurs de la culture européenne.
Contexte éditorial, non une source citable : contrairement aux passages de l'œuvre, ces données ne peuvent pas être vérifiées dans le corpus.
Sit igitur, iudices, sanctum apud vos, humanissimos homines, hoc poetae nomen, quod nulla umquam barbaria violavit. Saxa et solitudines voci repondent, bestiae saepe immanes cantu flectuntur atque consistunt: nos, instituti rebus optimis, non poetarum voce moveamur? Homerum Colophonii civem esse dicunt suum, Chii suum vindicant, Salaminii repetunt, Smyrnaei vero suum esse confirmant, itaque etiam delubrum eius in oppido dedicaverunt: permulti alii praeterea pugnant inter se atque contendunt. Ergo illi alienum, quia poeta fuit, post mortem etiam expetunt: nos hunc vivum, qui et voluntate et legibus noster est, repudiabimus? praesertim cum omne olim studium atque omne ingenium contulerit Archias ad populi Romani gloriam laudemque celebrandam? Nam et Cimbricas res adulescens attigit, et ipsi illi C. Mario, qui durior ad haec studia videbatur, iucundus fuit. Neque enim quisquam est tam aversus a Musis, qui non mandari versibus aeternum suorum laborum facile praeconium patiatur. Themistoclem illum, summum Athenis virum, dixisse aiunt, cum ex eo quaereretur, quod acroama aut cuius vocem libentissime audiret: "Eius, a quo sua virtus optime praedicaretur." Itaque ille Marius item eximie L. Plotium dilexit, cuius ingenio putabat ea quae gesserat posse celebrari. Mithridaticum vero bellum, magnum atque difficile et in multa varietate terra marique versatum, totum ab hoc expressum est: qui libri non modo L. Lucullum, fortissimum et clarissimum virum, verum etiam populi Romani nomen inlustrant. Populus enim Romanus aperuit Lucullo imperante Pontum, et regiis quondam opibus et ipsa natura et regione vallatum: populi Romani exercitus, eodem duce, non maxima manu innumerabilis Armeniorum copias fudit: populi Romani laus est urbem amicissimam Cyzicenorum eiusdem consilio ex omni impetu regio atque totius belli ore ac faucibus ereptam esse atque servatam: nostra semper feretur et praedicabitur L.…