De la constance du sage (ed. 2)
- Langue:
- latin
- État:
- Œuvre complète
- Paternité:
- Écrite par l'auteur
- État du texte:
- Aucun bruit de numérisation détecté (mesure automatique sur tout le texte, non vérifiée à la main)
- Étendue:
- ~10 700 mots · 51 passages
Citer cette œuvre
- APALucius Annaeus Seneca. (n.d.). De constantia sapientis [De la constance du sage (ed. 2)]. Digital reproduction: SigPhi. https://sigphiai.com/fr/works/seneca/de-constantia-sapientis
- MLALucius Annaeus Seneca. De constantia sapientis [De la constance du sage (ed. 2)]. Digital reproduction, SigPhi, https://sigphiai.com/fr/works/seneca/de-constantia-sapientis.
- ChicagoLucius Annaeus Seneca. De constantia sapientis [De la constance du sage (ed. 2)]. Digital reproduction, SigPhi. https://sigphiai.com/fr/works/seneca/de-constantia-sapientis.
Référence de l’édition reproduite. SigPhi est la reproduction numérique. Année, éditeur et traducteur sont indiqués lorsqu’ils sont connus ; « n.d. » signale une année inconnue.
De quoi il s'agit
On ne peut pas faire injure au sage, parce que ce qui pourrait le blesser ne touche rien qui soit vraiment à lui. L'un des textes stoïciens les plus durs et les plus discutés.
Contexte et histoire
La thèse est délibérément extrême, et Sénèque l'admet : il rappelle qu'on accuse les stoïciens de promettre plus que personne ne peut tenir, et répond qu'un idéal élevé ne cesse pas d'être utile parce que nul ne l'atteint. Cette entrée est l'original latin ; le catalogue contient aussi la traduction anglaise comme œuvre à part. Citer l'original.
Contexte éditorial, non une source citable : contrairement aux passages de l'œuvre, ces données ne peuvent pas être vérifiées dans le corpus.
quae nefas erat diuidi; neque enim Cato post libertatem uixit nec libertas post Catonem. 3. Huic tu putas iniuriam fieri potuisse a populo quod aut praeturam illi detraxit aut togam, quod sacrum illud caput purgamentis oris adspersit? Tutus est sapiens nec ulla adfici aut iniuria aut contumelia potest. 1. Videor mihi intueri animum tuum incensum et efferuescentem, paras adclamare: 'haec sunt quae auctoritatem praeceptis uestris detrahant. Magna promittitis et quae ne optari quidem, nedum credi possint. Deinde ingentia locuti cum pauperem negastis esse sapientem, non negatis solereilli et seruum et tectum et cibum deesse; cum sapientem negastis insanire, non negatis et alienari et parum sana uerba emittere et quidquid uis morbi cogit audere; cum sapientem negastis seruum esse, idem non itis infitias et ueniturum et imperata facturum et domino suo seruilia praestaturum ministeria: ita sublato alte supercilio in eadem quae ceteri descenditis mutatis rerum nominibus. 2. Tale itaque aliquid et in hoc esse suspicor, quod prima specie pulchrum atque magnificum est, nec iniuriam nec contumeliam accepturum esse sapientem. Multum autem interest utrum sapientem extra indignationem an extra iniuriam ponas. Nam si dicis illum aequo animo laturum, nullum habet priuilegium, contigit illi res uulgaris et quae discitur ipsa iniuriarum adsiduitate, patientia; si negas accepturum iniuriam, id est neminem illi temptaturum facere, omnibus relictis negotiis Stoicus fio.' 3. Ego uero sapientem non imaginario honore uerborum exornare constitui, sed eo loco ponere quo nulla permittatur iniuria. 'Quid ergo? nemo erit qui lacessat, qui temptet?' Nihil in rerum natura tam sacrum est quod sacrilegum non inueniat, sed non ideo diuina minus in sublimi sunt si existunt qui magnitudinem multum ultra se